Кіріспе
Американдық қайырымды Мозес Тейлор Пайн (21 желтоқсан 1855 – 22 сәуір 1921), американдық қаржыгер және қайырымды, Принстон университетінің ең ірі демеушісі және оның ең ықпалды қамқорларының бірі болған.
Moses Taylor Pyne (December 21, 1855 – April 22, 1921), was an American financier and philanthropist, and one of Princeton University's greatest benefactors and its most influential trustee.
Өмірбаян
Перси Ривингтон Пайнның (1820-1895) және Альбертина Шелтон Тейлор Пайнның (1833-1900) ұлы, Мозес Тейлор Пайн 1855 жылы Нью-Йорк қаласында дүниеге келді, 1877 жылы Принстон университетін және 1879 жылы Колумбия университетінің құқық мектебін бітірді. Ол он бір жыл бойы Делавэр, Лакаванна және Батыс темір жолының бас юрисі қызметін атқарды, содан кейін қаржылық мүдделерін, директорлық лауазымдарын және қайырымдылық қызметін басқару үшін зейнетке шықты. Пайн атасы және осы есімді иеленген Мұса Тейлордың (1806-1882) зор байлығының бір бөлігінен туындаған байлыққа мұрагер болды. Пайнның әкесі Перси Ривингтон Пайнмен серіктестікте Мозес Тейлор алғашқы байлығын негізінен Кубадағы қант саудасында комиссия агенті ретінде тапты, ол Куба плантация иелеріне қызмет көрсетті, кейін ол қаржы, теміржол, кен және коммуналдық инвестициялардың кең портфеліне айналдырды. Пайн Кубадағы құл саудасына тікелей қатысты, ол оның табысының көп бөлігін құрады. Өмірі бойында Пайн құлдар ұстаған кубалық плантаторлардан үш миллион долларды американдық бизнес пен өнеркәсіпке инвестициялады. Пайн өмірінің басында өзінің альма-матерінің мүдделерін ілгерілетуге арнауға шешім қабылдады және 1884 жылы 28 жасында Принстонның қамқорлар кеңесіне өтті. Принстон қаласына қоныстанған оның эскері, Драмтвекет, қазір Нью-Джерси губернаторының ресми резиденциясы болып табылады. Пайнның байлығы оған қайырымдылықпен айналысуға және қоғамдық ұйымдарға қатысуға мүмкіндік берді, ал ол қатысқан ұйымдардың тізімі оның жомарттығы мен мүдделерінің кеңдігін көрсетеді. Тарихшы Уильям Селденнің сөзіне сүйенсек: «Мозес Тейлор Пайн төрт банк, төрт болат және металл өндіруші компания, бір газ компаниясы, бір сақтандыру компаниясы, сегіз теміржолдың директоры және бір теміржолдың президенті, екі аурухана, екі орта мектеп, екі YMCA мүшесі болды; сондай-ақ төрт епископ шіркеуінің діни қызметкері. Ол жиырма бес клубтың мүшесі болды, оның он екісі Принстон университетінің студенттік тамақтандыру клубтары, сонымен қатар Принстон қалалық басқару кеңесінің президенті, Нью-Джерси мемлекеттік кітапхана комиссиясының мүшесі, бұрынғы Принстон тарихи қоғамының бірінші президенті және алғашқы Принстон қонақүйінің басқарма төрағасы болды, оның құрылысына және қаржыландыруына көмектесті, бұл 1891 жылы бастапқы Морвен мүлкінің бір бөлігінде салынды. Шындығында, шамамен ширек ғасыр бойы Принстондағы ешбір маңызды кәсіпорын Мозес Тейлор Пайнның мақұлдауысыз басталмады».
Ол 1921 жылдың 22 сәуірінде Нью-Джерси штатының Принстон қаласында қайтыс болды және Принстон зиратында жерленді.
