USS Sterett эсминец тарихы

Кіріспе

Бенхам класының эсминшісі

USS Sterett (DD 407) – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің эсминшісі. Ол Эндрю Стеретт есімімен аталған екінші кеме болды. "Стеретт" кемесінің құрылысы 1936 жылдың 2 желтоқсанында Чарльстон теңіз кеме жасаушылығында басталды, 1938 жылдың 27 қазанында суға түсірілді, демеушісі Камилла Риджли Симпсон болды және 1939 жылдың 15 тамызында қолданысқа берілді.

Соғысқа дейінгі жылдар

"Стеретт" 1939 жылғы 28 қазанда Чарльстоннан, Оңтүстік Каролинадан Мексика шығанағында сынақтан өту үшін жаңадан тапсырылған екі эсминец – "Мастин" және "Хьюз" кемелерімен бірге жолға шықты. 20 желтоқсанда Чарльстонға оралуға дейін Веракрус, Кристобал, Мобил және Гуантанамо шығанағына сапар шекті. 1940 жылғы 4 мамырда аттанғанға дейін Чарльстонда сынақтан өткізілді. 15-ші эсминецтер дивизионына бекітілген "Стеретт" Гвантанамо шығанағында "Хамманмен" кездесіп, екі эсминец Панама каналы арқылы Сан-Диегоға бет түзеді. Олар 23 мамырда Сан-Диегоға жетті және бір ай бойы "Стеретт" жаттығулар мен "Энтерпрайзді" ұшқысыз қорғауға уақытын бөлді. 24 маусымда "Энтерпрайз" және тағы бес эсминецпен бірге Гавайиге сапарлады, ал 2 шілдеде Перл-Харборға жетті. Келесі 10 ай бойы Перл-Харбордан жұмыс істеді, бірнеше жаттығулар мен патрульдерге қатысты. 1941 жылғы 14 мамырда "Миссисипи" Перл-Харбордан шыққанда, "Стеретт" оның эскортында болды. Соғыс кемелері Панама каналы арқылы өтіп, 28 маусымда Норфолкке жетті. "Стеретт" кейіннен "Лонг Айлендтің" Бермудадағы сынақ сапарында эскорттап жүрді. 1941 жылы "Стеретт" "Уасп" кемесімен бірге бейтараптық патрульдерін жалғастырды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Жапонияның Перл-Харборға шабуыл жасағаннан кейін, "Стеретт" кемесі "Уасп" және крейсерлер мен эсминецтер тобымен бірге Мартиникада тұрып жатқан Виши Франциясының кемелеріне қарсы шара қолдану үшін Бермудадан жолға шықты.

