Кіріспе

Ағылшын спортшысы және сарбазы (1861–1936)

Эдвард Джордж Уайнард (1 сәуір 1861 – 30 қазан 1936) – ағылшын спортшысы және британ армиясының офицері. Ол ең алдымен бірінші сыныпты крикетші ретінде танымал болды, негізінен Гэмпшир және Мэрилебон крикет клубы (MCC) үшін ойнады. Сонымен қатар, Англия құрамасы сапында үш рет Тест матчтарына қатысты. 1878 мен 1912 жылдар аралығында бірінші сыныпты крикетте 150-ден астам ойын өткізді. Wisden журналы оны "тамаша шабуылдаушы соққышы" деп сипаттады. 8300-ден астам ұпай жинап, он үш жүздік соқты. 1894 жылы Гэмпширдің бірінші сыныптық мәртебесіне қайта оралуына үлкен үлес қосты, содан кейін Гэмпширдің капитаны және президенті болып тағайындалды. Уайнард кейіннен МКК комитетіне де мүше болды. Уайнард сонымен қатар, аматор футболдағы табысты орталық шабуылшы болды. 1881 жылы ол ФА кубогының финалында жеңіске жеткен "Олд Картузианс" командасының құрамында болды, онда "Овал" стадионында өткен матчта "Олд Этонсаны" 3:0 есебімен жеңіп, алғашқы голды соқты. Ол "Винчестер" және "Коринфтер" клубтары үшін де ойнады. Ол қысқы спорт түрлерінде де шебер болды, Швейцарияның Давосында өткен халықаралық чемпионатта мүше болып, 1894, 1895 және 1899 жылдары жеңіске жетті. Гэмпшир клубында хоккей ойнады және өзінің "Жокерс" клубын құрған ынталы гольфшы болды. Әскери қызметінде Уайнард 1879 жылдың қыркүйегінде Уорвик милициясына қабылданып, кейін 1883 жылдың мамырынан бастап Корольдің Ливерпуль полкіне қызмет етті. 1885–87 жылдардағы Бирма экспедициясында қатысып, осы кезеңде "Еңбегі үшін орден"мен марапатталды. 1890 жылы Уэльс полкіне қосылды, ал Екінші Бур соғысына дейін бірнеше штабтық лауазымдарда болды және Корольдік әскери колледжде оқытушы болып жұмыс істеді. 1903 жылы әскери қызметтен зейнеткерлікке шықты, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғысқа белсенді қайта оралды. Алдымен Миддлсекс полкінде қызмет етті, содан кейін Еңбек корпусына жіберілді, онда Саутгемптондағы Торнхилл еңбек лагерінің коменданты болды. Соғыстағы еңбегі үшін OBE орденімен марапатталды. 1894 жылы Уайнард Швейцария көлінде мұз астына түскен швейцариялық шаруаның өмірін қауіп-қатерге тіліп құтқарғаны үшін Корольдік гуманистік қоғамның медалін алды.

Ерте өмір

Әскер және судья Уильям Уайниардтың ұлы, ол 1861 жылғы сәуірде Британдық Үндістандағы Сахаранпур қаласында дүниеге келді, онда оның әкесі Аллахабад жоғары сотында судья болып Бенгал азаматтық қызметінде қызмет етті. Оның анасы Генриетта олі сегіз жасқа толғанда қайтыс болды. Уайниард пен оның туыстары 1871 жылғы халық санағында Кенсингтонда тұрғандары тіркелді. Ол Уиндлшемдегі Вудкотт Хаус дайындық мектебінде білім алды, содан кейін 1874-1877 жылдары Чартерхаус мектебінде оқыды. Ол кезде Чартерхаус мектебінде 16 жастағы оқушылар осы жастан кейін мектепте оқуын жалғастыру үшін қатаң академиялық талаптарға сай болуы керек еді; Уайниард бұл талаптарды орындамады және нәтижесінде Чартерхаустан Оксфордтағы Сент-Эдвард мектебіне ауысты. Сент-Эдвард мектебінде ол регбиде өте жақсы ойнады, оны "шапшаң және күшті, керемет үш ширек ойыншы" деп сипаттады. Егер ол әскери мансапты таңдамағанда, халықаралық регбиде үлкен жетістіктерге ие болар еді деп болжанады. Әскери мансабына дайындық үшін ол ақы төленетін Оксфорд әскери колледжіне қабылданды.