Принстонның қайырымды қызметкері
Пайнның Принстонға берген ақшасының жалпы сомасы, университет, студенттер, профессорлар және басқа да байланысты мекемелерді қоса алғанда, шын мәнінде есепке келмейді. Оның Принстонға жасаған қаржылық көмегінің мөлшері ешқашан жарияланбаған. Ол өте көп болғаны белгілі, бірақ ол бұл мәселені талқылауға ешқашан қызығушылық танытпады. Ол жалпы қорға өлшеусіз қаржы құйды, ал Пайн берген соманы ешқашан ашпады. Бірнеше жыл бойы университет бюджетінің дефицитін өзінің жеке шотынан жапқаны белгілі. Принстон түлектерінің апталығында жарияланғандай:
Pyne served also as the chairman of the Committee on Grounds and Buildings, and the physical appearance, style and footprint of the Princeton campus are also due to his vision, in advocating for Collegiate Gothic architecture, and generosity, in the form of the hundreds and hundreds of acres that Pyne bought and gave to the University, free of charge: “The choice of the uniform and beautiful architectural style which enriches the and Princeton campus was largely his work. The purchase of large tracts of land, far in advance of any apparent need, came of his faith in Princeton’s future.”
In the words of University president John Hibben, “more than any one man he is responsible for the development of what is now so widely known as the Princeton spirit.” The strong connection of alumni to Old Nassau was developed into a lasting force by Pyne, who founded both the Princeton Alumni Association and the Princeton Alumni Weekly. Many of the other unique and endearing features of the Princeton community can be traced to Momo Pyne, including even the black squirrels that populate the campus, which were introduced by Pyne to add to the unique menagerie at Drumthwacket. Of all the Princeton institutions that were influenced by Moses Taylor Pyne, none were shaped more consistently or decisively than the upperclass eating clubs of Prospect Avenue, whose origin, growth and survival was ensured by the patronage of "Momo" Pyne. Pyne believed that permanent eating clubs established in their own clubhouses was the key to stabilizing the social life of campus, and he provided generous loans and architectural advice to help this process along. He had a documented role in the establishment of Ivy Club, Cap and Gown Club, Elm Club, Campus Club, Cloister Inn and Tower Club, and many others, as demonstrated by the fact that he was made an honorary member of twelve out of the fourteen eating clubs in existence at Princeton in 1907.
Пайн сонымен қатар жер және ғимараттар жөніндегі комитеттің төрағасы болды, ал Принстон кампусының физикалық келбеті, стилі және аумағы оның көрегендігінің, Колледждік готикалық архитектураны қолдауының және жомарттығының арқасында қалыптасты – Пайн университет үшін тегін сатып алған және берген жүздеген гектар жер. Университтетінің архитектуралық стилінің бірегейлігі мен сұлулығын оның еңбегімен байланыстыруға болады. Кез келген қажеттіліктен бұрын үлкен жер участаларын сатып алуы Принстонның болашағына сенімділігінен туындады. Университет президенті Джон Хиббеннің айтуынша, «Принстон рухы деп бүгінде кеңінен танылатын нәрсенің дамуына ол ең көп үлес қосты». Принстон қауымдастығының көптеген ерекше және жақсы көрілетін ерекшеліктері Момо Пайнмен байланысты, оның ішінде Драмтвекеттегі бірегей жануарлар бағын толықтыру үшін кампуске әкелінген қара қоян да бар. Мұса Тейлор Пайнның ықпалына ие болған Принстон институттарының ішінде Проспект-авенюдегі жоғары сыныптық тамақтану клубтары одан да тұрақты және шешуші түрде қалыптастырылды, олардың құрылуы, өсуі және сақталуы «Момо» Пайнның демеушілігімен қамтамасыз етілді. Пайн өз клубтарында орналасқан тұрақты тамақтану клубтары кампустың әлеуметтік өмірін тұрақтандырудың кілті деп сенді және осы процеске көмектесу үшін жомарт несиелер мен архитектуралық кеңес берді. Ол Ivy Club, Cap and Gown Club, Elm Club, Campus Club, Cloister Inn және Tower Club сияқты көптеген клубтардың құрылуына тікелей қатысты, оның дәлелі ретінде 1907 жылы Принстондағы он төрт тамақтану клубының он екісінің құрметті мүшесі болды.
