Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс Иерусалимнің маңындағы аудан – Киелі кітаптағы патша астанасы.
Neighborhood of West Jerusalem
the biblical King capital
Гиват Шаул (лит. Саул төбесі; غفعات شاؤول) – Батыс Иерусалимдегі аудан. Бұл аудан қаланың батыс кіреберісінде, Хар Ноф ауданынан шығысқа қарай және Кирият Мошеден солтүстікке қарай орналасқан. Гиват Шаул теңіз деңгейінен 820 метр биіктікте жатыр.
Givat Shaul (, lit. (Saul's Hill); غفعات شاؤول) is a neighborhood in West Jerusalem. The neighborhood is located at the western entrance to the city, east of the neighborhood of Har Nof and north of Kiryat Moshe. Givat Shaul stands 820 meters above sea level.
Атауы
Гиват Шаул Израильдің сефард бас раввині, рабби Яков Шаул Елиашардың құрметіне аталған, және көптеген адамдардың ойынша, Киелі кітаптағы Саул патшаның есімімен байланысты емес. Саул патшаның астанасы, балама жорамалда, Рамаллаға қарай бара жатқан Писгат Зеев маңындағы Саулдың Гибея тауында болған деп саналады.
Givat Shaul is named after the Rishon Lezion, Rabbi Yaakov Shaul Elyashar, the Sephardi Chief Rabbi of Israel, and not, as commonly believed, for the biblical King Saul, whose capital was probably located on the hill Gibeah of Saul near Pisgat Ze'ev, on the way to Ramallah.
Тарих
Гиват Шаул 1906 жылы раввин Нисим Елиашар, Арийе Лейб және Моше Копель Кантровиц басқаратын қоғам арқылы Дейр Ясин мен Лифта араб ауылдарынан сатып алынған жерлерде құрылды. Жерді тіркеудегі қиындықтар құрылысты 1919 жылға дейін кешіктірді. Алғашқы тұрғындар Иерусалимде сатылатын таза өнімдерді өсірген мұқтаж отбасылар болды. Негізінен йемендік яһудилерден құралған бұл отбасыларға Меа Шеарим мен Ескі қаладан келгендер де қосылды. Гиват Шаулды Дейр Ясин сияқты, яһудилермен жақсы қарым-қатынаста болған араб ауылдарынан ұзын, топырақты жол бөліп тұрды. 1946 жылдың соңында Хагана осы жолды қону-қону жолағы ретінде пайдалану үшін түзеп, асфальттады. 1948 жылы Иерусалим үшін болған шайқаста Хагана осы жолға қажетті жарақтар, қару-жарақ, азық-түлік және әскерлерді жеткізді. Соғыстан кейін бұл жол Канфэй Несхарим көшесі деп аталды. 1948 жылдың қаңтар айында Гиват Шаулдың басшылары Дейр Ясин мухтарымен шабуылдаспау туралы келісімге келді: егер қарулы жасақтар Дейр Ясинге кірсе, ауыл тұрғындары белгілі бір ретпен кір жуады немесе белгілі бір жерге шамдар қояды. Қарсылығында, Гиват Шаулдан келген күзетшілер Иерусалимге бара жатқан Дейр Ясин тұрғындарына көлікпен немесе жаяу өтуге қауіпсіз жол қамтамасыз етті. Уақыт өте келе Дейр Ясин Эйн-Карем мен Малхадан Аль-Касталь және Колонияға қарай Иерусалим-Тель-Авив тас жолына қарай өтетін араб күштері үшін тоқтау орнына айналды. 1948 жылдың 9 сәуірінде Иргун мен Лехи күштері Дейр Ясинге шабуыл жасады, соның салдарынан 100-110 ауыл тұрғыны қаза тапты немесе қырғынға ұшырады. Қашпаған халық жер аударылды. Бұл қырғын туралы қауесеттер 1948 жылғы палестиналықтардың қоныс аударуы мен қашуына ықпал етті. 1951 жылы тасталған ғимараттар 300 науқасқа арналған емдеу орталығына айналдырылды, бұл орталық Холокосттан аман қалғандардың көпшілігін қабылдады. 2023 жылдың 30 қарашасында 2023 жылғы Израиль-ХАМАС соғысы кезінде екі ХАМАС террорисі осы жерде жаппай оқ жарып, үш израильдікті өлтірді және алты адамды жаралады. Палестиналық қарулылар қауіпсіздік күштері мен қарулы азаматтар тарапынан атып өлтірді.