1942 жыл

"Стеретт" соғыстың алғашқы айларын шығыс жағалауда күзетпен өткізді. Қаңтардың ортасында ол Ньюфаундлендтегі Аргентия теңіз базасына барып, 15-ші жедел топпен кездесіп, Исландияға конвойды сүйемелдеді. 1942 жылғы 23 қаңтарда конвой екі британдық эсминецке берілді. "Стеретт" 9 ақпанда Нью-Йоркке қайтып келді, ал 15-і күні Бостоннан тыс, су айдынындағы жолаушылар лайнерімен кездесіп, оны портқа сүйемелдеді. Бостон мен Мэн штатының Каско шығанағы арасында екі рейс жасағаннан кейін "Стеретт" USS Wasp кемесіне қосылды, оның британдық Әскер теңіз флотымен міндетін орындауын сүйемелдеді. Жедел топ 4 сәуірде Оркней аралдарындағы Скапа-Флоуға кірді. "Wasp" Мальтаға бірінші әуе күшін жіберген кезде, "Стеретт" Скапа-Флоудан британдық флотпен бірге жұмыс істеді. 29 сәуір мен 15 мамыр аралығында Мальтаға екінші рейс жасағаннан кейін, Скапа-Флоуға оралған соң, ол АҚШ-қа бет бұрды. Жедел топ 1942 жылғы 27 мамырда Вирджиния штатының Норфолк қаласына жетті. 5 маусымда "Стеретт" Сан-Диегоға бағытталды, ол 19 маусымда келді. Ол 1 шілдеде қайтадан теңізге шығып, 18-ші жедел топтың құрамында Тонгатапу арқылы Фиджи аралдарына бағытталды. Ол контр-адмирал Ричмонд К. Тернердің Оңтүстік Тынық мұхитындағы десанттық экспедициялық күштеріне бекітілді және 1 тамызға дейін Фиджи аралдарында десант түсіру тактикасын жаттықты. "Стеретт" 1942 жылдың қалған бөлігінде және 1943 жыл бойы одақтас күштерге қолдау көрсетіп, Соломон аралдары мен Бисмарк архипелагы құратын аралдар тізбегі бойымен күресті. Соломон аралдарына десант түсіретін флотты "Саратога", "Энтерпрайз" және "Уосп" бастаған үш авиациялық жедел топ күзетті. Содан кейін 1-ші теңіз жаяу әскер дивизиясы Гуадалканалға қонды. Осы уақытта "Стеретт" және "Васп" тобы Жаңа Британия аралындағы Рабаулдан ұшырылған 18 ұшақтың шабуылынан сәтті қашып, жаңбырлы дауылға кірді. Келесі үш күн бойы "Васп" тобы Тулагиге жабдық жеткізуді күзетті. Содан кейін "Стеретт" Сан-Кристобальдың шығысына қарай "Лонг-Айленд" кемесін қорғауға бағытталды, ол Гуадалканалды қорғау үшін 31 әскери ұшақты ұшырды. "Wasp" кемесіне бірден қосылып, "Стеретт" 1942 жылғы 10 қыркүйекте "DesDiv 15" бөлінгенге дейін сонда болды. Келесі айда "Стеретт" Соломон аралдарына конвойлерді және күштерді сүйемелдеді. Беллатрикс пен Бетельгейзді Жаңа Гебрид аралдарындағы Эспириту-Сантоға дейін сүйемелдеп, соңғысын Ноумеяға дейін күзеткеннен кейін, ол Гуадалканалға экипаж және жабдықтары бар екі көлік – МакКоули мен Зейлинмен бірге қайтып келді. Көліктер жүктерін түсіргенде, "Стеретт" қарсыластың бомбалаушы ұшақтарына және Хендерсон аэродромын мазалаған жағалау батареяларына оқ атты. "Стеретт" Жаңа Гебрид аралдарына қайтып келді, жанармазданғаннан кейін 31 қазан күні Гуадалканалға қосымша күштерді қорғау үшін теңізге шықты. "Стеретт" жағалауды қоршап, кейін Коли-Пойнт маңындағы жапондық позицияларды бомбалауға "Сан-Франциско" және "Хелена" кемелеріне қосылды. Екі күннен кейін ол Эспириту-Сантоға қайтып келді.

