Кіріспе

Мариупольдегі металлургиялық кешен, Украина.

Кешен кеме жасау, мұнай құбыры, газ құбыры және су құбырына арналған, ыстық және суық прокатталған болаттан жасалған кең ассортименттегі өнімдерді шығарады. Компания Украинада мырышталған болаттан және сұйық газдарға арналған резервуарлар өндіретін жалғыз кәсіпорын болып табылады. Компанияның өнімдері халықаралық классификациялық қоғамдармен сертификатталған: Lloyd's Register (Ұлыбритания, Германия), АҚШ Әскери-теңіз күштері бюросы, Ресейдің Теңіздік навигация тіркелмесі, неміс сертификаттау орталығы TTSU және т.б. Компания өнімдерін әлемнің 50-ден астам еліне экспорттайды. Кәсіпорын келесі наградаларды алды:

"Алтын глобус" – бәсекеге қабілетті және жоғары сапалы өнімдері үшін.
"Алтын Меркурий" – өнім экспортындағы үлкен жетістіктері және ел экономикасын дамытуға қосқан үлесі үшін.
"Алтын скиф" – жаңа жұмыс орындарын құрғандығы үшін.

Тарих

19 сәуір 1896 жылы американдық Ротштейн мен Смит Ресей үкіметінен Никополь-Мариуполь тау-кен және металлургиялық қоғамын құруға рұқсат алды. 1897 жыл қазіргі Ильич Мариуполь металлургия комбинатының құрылған жылы деп есептеледі, осы жылы Мариупольде Никополь-Мариуполь тау-кен металлургиялық қоғамының алғашқы өнімдерін шығаратын құбыр цехы орнатылып, жұмыс істеді. Зауыттың Мариупольде орналасуы географиялық тұрғыдан тиімді болды, себебі шикізат пен отын ресурстарына, теңіз портына және жақын ауылдардағы шаруалардың еңбек күшіне жақын орналасқан. 20 ғасырдың басында зауыт кеңейіп, Ресейдің оңтүстігіндегі ірі металлургиялық кәсіпорынға айналды. 1927 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс пен Азамат соғысынан кейін зауыт кешенді машина жасау кәсіпорны ретінде дамуға кірісті. Зауыт 1920 жылдары қазіргі атауын алды, осы кезде Петроградтың Совнаркомы аймақтағы барлық өнеркәсіпті ұлттандырғанда, бұрынғы иелерінен мүлікті тәркіледі және Қазан төңкерісінің көшбасшысы Владимир Лениннің құрметіне атады. Кейіннен өндірісті басқару құқықтары кеңейтілді және жаңа бөлімшелер ашылды: жаңа құбыр, қалың парақ, парақ өңдеу цехтары және тағы да басқа цехтар. 1941 жылы кәсіпорын қорғаныс өнімдерін шығаруға көшті, оның ішінде Т-34 танктеріне арналған броньды пластиналар, олардың өндірісі Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін игерілді. Соғыс кезінде ең құнды жабдықтарды бөлшектеп, Орал мен Сібірдегі зауыттарға жіберді, ал доменді пештер мен мартин пештері тоқтатылды. 1944 жылдың соңында Мариуполь азат етілгеннен кейін зауыт өндірістік қуатының 70% ғана қалды, бірақ ол дереу майданға броньды болат жіберуді бастады. 1954-1969 жылдар аралығында компания екінші рет жаңа өмірге келді. Осы кезеңде доменді пештерді қайта жаңарту жүргізілді, тағы үш доменді пеш салынды, әлемдегі ең көп пештері бар мартин цехы, оттегі конвертер цехы, болат сығу цехы 1150, ыстық және суық прокаттау цехтары, агломерациялық фабрика (Еуропадағы ең ірісі) және қосалқы өндіріс цехтарының кешені салынды. 1983 жылы алғашқы өнім – үлкен диаметрлі құбырлар өндірісіне арналған таспалар – 3000 қалың парақ цехынан шықты, ол Еуропадағы ең заманауи цехтардың бірі болды. Компания соңғы онжылдықта қарқынды дамыды. Кәсіпорын бірнеше жаңа нысандарды салды, оның ішінде электрлік дәнекерлеу құбырлары және әк пеші бөлімі, үздіксіз құюға арналған екі машина, болатты күрделі өңдеуге арналған жабдықтар және конвертерде энергетикалық блок, сондай-ақ негізгі цехтарда жабдықты жаңарту және қайта жаңарту жұмыстары жүргізілді. Кәсіпорын тарихындағы маңызды оқиға 2000 жылдың қарашасында болды, осы кезде Украина Парламенті «Ильич Мариуполь металлургия комбинатын жекешелендіру ерекшеліктері туралы» Заңды қабылдады, оған сәйкес ұжым өзін кәсіпорынның меншік иесі деп санауға құқылы болды. 2016 жылға дейін зауыт коммунистік көшбасшы Владимир Ильич Лениннің есімімен аталып келді. 2016 жылдың 25 сәуірінде Украинадағы декоммунизация заңдарына байланысты ол ғалым Зот Ильич Некрасовтың құрметіне қайта аталды, сондықтан оны әлі күнге дейін Маріупольський металургійний комбінат імені Ілліча (әдеби аудармада – Мариуполь металлургия комбинаты атында Ильич) деп атайды. Атауының өзгеруіне байланысты мариупольдіктер оны «Ильич есімді басқа Ильичтің зауыты» деп атауды бастады. 2022 жылдың наурызында зауыт Ресейдің Украинаға басып кіруі кезінде Мариуполь қамалында ауыр зақымдарға ұшырады. Ресей әскерлері 13 сәуірде зауытқа шабуыл жасады.