Givat Shaul was established in 1906 on land purchased from the Arab villages of Deir Yassin and Lifta by a society headed by Rabbi Nissim Elyashar, Arieh Leib and Moshe Kopel Kantrovitz. Difficulties in registering the land delayed construction until 1919. The first residents were needy families who were given small plots to grow fresh produce that was marketed in Jerusalem. These families, mainly Yemenite Jews, were joined by others from Meah Shearim and the Old City. A long, dirt track separated Givat Shaul from a cluster of Arab villages, including Deir Yassin, with whom the Jews maintained good relations. In late 1946, the Haganah straightened and paved the dirt track in order to use it as a landing strip. During the Battle for Jerusalem in 1948, the Haganah flew in supplies, armaments, food, and troops on this runway. After the war, this road became known as Kanfei Nesharim Street. In January 1948, the leaders of Givat Shaul met with the mukhtar of Deir Yassin to work out a non aggression pact: if armed militia entered Deir Yassin, the villagers would hang out laundry in a certain sequence or place lanterns in a particular location. In return, patrols from Givat Shaul guaranteed safe passage to Deir Yassin residents, in vehicles or on foot, passing through their neighborhood on the way to Jerusalem. Over time, Deir Yassin became a halfway site for Arab forces moving from Ein Karem and Malha to al Qastal and Kolonia, which overlooked the Jerusalem Tel Aviv highway. On 9 April 1948, Deir Yassin was attacked by Irgun and Lehi forces and between 100 and 110 villagers were killed during the fights or massacred afterward. The population that had not fled was expelled. The rumours about this massacre also contributed to the trigger of the 1948 Palestinian expulsion and flight. In 1951, the abandoned buildings were used to house a therapeutic community of 300 patients called the Kfar Shaul Government Work Village for Mental Patients. The majority of patients were Holocaust survivors. On 30 November 2023, it was the scene of a mass shooting by two Hamas terrorists amid the 2023 Israel–Hamas war. The Palestinian gunmen were shot and killed by security forces and an armed civilian. Three Israelis were killed and six wounded.
Өнеркәсіптік даму
1948 жылдан кейін Гиват Шаул өнеркәсіптік аймағы фабрикалар мен қоймалармен кеңейді. "Ангел" нан пісіру зауыты 1958 жылы осы жерге көшіп келді. Ангел ағалары және бас директорлар Аврахам, Овадия және Дэнни, ұнды тікелей диірменнен силоға, содан кейін нан пісіру зауытына жеткізу үшін 750 футтық құбыржол салуды техас компаниясына тапсырды. Бүгінде бұл құбыржол арқылы күн сайын нан пісіру зауытына 120 тонна ұн жеткізіледі. Бастапқыда Иерусалим муниципалитеті жер үстінде орналасқаны үшін қарсылық білдірген бұл өнертабыс өнімділік және тиімділік үшін Каплан сыйлығына ие болды. Нан пісіру зауытының көрнекті фабрикалық дүкені 1984 жылы ашылды. 1875 жылы Креше Берман ханым ескі қалада үй шаруашылығы ретінде құрған Берман нан пісіру зауыты 1965 жылы Ангел зауытынан төмен орналасқан қазіргі орнына көшірілді. Жаңа нан пісіру зауытына жету үшін Бейт Хадфус көшесі салынды. Көптеген баспаханалардың да орналасқандығына байланысты бұл жаңа көше "Баспахана көшесі" деп аталды. Олардың ішінде екі ірі кітап баспасы бар: 1958 жылы құрылған "Кетер" баспасы және 1960 жылдары Израильде филиалын ашқан "Feldheim Publishers". "Олд Сити Пресс" баспасы 1969 жылдан бері осы жерде жұмыс істеп келеді. 1980 жылдардың соңынан бастап, Givat Shaul Bet-те ескірген өнеркәсіптік зауыттар тұрғын үй жобаларымен алмастырылды.
