Кіріспе

1957 жылғы Атлантика мұхитындағы 4-санатты «Кэрри» дауылы 1957 жылғы Атлантика дауыл маусымының ең күшті тропикалық циклы болды. Жылдың үшінші аталатын дауыл және екінші дауыл «Кэрри» 2 қыркүйекте Африканың батыс жағалауынан шығыс тропикалық толқыннан пайда болды, бұл Кабо-Верде типіндегі дауылдарға тән тропикалық циклогенездің бір түрі. Батысқа қарай жылжыған дауыл біртіндеп күшейіп, 5 қыркүйекте дауыл күшіне жетті. «Кэрри» одан әрі күшейіп, 8 қыркүйекте ашық Атлантика мұхитында максималды жел жылдамдығы 140 миль/сағ (220 км/сағ) шамасында 4-санатты дауылға жетті. 14 қыркүйекте Бермудаға жақындағанда дауыл солтүстікке бұрылып, қарқындылығы өзгере бастады. Дегенмен, «Кэрри» аралдың солтүстігінен қашықтан өтіп, солтүстік-шығысқа қарай Еуропаға бет бұрды. Жоғары ендіктерге жеткенде әлсіреп, 23 қыркүйекте Британ аралдарының аймақтарына әсер етуден бұрын экстратропикалық циклонға айналды, содан кейін 28 қыркүйекте тарады. «Кэрри» ірі құрлықтардан алыс болғандықтан, оның жолында минималды ғана зақымдар тіркелді. 16 қыркүйекте дауыл Бермудадан солтүстікке қарай өтті, сол кездегі қарқындылығына қарамастан, аз ғана зиян келтірді, бірақ аймақтағы дауылды барлауға жасалған ұшулар ұшақтардың бірінің зақымдануына байланысты кейінге шегерілді. Азор аралдарының оңтүстік-батысында экстратропикалық циклонға айналған кезде, неміс кемесі «Памир» дауылға тап болып, 21 қыркүйекте батып, кемедегі 80 экипаж мүшесі қаза тапты. Экстратропикалық дауыл ретінде «Кэрри» Британ аралдарына қатты дауыл толқыны мен ауыр жаңбыр әкеліп, үш адамның өмірін қиды. Дауылдың ашық суда ұзаққа созылуы және бағыты Атлантика мұхитындағы бірнеше дауыл рекордтарын жаңаруына мүмкіндік берді.