The Sterett spent the early months of the war patrolling off the eastern seaboard. In mid January, she steamed to the Naval Station Argentia, Newfoundland, to meet Task Force 15 (TF 15) and escort a convoy to Iceland. The convoy was transferred to two British destroyers on 23 January 1942, and she entered Hvalfjörður, Iceland, on the 26th. The Sterett returned to the United States at New York City on 9 February, and she departed on the 15th to meet the passenger liner off the Boston breakwater and escort her into the harbor. After two trips between Boston and Casco Bay, Maine, the Sterett joined the USS Wasp as part of her escort to duty with the British Home Fleet. The task group entered Scapa Flow, Orkney Islands, on 4 April. While the Wasp made her first aerial reinforcement of the embattled Malta, the Sterett operated with the British Fleet out of Scapa Flow. The destroyer was with the Wasp on her second run to Malta, 29 April to 15 May, and after returning to Scapa Flow, she headed for the United States. The task group arrived at Norfolk, Virginia on 27 May 1942. On 5 June, the Sterett steamed for San Diego, where she arrived on 19 June. She steamed out again on 1 July and, as a part of Task Force 18, steamed via Tongatapu to the Fiji Islands. She was assigned to Rear Admiral Richmond K. Turner's South Pacific Amphibious Expeditionary Force and practiced invasion techniques in the Fiji Islands until 1 August 1942. The Sterett spent the rest of 1942 and all of 1943 supporting the Allied forces as they struggled up the island staircase formed by the Solomon Islands and the Bismarck Archipelago. The Solomons invasion fleet, guarded by three carrier task groups led by the Saratoga, the Enterprise, and the Wasp, arrived in the Solomons late on 6 August. The 1st Marine Division then landed at Guadalcanal. Meanwhile, the Sterett and the Wasp carrier group zigzagged into a rain squall, successfully dodging an 18 plane raid launched from Rabaul on New Britain Island. For the next three days, the Wasp unit guarded the supply lines to Tulagi. Next, the Sterett steamed east of San Cristobal to screen the USS Long Island while she launched 31 Marine planes for the defense of Guadalcanal. Rejoining the Wasp immediately, the Sterett remained with her until DesDiv 15 was detached on 10 September 1942. For the next month, the Sterett escorted convoys and reinforcements to the Solomon Islands. Following duty escorting the Bellatrix and the Betelgeuse to Espiritu Santo in the New Hebrides, and guarding the latter all the way to Nouméa, New Caledonia, she returned to Guadalcanal accompanying two transports, the McCawley and the Zeilin, loaded with troops and equipment. While the transports unloaded, the Sterett fired on enemy bombers and shore batteries harassing Henderson Field. The Sterett returned to the New Hebrides and, after refueling, put to sea on 31 October to protect still more reinforcements to Guadalcanal. The Sterett covered the establishment of the beachhead and later she joined the San Francisco and the Helena in a bombardment of Japanese positions near Koli Point. Two days later, she retired to Espiritu Santo.