Pyne served also as the chairman of the Committee on Grounds and Buildings, and the physical appearance, style and footprint of the Princeton campus are also due to his vision, in advocating for Collegiate Gothic architecture, and generosity, in the form of the hundreds and hundreds of acres that Pyne bought and gave to the University, free of charge: “The choice of the uniform and beautiful architectural style which enriches the and Princeton campus was largely his work. The purchase of large tracts of land, far in advance of any apparent need, came of his faith in Princeton’s future.”
In the words of University president John Hibben, “more than any one man he is responsible for the development of what is now so widely known as the Princeton spirit.” The strong connection of alumni to Old Nassau was developed into a lasting force by Pyne, who founded both the Princeton Alumni Association and the Princeton Alumni Weekly. Many of the other unique and endearing features of the Princeton community can be traced to Momo Pyne, including even the black squirrels that populate the campus, which were introduced by Pyne to add to the unique menagerie at Drumthwacket. Of all the Princeton institutions that were influenced by Moses Taylor Pyne, none were shaped more consistently or decisively than the upperclass eating clubs of Prospect Avenue, whose origin, growth and survival was ensured by the patronage of "Momo" Pyne. Pyne believed that permanent eating clubs established in their own clubhouses was the key to stabilizing the social life of campus, and he provided generous loans and architectural advice to help this process along. He had a documented role in the establishment of Ivy Club, Cap and Gown Club, Elm Club, Campus Club, Cloister Inn and Tower Club, and many others, as demonstrated by the fact that he was made an honorary member of twelve out of the fourteen eating clubs in existence at Princeton in 1907.
Растық көзқарастар
Принстон студенттеріне ағылшын мұрасын еске түсіру үшін кампусты қалыптастырудан басқа, Пайн осыған ұқсас көзқарасты басқа зиялыларға қосылып, англосаксондық нәсілдік үстемдік туралы өз пікірлерін білдірді. Пайнмен дос болған, онымен ынтымақтасқан, оны қолдаған және қаржылаған адамдардың бірі – Мэдисон Грант, белгілі табиғатты қорғаушы және қазіргі таңдағы беделсіз деп танылған «ғылыми» нәсілшілдіктің негізгі жақтаушысы. Гранттың «Ұлы нәсілдің өлімі немесе Еуропа тарихының нәсілдік негізі» (1916) атты кітабы «Солтүстік» (ағылшын-саксондықтарды қоса алғанда) басқа барлық адам нәсілдерінен табиғи түрде жоғары және үстем деп дәріптеді. Кітапта, егер оларды таңдаулы өсіру арқылы – «кемістігі бар» нәрестелерді жою, «кемістігі бар» ересектерді стерилизациялау және «генетикалық жағынан төмен тұрған иммигранттардың» АҚШ-қа кіруіне тыйым салу сияқты шаралар қолданылмаса, англосаксондықтардың төменгі нәсілдермен араласуынан жойылып кетуі мүмкін екені ескертілді. Грант кітаптың әр басылымының кіріспесінде Пайнға кітаптың жобаларын қарап шығып, пікір білдіргені үшін алғыс айтты және «М. Тейлор Пайнға» «көмегі мен көптеген ұсыныстары» үшін ризашылығын білдірді. Пайнның көмегі Гранттың «Ұлы нәсілдің өлімі» кітабының бірнеше басылымында мойындалды, бұл олардың бір-бірінің идеяларына деген өзара құрмет деңгейін көрсетеді. Пайнның Гранттың нәсілшіл идеяларын қолдауы Адамның шығу тегі мен эволюциясын зерттеу жөніндегі Галтон қоғамын қаржыландыруымен де дәлелденеді. 1918 жылы Грант, Генри Фэрфилд Осборн (Пайнның Принстон сыныптасы және жақын досы) және евгеник Чарльз Давенпорт құрған Галтон қоғамы «расалық антропологияны» зерттеуге таңдалған «ғалымдарды» тарту мақсатымен құрылды. Алайда, бұл теориялар АҚШ-та күшейе түсіп, ақырында жолсыздыққа ұшырап, қауіпті деп жарияланды. Дегенмен, олар нацистік Германияда үлкен қызығушылыққа ие болды.