Австралияда кездесетін кішкентай Turnix velox құсы – нағыз бөденелерге ұқсас, бірақ олармен туыс емес. Шөлейт жерлерде мекендейді, сыртқы түрі қарапайым.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрлері
Species of bird
Кішкентай түймеқұйрық (Turnix velox) – түймеқұйрықтардың бір түрі, құстардың шағын отбасының мүшесі. Олар нағыз құйрықтарға ұқсағанмен, олармен туыс емес. Бұл түр Австралияда қоныстанады, онда ол ең көп кездесетін түймеқұйрықтардың бірі. Ол шөлейт және далалық жерлерде таралған. Есіргенінің бауыры ақшыл, жоны сабан түсті және ақ жолақты; еркегі де сондай, бірақ өрнегі азырақ. Бұл түрдің үлкен, сарғыш түсті мүсігі және сарғыш көзі бар.
The little buttonquail (Turnix velox) is a species of buttonquail, part of a small family of birds which resemble, but are unrelated to, the true quails. This species is resident in Australia, where it is one of the more common buttonquails. The species is found in grassland habitats. The female is an unmarked pale colour below, and straw brown above with white streaking; the male is similar but less neatly marked. The species has a large pale bill, and pale eye.
Сипаттама
Кішкентай түймеқұйрық – жоғарғы жағында жұқа ақ жолақтары бар, қызғылт қоңыр түсті, көк сұр мұрындық, қызғылт аяқ-қолдары және ақшыл көздері бар кішкентай құс. Аналықтары еркектерге қарағанда ірілеу және түсі жағынан да жарқырақ. Кішкентай түймеқұйрықты басқа кішкентай құдайдардан оңай ажыратуға болады. Ұшқанда, дененің айқын қызғылт немесе қызғылттым түсі және қанаттарының бөліктері арасындағы контраст айқын көрінеді. Coturnix туысына жататын нағыз құдайдарға сырттай ұқсағанмен, кішкентай түймеқұйрықтың артқы саусағы мен астыңғы қабығы (crop) жоқ. Аналықтарында кеңейген трахея және жұтқыншақтағы қауынша тәрізді кеңейме арқылы жасалған ерекше дауыс органы болады. Бұл, күркіреген дауыс шығаруға мүмкіндік береді. Кішкентай түймеқұйрықтың дауыс үлгісі негізінен екі түрлі дыбыстан тұрады: әдетте түнгі уақытта естілетін қатты "оо ах" немесе "куу оо" дыбыстары. Қорқып қалғанда, кішкентай түймеқұйрық бірнеше рет қайталап естілетін "чип-чип-чип" деген қысқа, сыңғырлаған дауыс шығарады.
The little buttonquail is a small reddish brown bird with thin white stripes on its upper parts with a blue grey beak, pink legs and feet, and pale eyes. The female is both larger and more brightly coloured than the male. The little buttonquail is easily distinguishable from other small quail. When flying, by its distinctly reddish or pinkish toned upperbody and the contrasting tones between parts of its wings. While superficially resembling the true quails of the genus Coturnix, the little buttonquail differ by lacking a hind toe and a crop. The females also possess a unique vocal organ created by an enlarged trachea and inflatable bulb in the esophagus. This is used to produce a booming call. The call patterns of the Little Button quail mainly consists of two key sounds, a loud booming “oo ah” or “coo oo usually sounded at night. When startled, the little buttonquail has a large squeaking call, composed of a few “chip chip chip” sounds.
Диета
Бұл барлық жейтін құс, кішкентай тұқымдар, жергілікті шөптер, жәндіктер және шағын бақаларды жейді.
As an omnivore, the little buttonquail will eat seeds, native grasses, insects and small frogs.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Кішкентай түймеқұйрықтар Тасмания, Батыс Австралия (Кимберли), Солтүстік территория (Арнем жері) және Солтүстік Квинсленд (Кейп-Йорк түбегі) болмаған құрғақ және жартылай құрғақ Австралияның көп бөлігінде таралған, себебі олар тропикалық және қоңыржай аймақтардағы шөптекті далалар мен орманды алқаптарды мекендейді. Кішкентай түймеқұйрықтар Австралияның оңтүстік және батыс бөлігінде кеңінен таралған, ал Солтүстік территорияның көп бөлігінде көптеп кездеседі. Бұл құстар биік таулы жерлерде немесе жағалау аймақтарында өте сирек кездеседі және көбінесе барлық штаттардың ішкі аймақтарында ұшырасады. Дегенмен, Тасманияда олардың тек бір данасы ғана табылған.
Little buttonquail are found over most of arid and semi arid Australia, excluding Tasmania, Western Australia. (Kinberlys), Northern territory (Arnhem land) and Northern Queensland (Cape York peninsula), due to its preferred habitat of grasslands and woodlands of tropical and temperate regions. The little button quail is found extensively throughout south and western Australia and in abundance in much of the Northern Territory. The little button quail seems to be extremely rare in areas of higher altitude or coastal regions and is mainly found in the inland regions of all states. However, only one specimen has ever been found in Tasmania.