Гуадалканал теңіз шайқасы

Эспириту-Сантода "Стеретт" басқа конвоймен кездесіп, оны Гуадалканалдағы Лунга нүктесіне дейін алып барды. 12 қараша күні таңертең әскерлер қонуға дайындалғанда, "Стеретт" әуе шабуылына қарсы тұруға дайындық жасады. Түстен кейін ол Папуа – Жаңа Гвинеядағы Буин жағалауында жапон ұшақтарының үлкен тобын байқағанын естіді. Бір сағаттан аз уақыт ішінде шабуылшылар Тюлаги мен Флорида аралының қараңғы фонында төменге қарай ұшып келді. "Стеретт" кемесі жапондықтардың қақпанға ұшып келе жатқан жеріне тікелей жақындап, кем дегенде үш торпедадан қашып жүріп, төрт торпедалық бомбалаушыны атып түсірді. 14:50-ге қарай жапондықтардың 32-сі әуе шабуылына қарсы және американдық ұшақтармен атып түсірілді. Сол күні кешке, шығысқа қарай қауіпсіз жерге жеткізілгеннен кейін, "Стеретт" контр-адмирал Дэниел Каллаганның қолбасшылығындағы крейсерлік эсминецтер күшінің көлігіне қосылды және вице-адмирал Хироаки Абэнің Жапон теңіз күшін тосқауылдау үшін Ленго каналы арқылы кері қайтып келді. "Стеретт" пен басқа көлік, соңынан бес крейсер мен тағы төрт эсминецтің артқы күзеттерімен, Лунга нүктесінен өтіп, жылдамдығын арттырды және Тассафаронгадан солтүстікке қарай 6 шақырым жердегі нүктеге жеткенде бағытын өзгертті. Соғыс кемелері Саво аралына қарай асығып келе жатқанда, олардың радар экрандарында жапон кемелерінің эхосы байқалды. "Хелена" 13-ші күні сағат 01:30-да алғашқы байланыс туралы хабарлаған, көп ұзамай барлық американдық кемелер жапон кемелерінен бейнелер ала бастады. Екі күш бір-біріне 40 түйіннен (75 км/сағ.) асатын жылдамдықпен жақындады. Америкалық әскери кемелер жапондықтардың қатарына кіріп, бірден өлімге ұшыраған өрескел атыс "Стеретті" қоршап алды. 1:50-де адмирал Каллаган бағдаршамның оң жағындағы кемелермен қатар, сол жақтағы кемелермен де от жағуға бұйрық берді. "Стеретт" жеңіл крейсер "Нагараға" оң жақтан оқ атып, "Нагараға" 5 дюймдік (127 мм) снарядтан зақым келтірді. Бұл кезде шайқас өте қысқа қашықтықтағы жеке жекпе-жектердің хаотикалық толқынына айналды, қараңғылық, түтін және радардың жоқтығына байланысты "дос немесе жауды" дәл анықтау өте қиын болды. "Стеретт" "Хейи" кемесіне шамамен 2000 метр қашықтықта шабуыл жасап, 0204-те төрт торпеда ұшырып, оның құрылысына 5 дюймдік снарядтар шашып жіберді. Екі торпеда 02:08 сағатта Hiei 3-ші мұнараның астында оң жаққа соқты, бірақ жарылмай қалды (RV Patrel 2019 жылы зерттеулер соққыларды растады). Стеретт кейін де Hiei мен оның арасында эсминцке торпеда тигені туралы мәлімдеді, бірақ ол жапон эсминцінен деп ойлаған кезде, Стеретт шын мәнінде USS Laffey-ді жапон эсминцінен атып тасталған торпедамен соққыға ұшырағанын байқады. 02:15 Стеретт "Юдачи" атты жапондық эсминецін байқады. Sterett-тің снаряды Yūdachi-нің қазандық бөлмелерін шауып, оны суда өлі қалдырып, айдап жүрді (ауысқан Yūdachi кейіннен USS Portland ауыр крейсерімен анықталды, ол оны аяқтады, Yūdachi-нің 6-шы сальвасымен батып кетуін байқады). Бұл уақытта Стереттке "Теридзуки" эсминшісі шабуыл жасап, он бір ұшақ ұшыраған. 02:30, жапондықтар Саво аралына қарай шегінгенде, Стеретт, оның артқы қарулары мен оң жақтағы торпеда түтіктері қызметтен шығып, кері шегіне бастады. Ол басқа кемелердің артына жетуде қиындыққа тап болды, себебі оның рульдік құрылғысы зақымдалған еді және палубадан кейін отты басқару үшін жылдамдығын кезең-кезеңмен азайту қажет болды. Таң атқанда ол "Сан-Францисконың" оң жақтағы бөлігінде қайтадан қалыптасты. 13-ші күні Эспириту Сантоға барар алдында ол өзінің қоштасу суретімен тереңдікте үнді байланыс орнатып, мүмкін бір сағаттан кейін Джуноуды батыратын су асты кемесі болуы мүмкін. Стеретт 14 қарашада Эспириту Сантоға келіп, апаттық жөндеуден өтті және 18 қарашада Эспириту Сантодан шығып, 20 қарашада Ноумеаға, Жаңа Каледонияға келді. 24 қарашада ол Перл-Харборға жөнелді, 4 желтоқсанда сонда жетті. Содан кейін 11 желтоқсанда Сан-Франциско шығанағына келіп, екі ай бойы Маре аралындағы әскери кеме жасау зауытына кірді. Стеретт 1943 жылы 10 ақпанда Сан-Францискодан шығып, Перл-Харборда Нассауға қосылды және 3 наурызда Эспириту-Сантоға жетті. Стеретт 8 наурызда Эспириту-Сантодан шығып, өзінің бастапқы тапсырмасын қайтадан бастады – Соломон Бисмарк аймағына конвойларды күзету және жаудың күш-жігерін күреске тартуға жол бермеу үшін аймақты қарауылдау.