Метеорологиялық тарих

Қыркүйек айының басында Африканың батыс жағалауында бір ойыс анықталды. Азор антициклонының күшті әсерінен батысқа қарай жылжыған бұл ауа райының бұзылысы 2 қыркүйекте Кабо-Вердеден өтті. Метеорологиялық станциялардан алынған байқаулар аймақта циклондық айналымды көрсетті. Panair do Brasil компаниясына тиесілі ұшақ бұл айналымның жанынан өтіп, тропикалық дауылдың қалыптасқанын хабарлады. HURDAT – 1851 жылдан бері Атлантика мұхитындағы барлық белгілі тропикалық циклонды тізімдейтін ресми деректер базасында – жүйе сол күні сағат 06:00 UTC бойынша тропикалық депрессия деңгейіне жеткені тіркелді. Депрессия батысқа қарай жылжуын жалғастырды және қарқынды күшейді, 5 қыркүйекте сағат 06:00 UTC-ге дейін қазіргі заманғы 1-санатты дауылға тең деңгейге жетті. 6 қыркүйекте "Африкан Стар" кемесі Кабо-Вердеден батысқа қарай 1127 шақырым жерде дауылға тап болды. Желдің жылдамдығы және 1001 мбар (hPa; 29.56 inHg) ең төменгі қысым тропикалық циклонның бар екенін растады. Күн бойы дауыл күшейіп, 7 қыркүйекте сағат 00:00 UTC-ге дейін күшті дауыл деңгейіне жетті. Одан кейін, Бермудаға бағыт алған АҚШ Әуе күштерінің барлау рейсі дауылды бақылау үшін бағытын өзгертті. Рейс 20 шақырым (32 км) ені бар және 945 мбар (hPa; 27.91 inHg) ең төменгі қысымы бар, дауылға қатысты ең төменгі қысымды көрсеткен анық көзге ие екенін хабарлады. 7 қыркүйекте Блок-Айлендтен Род-Айлендке дейін, оңтүстікке қарай Саваннаға дейін, Джорджияға дейін, теңіздің толқынының күшею қаупіне байланысты шағын кемелерге ескертулер берілді. 11 қыркүйекте Кэрри тоқтап тұрғаннан кейін, метеорологиялық бюро Флоридаға дауылдың әсер етуіне аздаған мүмкіндік бар екенін мәлімдеді, бірақ дауылдың жарты аралына әсер ету мүмкіндігі дауыл солтүстікке бұрылғаннан кейін азайды. Дауылдың Бермудаға әсер етуі мүмкін екендігі болжанғаннан кейін, мектептер Кэрриге дайындық ретінде жабылды, ал кемелерге дауылдың жақындап келе жатқаны туралы ескертілді. Аралдағы Киндли әуе базасындағы ұшақтардың көпшілігі эвакуацияланды, ал қалғандары құм қаптармен ауырлатылды. Бермудадан өткеннен кейін дауылдың Жаңа Шотландияға соққы беретіні болжанды, бірақ Кэрри солтүстік-шығысқа бұрылды. АҚШ Әуе күштері Boeing B 50 Superfortresses ұшақтарын пайдаланып дауылды үздіксіз бақылап отырғанда, бір ұшақ қозғалтқышын жоғалтып, жөндеу үшін Флорида штатының Вест-Палм-Бич қаласына қайта оралуға мәжбүр болды. Вест-Палм-Бичке тағы төрт зақымдалмаған ұшақ, соның ішінде зақымдалған кеме, ал тағы екі B 50 Бермудада қалды. 16 қыркүйекте аралдың солтүстігінен өте келе, Буэнос-Айрестен Гамбургке бара жатқан неміс кемесі "Памир" 21 қыркүйекте арпа жүгін тасымалдай отырып, Азор аралдарының оңтүстік-батысында дауылға тап болды. Кеме Кэрридің салдарынан суға батып, кемедегі 86 экипаждың 80 адамы қаза тапты. Кеме жоғалғаннан кейін АҚШ Әуе күштері мен Әскери-теңіз күштері, сондай-ақ Ұлыбритания Әуе күштері мен Әскери-теңіз күштері қатысқан іздеу-құтқару операциясы басталды. Іздеуге Канада мен Португалияның басқа да кемелері де қатысты. Барлық топтар өздерінің іздеулерінде нәтижеге қол жеткізе алмады, кемеден қалдықтардың белгілері табылмады.

Жазбалар

20,75 күн бойы дауыл күйінде сақталған Кэрри сол кезде Атлантика мұхитындағы ең ұзақ сақталған тропикалық циклон бойынша екінші орынды бөлісті. Ол 1893 жылғы Атлантика дауыл маусымының тоғызыншы дауылымен теңестірілді және 1899 жылғы Сан Сириако дауылынан кейін қалды. Дауылдың ұзаққа созылуына байланысты Пуэрто-Риконың Сан-Хуан қаласындағы Ауа-райы бюросы дауыл туралы 62 хабарлама жариялады, бұл сол кезде Атлантика дауылымен байланысты жарияланған ең көп хабарлама болды. Кэрридің ұзаққа созылуы және құрлықтан алыс болуы оның 6000 миль (9656 км) қашықтықты жүзуіне де себеп болды. Кэрридің барлық өмірлік кезеңіндегі дауылды барлауға жасалған ұшулар, дауылдың құрлықтан алыс орналасқандығына байланысты, бұрынғы кез келген ұшудан шығысқа қарай көбірек ұшты. 7 қыркүйекте жасалған алғашқы ұшу 3700 мильді (5955 км) қамтыды және шамамен 17 сағатқа созылды.