Кіріспе

Вирустың түрі

Барма орман вирусы – Альфавирустар туысына жататын РНК вирусы. Бұл ауру Австралияның солтүстік Виктория аймағындағы Барма орманның атымен аталып, алғаш рет 1974 жылы оқшауланды. Вирус омыртқалы жануарларға көбінесе тек масалар арқылы беріледі, ал адамдардағы алғашқы жағдай 1986 жылы тіркелді. 2023 жылға қарай, ол Австралияда кеңінен таралған, сондай-ақ Папуа-Жаңа Гвинеяда жергілікті жұқтырудың белгілі бір дәлелдері бар. Барма орман вирусын жұқтыруға арнайы ем жоқ болғанымен, бұл ауру өлімге әкелмейді және көптеген жұқтырған адамдар жазылып кетеді. Вирус Викторияның субтропикалық солтүстік аймақтарынан бастап Жаңа Оңтүстік Уэльс, Квинсленд және Батыс Австралияның (WA) жағалау аймақтарына біртіндеп тарады. Австралияда адамдар жаз және күз айларында осы ауруға шалдығу ықтималдығы жоғары. Дегенмен, WA-ның оңтүстік-батысында көктем айларында аурудың таралу деңгейі ең жоғары болып табылады. Жұқтырған адаммен немесе жануармен тікелей байланыс инфекцияға себеп болмайды. Барма орман вирусы Росс өзені вирусына ұқсас симптомдарды тудырады, бірақ соңғысымен жұқтырған адамдарда бұл симптомдар көбінесе ұзаққа созылады. Көптеген адамдар бірнеше апта ішінде жазылып кетеді, бірақ кейбір науқастарда симптомдар бірнеше айға, ал ең ауыр жағдайларда бір жылға дейін сақталуы мүмкін. Толық жазылу күтілуде.

Диагностика

Барма орманы вирусы жұқтырған күдікті адамдардан алынған қан сарысуын қарап тексеру арқылы диагноз қойылады. Барма орманы вирусының салдарынан ешқандай өлім жағдайы тіркелген жоқ. Ол жасына, жынысына немесе ұлтына қарамастан, барлық адамдарға әсер етуі мүмкін. 1995–2008 жылдар аралығында Австралияда Барма орманы вирусының 15592 жағдайы тіркелді. Олардың ішінде Квинсленд штатында ең көп, 8050 жағдай тіркелді, бұл барлық жағдайлардың 50% астам бөлігін құрады. 2011 жылы 1855 адамға Барма орманы вирусы диагнозы қойылды. Соңғы жылдары Австралияда Барма орманы вирусымен ауруға шалдыққандардың саны артып келеді. Бұл арту қалалық құрылыс пен жерді пайдалану және суару тәсілдеріндегі өзгерістердің нәтижесі болуы мүмкін, бұл әдетте масалардың көбеюіне жағдай жасайды, соның салдарынан індеттер жиілеп жатыр.

Алдын алу

Вирусты тарататын масаның түрі өзгеріп отыруы мүмкін: аймақтың қозғалғанын анықтаудың ең жақсы жолы – жергілікті денсаулық сақтау органдарымен байланысқа түсу. Сақтық шаралары:
Масалардың көбеюіне жол бермеу үшін судың тоқтауын болдырмау. Түстен кейін және кешкі уақытта ашық түсті, кең киім кию. Ашық теріге масалардан қорғау үшін жәндіктерге қарсы спрейді үнемі қолдану. Ұйықтау алдында үйді тазалау үшін инсектицид қолдану. Ыстық ауа райында пештерді қоса, жәндіктерден қорғайтын торлар қолдану.

Емдеу

Қазіргі уақытта вирусқа қарсы ешқандай арнайы ем жоқ. Емдеудің жалғыз жолы – пайда болатын белгілерді бақылау және олардан құтылуға тырысу. Дәрігер кеңес береді және буын мен бұлшықет ауыруына ем тағайындайды, ол демалыс пен жеңіл жаттығулардан (буындарды қимылдата түру үшін) тұрады. Кейде дәрі-дәрмек қабылдау қажет болуы мүмкін, бірақ әрқашан емес.