Көбею және ұя салу
Көбінесе кішкентай түймеқұйрықтың анасы екі жыныстың арасында ең жарқыраған түсті болып келеді және көңіл көтеруге бастамашылық жасайды. Кішкентай түймеқұйрықтар жыл бойы көбейе алады және бірнеше жұмыртқа туады, көктем мен күз айларында ең жоғары өнімділік байқалады. Көбеюдің жиілігі маусымдық жағдайларға байланысты, ал ең қолайлы жағдайлар – мол жаңбырдан кейін туады. Кішкентай түймеқұйрықтар жерге, кішкентай бұталардың немесе көтеріңкі шөптердің астына ұя салады. Ұяны құрастыру үшін жұп құстар жерді қазып кішкентай шұңқыр жасайды, содан кейін оны кішкентай таяқтармен немесе жұқа шөптермен төсейді. Инкубацияны аталық құс жүзеге асырады, ол балапандарды күтіп, тамақтандырады. Жұмыртқалар көбінесе ақшыл түсті болып, қою қоңыр дақтарымен белгіленеді, инкубация шамамен 12-14 күнге созылады, ал балапандар шайқалудан кейін 3-4 апта ішінде өздігімен тіршілік ете бастайды. Анасы екі жыныстың арасында ең жарқыраған түсті болып, көңіл көтеруді бастайды. Көбінесе түймеқұйрықтар көп әйелді болады, аналықтары бірнеше аталықтар арасында жүріп, өзге аналықтарды өз аумағынан қуады. Екі жыныс та жерге ұя салуға бірлесіп қатысады, бірақ тек аталық ғана жұмыртқаларды жайып, балапандарды бағып-қағумен айналысады. Жұмыртқалар 12-13 күндей инкубациядан кейін шығады, ал жас балапандар шайқалудан кейін екі апта ішінде ұша алады.
Unusually the female little buttonquail is the brighter coloured of the sexes, and initiates courtship and button quails are polyandrous, with the females circulating amongst the males and aggressively expelling all females from her territory. The little buttonquail can breed year round and have multiple clutches of eggs, with Spring and Autumn usually the most productive. Breeding prevalence seem to be largely dependent on seasonal suitability with optimum breeding conditions being after consistent heavy rain. The little button quail nests on the ground in sheltered areas such as small shrubs or overhanging grasses. The actual nest is formed by quail nesting pairs scratching to create a little dent before being lined with small sticks or fine grass. Incubation is carried out by the male bird, who also does all the brooding and feeding of the chicks. The eggs are generally an off white colour with dark brown markings and incubation is generally between 12–14 days with chicks becoming independent within 3–4 weeks of hatching. The female is the more brightly coloured of the sexes, and initiates courtship. Unusually, the buttonquails are polyandrous, with the females circulating among several males and expelling rival females from her territory. Both sexes cooperate in building a nest in the earth, but only the male incubates the eggs and tends the young. The eggs hatch after an incubation period of 12 or 13 days, and the young are able to fly within two weeks of hatching.
Қорғау
Түрдің сақталу статусы – бұл топтың әлі де бар екендігін және оның жақын арада жойылу қаупінің қаншалықты екендігін көрсетеді. Сақталу статусын бағалау кезінде түрлі факторлар ескеріледі. Оларға – қалған жекелеген түрлердің саны, уақыт өте келе популяцияның жалпы өсімі немесе азаюы, көбейтілудің сәттілігі және белгілі қауіп-қатерлер жатады. Кішкентай түймеқұйрық Австралияға ендемик және Австралия материгінде кеңінен тараған популяциясымен өте кең ареалға ие. Сондықтан, жалпы алғанда кішкентай түймеқұйрықтың саны азайып бара жатқан болса да, "таралу ареалының өлшемі" критерийы бойынша оны әлсіз түр деп жіктеуге болмайды. Бұл түрдің өте көп санына байланысты, популяция тренді немесе популяция мөлшері критерийі бойынша әлсіз статусқа ие болуы мүмкін емес. Дегенмен, олардың өмір ортасында адаммен байланыстың жиілеуі популяциялардың әлсіреуіне себеп болып отырғанына дәлелдер бар.
The conservation status of a species indicates whether the group still exists and how likely the group is to become extinct in the near future. Factors are taken into account when assessing conservation status. The number of individuals remaining, the overall increase or decrease in the population over time, breeding success rates, and known threats. Endemic to Australia the little buttonquail has an extremely large range with populations spread widely across mainland Australia. Therefore, this species is not classified as vulnerable under the conservation status: ‘Extent of occurrence criterion’, despite the fact that the little buttonquail population in general appears to be decreasing. Such an enormous species population is unable to attain vulnerability status in regards to the population trend or population size criterion. However, there is evidence that the frequency of human interaction within their environment is causing vulnerability within populations.