Кіріспе

Роберт Шелдон Харт (1915 – 24 мамыр, 1940) – американдық коммунист, Леон Троцкийдің Мексиканың Койоакан қаласындағы көмекшілерінің және қауіпсіздік күзетшілерінің бірі болған. 1940 жылғы 24 мамырда Троцкийдің үйіне жасалған сталиндік шабуыл кезінде Харт сталиндік агенттер тарапынан ұрланып, кейін өлтірілді. Харт Троцкий отбасына күзетші болып қызмет етуге келіскен кезде 25 жасқа толыпты. Ол американдық троцкист Александр Бухманды алмастырды. Ол халыққа жақын, бірақ зиялы болмаса да, кез келген жұмысты шағымсыз орындаған.

Өлтіру

Хартеді ұрлап, өлтіруді Дэвид Альфаро Сикеирос жасады. Троцкий бірнеше рет совет және сталиндік агенттердің оны өлтіруге және ұрлауға талпынуының нәтижесінде Мексикаға қашып кеткен еді. 1940 жылдың 24 мамырында совет және мексикалықтардың бір тобы, оның ішінде суретші Дэвид Сикеирос және Иосеф Григулевич Троцкийдің үйіне кіре алды. Харте кіреберісті күзетіп тұрды және оның осы топты кіргізгені ме, әлде қатыспағаны ма деген пікірталас бар. Топ үйге жеті жүзден астам оқ атты, бірақ мақсатына жете алмады. Харте жоғалып кетті және оның ұрланғаны болжалды. Хартенің денесі бір айдан кейін езектің ішінде, әкпен жабылған күйі табылды. Оған басқа оқ тиген. Оны Сталиннің құрбаны болған алғашқы американдық троцкист деп атады. Оның өліміне себеп, ол Троцкийге жасалған бұрынғы қастандық кезінде шабуылшылардың бірі Иосиф Григулевичті таныған деген болжам бар. Бёрк мақаласында Троцкийдің мексикалық баспасөзде жазғанын келтіреді: "Боб Шелдон Хартенің өлімі оған тағылған барлық жала және жалған айыптамалардың трагедиялық жолынан бұруы". Шабуыл туралы есепте Троцкий Харте егер GPU агенті болғанда, түнде мені өлтіріп, жиырма адамды қауіпке тікелей салмай-ақ қашып кете алатынын жазды.

Кеңес агенті

Троцкийдің пікіріне қайшы, Роберт Шелдон Харт "Амур" атты есіммен жұмыс істейтін кеңес тыңшысы еді және 1940 жылдың 24 мамырындағы Троцкийге жасалған шабуылға қатысқан. Харт АҚШ Коммунистік партиясының мүшесі болды, оны НКВД Нью-Йоркте тартқан. Дегенмен, бүгінгі күнге дейін Харттың нағыз адалдығы мен өлімі жұмбақ күйінде қалып, олардың ешқайсысы шешілген жоқ. "Троцкийді өлтіру" фильмінде ол "Шелдон Харт" есімімен көрсетілген.