Кіріспе

Кабельді ағызу – құбырларға кабельдерді орнату әдісі. Бұл әдіс, әсіресе, жер асты полиэтилен құбырларына оптикалық талшықтары бар кабельдерді орнату үшін жиі қолданылады және кабельді тартуға қарағанда альтернативті нұсқа болып табылады.

Тарту

Дәстүр бойынша, оптикалық талшықты кабельдер басқа кабельдер сияқты, арқан желісі арқылы кабельдік арналар арқылы тартылатын. Кабельдік арнаның иілісінен немесе толқынынан өтетін әр ретте, тарту күші сүрткілуге байланысты коэффициентпен артады (бұл майлау заттарын қолдану арқылы азайтуға болады). Яғни, жергілікті тарту күші қанша жоғары болса, кабель ішкі арна қабырғасына сүрткіленіп тартылғанда сонша көп сүрткілуге ұшырайды. Бұл "капстан эффектісі" тарту қашықтығымен бірге күштің экспоненциалды өсуіне алып келеді, нәтижесінде әдетте жоғары тарту күштері пайда болады.

Ұшу

Кабельді үрлеу – кабельді бір мезгілде каналға итеріп, канал арқылы үрлеу процесі. Қысылған ауа каналдың кіреберіс жеріне жіберіліп, канал және кабель бойымен жоғары жылдамдықпен ағып өтеді. (Кеңістіктің басында сорғыш пайдаланбаған дұрыс.) Жоғары жылдамдықты ауа кабельді серпіліс күштері мен қысымның төмендеуі арқасында итереді. Ауа ағынының таралуы кабельдің каналға қарсы үйкелісін азайтады және үлкен үйкеліс тудыратын күштерден сақталады. Ауа ағыны кеңейгендіктен, кабельдің кіреберісінде итеру күші салыстырмалы түрде аз, ал каналдың ауа шығару бөлігінде жоғары болады. Бұл айырмашылықты толықтыру үшін, үрлеу жабдығы кабельге қосымша итеру күшін қолданады. Негізінен кабельдің кіреберіс жанында әрекет ететін итеру күші, ауа ағынының итеру күштерімен бірігіп, максималды үрлеу қашықтығын едәуір арттырады. Үйкелісті одан да азайту үшін кабельді үрлеуге арналған арнайы майлау материалдары жасалған.

Практика

ХХІ ғасырда кабельді үрлеу техникасы бүкіл әлемде қолданылады, кішкентай микротүтіктерде (ішкі диаметрі 3 мм) 1,8 мм диаметрлі шағын оптикалық телекоммуникациялық кабельдерден бастап, үлкен түтіктерде (ішкі диаметрі 50 мм) 35 мм диаметрлі үлкен мыс телекоммуникациялық кабельдерге дейін. Үрлеу 10 бар шамасындағы қысылған ауа қысымымен жүзеге асырылады. Бұл техниканы қолдану арқылы бір үрлеумен 3,5 км қашықтыққа қол жеткізілді, ал үрлеу жабдықтарын тізбектей орналастыру арқылы 12 км жалғаусыз байланыс желілері құрылды. Бір шағын бригадамен бір күнде 12 км кабель орнатуға болады. 1990 жылдардың ортасында бұл техника бір рет орнату арқылы үлкен түтіктерге бірнеше кішкентай микротүтіктерді немесе кабельдер шоғырын орнату үшін де жетілдірілді. Бұл көп түтік орнату, микротүтік кабельдеу немесе шоғыр үрлеу деп аталады. Олардың әрқайсысы кабельді ұстай алады. Тағы бір мүмкіндік – қолданыстағы түтікке бір кабельді немесе кішкентай түтіктер шоғырын орнату. Желіні орнатудағы ең қымбат шығын – қазба жұмыстары. Сондықтан, бір кабельмен толық толтырылмаған түтіктерді қайта пайдалану, орын қалдыру – тартымды, көбінесе мүмкін және тиімді балама болып табылады.

Тарих

Қысылған ауаны пайдалана отырып, икемді және жеңіл оптикалық талшықтарды орнату техникасы 1980-ші жылдары British Telecom компаниясымен әзірленді. Бұл ерте нұсқада қосымша итеру қолданылмады. Нағыз кабельдік ағызуды 1980-ші жылдардың соңында KPN Research компаниясының Виллем Грифиен ойлап тапты. Қажетті жабдық Швейцарияның Plumettaz компаниясымен бірлесіп жасалды.