After 1948, the Givat Shaul industrial zone expanded with factories and warehouses. Angel's Bakery moved to its present location here in 1958. The Angel brothers and co CEOs Avraham, Ovadia, and Danny, commissioned a Texas company to construct a 750 foot pipeline to convey flour directly from the mill to the silo to the bakery. Today this pipeline brings 120 tons of flour to the bakery daily. The invention, initially opposed by the Jerusalem municipality for being above ground, won the Kaplan Prize for distinction in productivity and efficiency. The bakery's landmark factory store opened in 1984. Berman's Bakery, founded in 1875 by Mrs. Kreshe Berman as a cottage industry in the Old City, moved to its present location down the road from Angel's in 1965. A new street, Beit Hadfus Street, was constructed to reach the new bakery. This new street was named "Street of the Printing Press" for the many printing establishments also located here. These include two large book publishing houses, Keter Publishing House (established in 1958) and Feldheim Publishers, which established its Israel branch in the 1960s. Old City Press has operated here since 1969. Since the late 1980s, aging industrial plants have been replaced by housing projects in Givat Shaul Bet.
Демография
Халық құрамында хареди және діни сионист яһудилер бар. 1-ші тас жолдың тікелей үстіндегі ауданның ең солтүстік бөлігі көбінесе харедилерде, ал Кирият Мошемен шектесетін оңтүстік бөлігінің тұрғындары көбінесе қазіргі православиелік діни сионистер.
The population consists of a mix of Haredi and Religious Zionist Jews. The northernmost part of the neighborhood, directly above Highway 1, is mostly Haredi, while residents of the southern part, bordering Kiryat Moshe, are mostly Modern Orthodox Religious Zionists.
Солтүстік Гиват Шаул
Гиват Шаульдің солтүстік бөлігін негізінен харедимдер (ұлтаралық яһудилер) мекендейді, ал басты көше шаббат күндері мен еврей мерекелерінде көлік қозғалысына жабылады. Мұнда Прессбург иешивасы мен жақын орналасқан синагога, Зупник Нер Исраэль синагогасы, сондай-ақ раввин Авраам Гуревиц пен раввин Шалом Шехтер басқаратын Нер Моше иешивасы сияқты бірнеше ірі синагогалар орналасқан. Халық құрамында хасидтік, литвалық және сефардтық/мизрахи харедимдері бар, сонымен қатар ұлттық-діни яһудилердің аз ғана бөлігі де кездеседі. Зупник Нер Исраэль синагогасының раввині – Аврохом Ицхак Ульман, ол Эда Хахаредидің раввиндік жоғары сотының (Бадатц) аға мүшесі. Гиват Шаульде тұратын тағы бір маңызды раввиндер – Бейр Аврам синагогасының раввині раввин Ехошуа Карлинский, Бабад синагогасының раввині раввин Тенненбаум және Толдос Шмуэльдің адморы раввин Шмуэль Тауссиг.
The northern part of Givat Shaul is populated mainly by Haredim, and the main street is closed to traffic on Shabbat and Jewish holidays. Several major synagogues are located here, including the Pressburg Yeshiva and neighborhood synagogue, and the Zupnik Ner Yisroel synagogue, and the ivy Yeshiva, Ner Moshe, headed by Rabbi Avraham Gurewitz and Rabbi Shalom Shechter. The population consists of a mix of Hasidic, Litvishe and Sephardi/Mizrahi Haredim, and a small minority of National Religious Jews. The rabbi of the Zupnik Ner Yisroel synagogue is Avrohom Yitzchok Ulman, a senior member of the rabbinical high court, or Badatz, of the Edah HaChareidis. Other important rabbis living in Givat Shaul are Rabbi Yehoshua Karlinsky, rabbi of the Beer Avrohom synagogue; Rabbi Tennenbaum, rabbi of the Babad synagogue and Rabbi Shmuel Taussig, Admor of Toldos Shmuel.
Оңтүстік Гиват Шаул
Гиват Шаульдің оңтүстік бөлігінде халықтың көп бөлігі қазіргі православиелік яһудилерден тұрады, олар діни сионизммен байланысты. Бұл аймақ Кирият Мошемен шектеседі және көбінесе осылай аталады. Бұл жердегі мекемелердің ішінде Рабби Мордехай Елияхудың бас синагогасы, Сефардтық діни сионизмінің маңызды орталығы, сондай-ақ негізінен ашкенази ұлттық діни білім берудің жетекші орталығы – Мерказ ХаРав иешивасы бар.