At Espiritu Santo, the Sterett met another convoy and escorted it to Lunga Point, Guadalcanal. As the troops were landing on the morning of 12 November, the Sterett took up station to meet expected air raids. Just after noon, she received word that a large formation of Japanese planes had been spotted by a coastwatcher on Buin, Papua New Guinea. In less than an hour, the attackers swooped in low against the dark background of Tulagi and Florida Island. The Sterett, directly in the line of the Japanese approach, shot down four torpedo bombers while dodging at least three torpedoes. By 14:50, 32 of the Japanese were downed by antiaircraft fire and American aircraft. That evening, after shepherding the transports east to safety, the Sterett joined the van of the cruiser destroyer force under the command of Rear Admiral Daniel J. Callaghan and steamed back through Lengo Channel to intercept Vice Admiral Hiroaki Abe's Japanese Navy task force. The Sterett and the other in the van, followed by five cruisers and a rear guard of four more destroyers, passed Lunga Point abeam, increased speed and, upon reaching a point about three miles (6 km) north of Tassafaronga, changed course. As the warships sped toward Savo Island, their radar screens were dotted by echoes from the Japanese ships. The Helena reported first contact at 01:30 on the 13th, and soon all the American ships were receiving reflections from the Japanese ships. The two forces were closing each other at a combined speed in excess of 40 knots (75 km/h). The American warships threaded their way into the Japanese formation, and a deadly crossfire immediately engulfed the Sterett. At 01:50, Admiral Callaghan ordered odd ships in column to open fire to starboard and even ships to engage the enemy to port. The Sterett fired on the light cruiser Nagara to starboard, damaging Nagara with a single 5 inch (127 mm) shell hit. At this point, the battle degenerated into a chaotic maelstrom of individual duels at very short range, with accurate “friend or foe” identification extremely difficult due to darkness, smoke, and a lack of radar. The Sterett attacked Hiei at a range of roughly 2,000 yards, launching four torpedoes at 0204, and peppering her superstructure with 5 inch shells. Two of the torpedoes struck Hiei starboard under turret #3 at 02:08, but did not explode (RV Patrel exploration in 2019 confirmed the hits). Sterett then claimed a torpedo hit on the destroyer between her and Hiei, but while it thought it was a Japanese destroyer, Sterett actually observed USS Laffey being struck by a torpedo fired from the Japanese destroyer Yukikaze which blew off her stern. At 02:15, Sterett spotted the Japanese destroyer Yūdachi. Shell hits from Sterett punched through Yūdachi's boiler rooms, leaving her dead in the water and adrift (the crippled Yūdachi was later located by the heavy cruiser USS Portland, which proceeded to finish her off, observing Yūdachi beginning to capsize by her 6th salvo). By this time, Sterett was attacked by the destroyer Terizuki, and was hit by eleven 3.9 inch (10 cm) shells.</blockquote>

At 02:30, with the Japanese retiring toward Savo Island, Sterett, her after guns and starboard torpedo tubes out of commission, began to withdraw. She had difficulty overtaking the rest of her force because of her damaged steering gear and the necessity to reduce speed periodically to control the blaze on her after deck. By dawn, she was back in formation on the starboard quarter of the San Francisco. Before heading for Espiritu Santo on the 13th, she delivered her parting shot by depth charging a sound contact, possibly the submarine which, about an hour later, would sink the Juneau. Sterett arrived at Espiritu Santo on 14 November, underwent emergency repairs, and departed from Espiritu Santo on 18 November, arriving in Nouméa, New Caledonia on 20 November. On 24 November, she departed for Pearl Harbour, arriving there on 4 December. She then steamed into San Francisco Bay on 11 December and entered the Mare Island Naval Shipyard, where she remained for two months. Sterett steamed from San Francisco on 10 February 1943, joined the Nassau at Pearl Harbor, and together they reached Espiritu Santo on 3 March. Sterett departed Espiritu Santo on 8 March and resumed her original assignment – guarding convoys to the Solomons Bismarcks area and patrolling the area to prevent enemy reinforcements from being moved into the fray.