Кіріспе

Филиппиндік журналист және саясаткер Франсиско "Кит" Сармиенто Татад (4 қазан 1939 жылы туған) – филиппиндік журналист және саясаткер, ең белгілісі 1969 жылдан 1980 жылға дейін президент Фердинанд Маркос кезінде Қоғамдық ақпарат министрі, ал 1992 жылдан 2001 жылға дейін Филиппин Сенаторы болып қызмет еткен. Президент Маркос Татадты тағайындағаннан кейін, ол Маркос кабинетінің ең жас мүшесі атанды. Өкілеттігінің кезінде ол 1972 жылдың 23 қыркүйегінде Маркос эфирге шығар алдында бірнеше сағат бұрын әскери жағдай жарияланды деп хабарлады. Министрлер кабинетінің хатшысы қызметін атқарар кезінде ол бір уақытта Батасанг Памбансаның мүшесі де болды. Филиппин Сенатындағы қызметі барысында ол 1996 жылдан 1998 жылға дейін және 2000 жылдан 2001 жылға дейін көпшілік фракциясының жетекшісі болды. 2001 жылы ол Филиппиннің сол кездегі президенті Джозеф Эджерсито Эстрадаға қарсы қылмыстық дәлелдер бар деген күдікпен ашылмаған конвертке қарсы дауыс берген 11 сенатордың бірі болды, бұл 2001 жылғы ЭДСА төңкерісіне әкелді.

Ерте өмір және білім

Татад 1939 жылы 4 қазанда Катандуанес аймағының Гигмото қаласында дүниеге келді. Гигмото бастауыш мектебінде білім алды. Кейін отбасысы Манилаға көшіп, ол Кубаодағы Рузвельт колледжінде орта білімін аяқтады. Санто-Томас университетінде философия факультетінде оқыды. «Томасиан» ретінде 1960 жылы The Varsitarian журналының әдеби редакторы болды. Оның бір әңгімесі Гонконгтағы Азия журналында жарияланды. Университетте рұқсатсыз симпозиум ұйымдастырғаны үшін диплом алуына кедергі келтірілді. Философияны бітіруге мүмкіндік берілмеген соң, Ғылыми зерттеу және коммуникация орталығында (қазір Азия және Тынық мұхиты университеті) Бизнес экономикасын оқыды.

Журналистік мансап

Жоғары білімін аяқтағаннан кейін Татад түрлі агенттіктерде журналист және тілші болып жұмыс істеді. 1960 жылдары ол Франс Пресс агенттігінің тілшісі, ал Манила Daily Bulletin газетінің тілшісі және колоннашысы болды. Ол сонымен қатар International Herald Tribune, The Wall Street Journal Asia, Far Eastern Economic Review, Washington Quarterly, Business Day және Philippine Daily Globe басылымдарында жазды. 1989-1991 жылдары Татад Newsday бизнес және саяси күнделікті газетінің баспагері және редакторы болды. Журналисттік қызметтен басқа, Татад бес кітаптың авторы: «Филиппин халқының болашағы», «Филиппиндер 1986 жылғы», «Қоғамдық сенімді сақтау», «Отқа өртенген ел: Жозеф Эхерито Эстраданың құлауы және Филиппинде демократияның жаңадан құрылуы» және «Амаро Раздың тыйым салынған өмірі».

Маркос пен Акино жылдары (1969 1987)

1969 жылы президент Фердинанд Маркос Татадты Қоғамдық ақпарат министрі етіп тағайындады, ол Маркос кабинетінің ең жас мүшесі болды. Татад 1972 жылы 23 қыркүйекте сағат 15:00-де эфирге шығып, Маркостың № 1081 жарлығымен әскери жағдай жариялағанын оқып, танымал болды. Маркос өзі кешкі сағат 19:15-те эфирге шығып, әскери жағдай жариялау себептерін түсіндірді, бірақ жұртшылық әскери жағдай туралы алғаш рет ресми түрде Татадтың төрт сағат бұрынғы хабарламасы арқылы білді. Ол контрацепция және репродуктивті денсаулық заңдары сияқты мәселелерде консервативті көзқарасымен белгілі болды.

Кейінгі өмірі

Татад 2004 жылы актер Фернандо По-младшийдің Koalisyon ng Nagkakaisang Pilipino партиясынан сенаторлыққа қайта үміткер болды, бірақ жеңіліске ұшырады. 2007 жылы ол "династия құру" мәселесіне байланысты партияның Алан Питер Каятано, Жозеф Виктор Эджерсито және Аквилино Пиментель III-ті сенаторлық кандидаттар ретінде ұсыну шешіміне қарсылық білдіріп, Біріккен оппозицияның басқару кеңесінен кетті, себебі олардың үшеуінің де Сенатта қызмет ететін туыстары бар еді. 2010 жылы ол тағы да сенаторлыққа түсті, бірақ жеңіліп, 27-ші орынды иеленді. 2012 жылдың 19 қаңтарында Бас судья Ренато Коронаны импичментке тарту ісінің тыңдауы кезінде Татад сенатор Франклин Дрилонмен ауызша жанжалға түсіп, оны айыптау тобының бір бөлігі болып әрекет етуде айыптады. Дрилон оған өзінің іс жүргізуге қатысуын тоқтатуға шақырылған деген сөз бар.