In the southern part of Givat Shaul, the population predominantly consists of Modern Orthodox Jews, affiliating with Religious Zionism. This section borders Kiryat Moshe and is often also referred to as such. Institutions in this area include the main synagogue of Rabbi Mordechai Eliyahu, a major center of Sephardic Religious Zionism, as well as the primarily Ashkenazi national religious flagship Mercaz HaRav yeshiva.
Гиват Шаул Бет
Гиват Шаул индустриялық аймағы, кейде Гиват Шаул Бет деп аталады, Канфей Несхарим және Бейт Хадфус екі параллель көшеде орналасқан. Канфей Несхарим көшесі көптеген дүкендер желісі мен әсем кеңсе ғимараттары бар қазіргі заманғы сауда аймағына айналған, ал Бейт Хадфус көшесі көбінесе арзан бағадағы дүкендер мен сауда орындары бар индустриялық аймақ болып қала береді. Соңғы жылдары Бейт Хадфус көшесіндегі бірнеше кеңсе және индустриялық ғимараттарда Иерусалимнің діншіл халқына қызмет ететін төмен бағалы тойханалар ашылды. Олардың кейбіреулерін ірі қайырымдылық ұйымдары аз қамтылған отбасылардың шығындарын төмендету үшін субсидиялайды. Армонот Вольф (Волк сарайлары) тойханалары Яд Елиезер қайырымдылық қорымен байланысты, ол "Тойды қабылдау" акциясы арқылы мұндағы жетімдерге үйлену тойларын субсидиялайды. Гутник залдары, Лехайм залдары, Мемлекеттік бақылаушы және Омбудсмен, Израильдің бағалы қағаздар жөніндегі органы, Табыс салығы комиссиясы, Израильдің Орталық Статистика бюросы және Ұлттық парктер басқармасы да осы аймақта орналасқан. Израильдегі Туро колледжінің филиалы және Тал институты, сондай-ақ Иерусалим Технологиялық колледжінің әйелдер бөлімі Гиват Шаулда орналасқан.
The Givat Shaul industrial zone, sometimes referred to as Givat Shaul Bet, is situated on two parallel streets, Kanfei Nesharim and Beit Hadfus. While Kanfei Nesharim Street has developed into a modern shopping area with many chain stores and stylish office buildings, Beit Hadfus Street remains largely industrial with discount stores and outlets that attract bargain shoppers. In recent years, low cost wedding halls servicing the religious population of Jerusalem have opened in several office and industrial buildings on Beit Hadfus Street. Some of these are subsidized by major charity organizations to keep expenses down for low income families. The Armonot Wolf (Wolf Palaces) wedding halls are affiliated with the Yad Eliezer charity organization, which subsidizes weddings for orphans here through its Adopt a Wedding campaign. The Gutnick Halls, The Lechaim halls, the State Comptroller and Ombudsman, the Israel Securities Authority, the Income Tax Commission, the Israel Central Bureau of Statistics, and the National Parks Authority. The Israeli branch of Touro College and the Tal Institute, the women's division of the Jerusalem College of Technology, are also located in Givat Shaul.
Гиват Шаул қорымы
Бұл ауданның солтүстік-батыс қырасында Иерусалимдегі ең ірі зират – Хар-Ха-Менухот жатыр. Гиват Шаулдың солтүстік бөлігі мен зираттың арасында бірнеше ірі дүкендер мен кеңсе үйлерінен құралған тағы бір сауда аймағы бар. Герцог психиатриялық госпиталі, Эггед автобустарын күтіп-жөндеу орталығы және Иерусалим қалалық әкімдігінің санитарлық қызметтерінің бас депосы да осы жерде орналасқан.
On the northwestern ridge of the neighborhood lies Har HaMenuchot, Jerusalem's largest cemetery. Between the northern section of Givat Shaul and the cemetery is another commercial zone consisting of several large stores and office buildings. The Herzog psychiatric hospital, Egged's bus maintenance facility, and the main depot for the Jerusalem municipality's sanitation services are also located here.