Кіріспе

Американдық автомобиль қозғалтқышы

Jeep Tornado қозғалтқышы – Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін АҚШ-та жобаланған және жаппай өндірілген, жоғарыдан бағытталған (OHC) автомобиль қозғалтқышының алғашқысы болды. Бұл қозғалтқыш 1962 жылдың ортасында ұсынылып, 1954 жылдан бері қолданылып келген "6 226" Willys Super Hurricane қозғалтқышын алмастырды. Tornado қозғалтқышы 1965 жылдан 1973 жылға дейін Аргентинада Industrias Kaiser Argentina (IKA) компаниясымен де өндірілді.

Тарих

1950 жылдардың соңында бас инженер А. С. "Сэмми" Сампиетро басшылығымен Kaiser Jeep үшін жаңа қозғалтқышты, толығымен жаңа көлік үшін әзірлеу жұмысы басталды. Сампиетро Еуропада Дональд Хилидің жетекшілігімен жұмыс істеді және қозғалтқыштың тиімді жұмыс істеуі арқылы қуатын арттыруға баса назар аударды. Жаңа қозғалтқыштың жаппай өндірісі 1962 жылы басталды. Jeep Tornado қозғалтқышы Willys Jeep Wagon және жүк көліктерінің үлгілерінде пайда болды. 1962 жылдың 3 мамырынан кейін құрастырылған алты цилиндрлі нұсқалар 230 OHC "Торнадо" қозғалтқышын алды, ол бұрынғы 226 L бас "Супер Ураган" I6 қозғалтқышын ығыстырды. Бұл қозғалтқыш 1962 жылдың күзінде өндіріске қойылған, 1963 модельдік жылға арналған жаңа Jeep Wagoneer универсалдарында (қазіргі кезде SUV деп аталады) және Jeep Gladiator пикаптарында стандартты қозғалтқыш ретінде қолданылды. Сол кезде Tornado – АҚШ-та жаппай өндірістегі жалғыз жоғары валлы қозғалтқыш болатын. Жаңа қозғалтқыш беріктігімен, ауыр жүктемеге арналған жұмысымен және максималды тиімділігімен ерекшеленді. Оның тамаша отын экономиясы сынақтарда расталды, Tornado OHC қозғалтқышы нарықтағы барлық өндірістік бензинді қозғалтқыштардың арасында ең төменгі нақты отын шығынына ие болды.

Дизайн

Көптеген Jeep қозғалтқыштары сияқты, Tornado да төменгі жылдамдықтағы айналым моментін жақсарту үшін төменгі квадратты болды. Оның цилиндрінің диаметрі мен поршеннің жылжуы арақатынасы болды. Стандартты нұсқада 8,5:1 сығылу қатынамы болды. Қуаттылығы 4000 айналымда, ал айналым моменті 1750 айналымда болды. Қозғалтқыштың нақты айналым моментінің графигі 1000 айналымнан бұрын 210 фунт-футқа жететінін және содан кейін шамамен 3700 айналымға дейін сол деңгейде сақталуын көрсетті. 4000 айналымда және 2400 айналымда айналым моментімен төмен сығылған (7.5:1) нұсқасы да қол жетімді болды. Бұл консервативті бағаланған қуаты бар "жоғары тиімділік" қозғалтқыштары еді. Дизайнның ерекшеліктерінің бірі – тек алты бөлігі бар тұтқа білдегіші. Бір бөлік әр цилиндрдің сору және шығару клапандарын басқарды. Бұл цилиндрдің әдеттегі екі бөлігіне (әр клапанға біреу) қарағанда камералық профильдерді жасауды күрделірек етті, бірақ клапандарды көлденең ағысқан басына жақсы орналастыруға мүмкіндік берді. Клапандар өз порттарына тура қарама-қарсы орналасқан, ал порттар кең радиуспен қысқа бұрылыстармен жасалған. Тағы бір жаңалық – ферриттік нитрокарбуризация арқылы екі сағат бойы бірегей тұз ваннасында күшейтілген коленвал. Дегенмен, Tornado-ның тұтынушылар нарығындағы беделіне нұқсан келді. Қозғалтқыш төрт дөңгелекті толық көлемді универсалды (SUV атауы әлі белгіленбеген) автоматты берілісімен 0-ден 60 миль/сағатқа дейін 15,9 секундта үдетілді. Бұл қозғалтқыш IKA Renault Torino-ны қуаттандырумен ең танымал болды, ол AMC Rambler American және Rambler Classic-тің гибридтік нұсқасы, 1966 жылдан 1981 жылға дейін Аргентинада салынған бірегей стильді алдыңғы және артқы дене бөліктерімен. IKA Torino және OHC қозғалтқышы автожарыстарда сәтті өнер көрсетті, соның ішінде 1969 жылғы Нюрбургрингтегі 84 сағаттық төзімділік жарысында халықаралық деңгейде танылды. Аргентиналық команда үш машинамен жарысты, үш жарым күн жарыстан кейін No. 3 Torino 334 айналым жасады, бұл барлық жарыскерлердің ең көп көрсеткіші: шамамен. Дегенмен, ол айыппұл ұпайларына байланысты жалпы үшінші орынды иеленді. Industrias Kaiser Argentina ақырында Renault компаниясымен сатып алынды, ал 1975 жылы "IKA" атауы тоқтатылып, "Renault Argentina" болып өзгерді. Torino, Jeep, AMC көліктері және Tornado қозғалтқышы жылдар бойы жаңартулар алуын жалғастырды. Аргентиналық Tornado қозғалтқыштарының қуаты (көшелік нұсқалары) және (жарысқа арналған нұсқалары) артты. Бұл мақсатқа жаңа цилиндр басы қол жеткізді, ол сору және шығару арналарын жақсартты. Сондай-ақ, жаңа тұтқа білдегіші, 3 1/3 1 типіндегі жаңа түтін коллекторы, диаметрі 2 дюйм болатын екі түтін құбыры және үш Weber DCOE 45 45 бүйірлі карбюраторлар қолданылды. Torino және Jeep Tornado қозғалтқыштары 1982 жылға дейін өндірісті жалғастырды. Ол "Торнадо Джет" және кейіннен "Торнадо Интерцептор" деп сатылды, IKA компаниясымен құрастырылған AMC дизайнындағы автомобильдерде.