Әскери мансап

Уайнард 1879 жылдың қыркүйегінде Уорвик милициясының 1-ші полкінде екінші лейтенант болып тағайындалды, ал 1881 жылдың мамырында лейтенант болып жоғарылатылды. Милициядан ол қысқа мерзімге Миддлсекс полкінде қызмет етті, содан кейін 1883 жылдың мамырында Корольдік Ливерпуль полкіне толық қызметке ауысты. Соңғы полкте бес ай қызметтен кейін ол полкпен бірге Британдық Үндістанға барды және 1885–87 жылдардағы Бірма экспедициясында қатысты, сол жылы Ең батыл қызмет орденін (DSO) жеңіп алды және екі рет құрметті мақалаларда есімдері тізілді. Оның DSO орденін алған уақыты 1885 жылдың маусымында болды, осы кезде Оо Тема жетекшілік еткен үлкен көтерілісшілер тобы 8-ші Корольдік Ливерпуль полкі мен 2-ші Бенгал жаяу әскерінің кішкентай тобына сәтті шабуыл жасай алмады. Шабуыл кезінде олардың командирі капитан Дансфорд қаза болғандықтан, Уайнард команданы өз мойнына алып, "батыл" түрде бекіністі пагодаға шегінген көтерілісшілерге қарсы британдық қарсы шабуылға жетекшілік етті. Оның іс-қимылдары генералдар сэр Роберт Лоу мен сэр Джордж Уайт тарапынан жоғары бағаланды. Оның көрсеткен ерлігі үшін ол 41-ші Уэлш полкінің ротасына көтеріліп, Үндістанның жалпы қызмет медалімен марапатталды. Уайнард 1890 жылдың наурыз айында капитан болып жоғарылатылды, осы кезде ол ресми түрде Уэлш полкіне ауысты. 1890 жылдың тамызында ол Корольдік әскери колледжінде тактика, әскери басқару және құқық бойынша нұсқаушы болып тағайындалды. Ол 1899 жылдың соңына дейін Оксфорд университеті еріктілерінің адъютанты болды, содан кейін 1899 жылдың 26 желтоқсанынан 1902 жылдың тамызына дейін Сандхерстте әскери инженерия бойынша нұсқаушы болып тағайындалды. Колледжде крикетке жауапты болған кезде ол офицер кадеттерінің В.Г. Грейстің XI командасына қарсы ойынын ұйымдастырды. Ойынға екі күн қалғанда Грейс оған қатыса алмайтынын хабарлады, бірақ кадеттердің ешқайсысы оны көрмегенін білгеннен кейін, Уайнард макияж мен жалған сақалмен өзін жасырып, қонақ командамен ойынға қатысты, соққы берді, бірнеше рет жүгіріп, қасақана "жарақаттанып" зейнетке шықты. Ол команданың түскі асы кезінде сақал мен бас киімін шешіп, өзін таныстырды, бірақ ешкім оның маскировкасын және Грейстің соққы беру стилін нақты түрде еліктегенін байқамады. Уайнард 1903 жылы зейнетке шықты. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін, 1914 жылдың қыркүйегінде Уайнард Корольдік Ливерпуль полкіне уақытша майор ретінде қайта шақырылды, содан кейін 1915 жылдың мамырында Армиялық қару-жарақ корпусына (AOC) қосылды. Ол 1916 жылдың қарашасына дейін AOC-де болды, содан кейін ол корпуста жұмыс істеуін тоқтатты және уақытша шенінен айырылды. AOC-ден кеткеннен кейін ол Миддлсекс полкіне ауысты. Содан кейін ол Еңбек корпусына тағайындалды, бұл тағайындама үшін уақытша майор болды. Ол 1916-1919 жылдары Саутгемптондағы Торнхилл еңбек лагерінің коменданты болды, осы кезде соғыс аяқталды. 1919 жылдың сәуір айында денсаулығына байланысты қызметтен босатылды. Уайнард 1919 жылғы туған күніне орай соғыстағы қызметі үшін OBE орденімен марапатталды.

Алғашқы бірінші сыныптық крикет

Чартерхауста крикет құрамына кіруге тым жас деп саналған Уайниард Сент-Эдвардс крикет құрамында ойнады. Сол жерде мектептік жылнамада оның "үлкен соққылар жасауға тым құлшынуы және өзінен бұрын қалып қоюы сияқты ауыр қателіктерін түзетуге тырысуы керек" деген пікір айтылды. Дегенмен, ол әлі мектеп оқушысы болғанда Хэмпширдің назарына ілігіп, Хёрслиге жақын жердегі әкесінің үйінде тұрғандықтан, олар үшін ойнауға құқық алды. Осылайша, ол 1878 жылы 17 жасында Хэмпшир үшін бірінші сыныптық крикетте дебют жасады. 1879 жылы ол Сент-Эдвардс клубының капитаны болды, он тоғыз матчтың он бес жеңіске жетіп, тек бірде ғана жеңіліске ұшырады. 1880 жылы ол Хэмпшир үшін тағы үш бірінші сыныптық матч өткізді, МКК-ге қарсы екі рет және Сассекске қарсы бір рет ойнады. Содан кейін әскери міндеттері оны Британдық Үндістанға алып барды, онда ол 1887 жылға дейін қалды. 1885 жылы Найниталда өткен бір матчта ол "Қонақтар" командасы үшін "Тұрғындарға" қарсы 123 және 106 ұпай жинады. 1887 жылы өзінің полкі үшін өткен тағы бір матчта ол 237-ші батальонға қарсы 237 ұпай жинады. Оның полк құрамасында болуымен олар 1883 және 1890 жылдар аралығында тек бір матчта жеңіліске ұшырады, ал Уайниард бір иннингке шамамен 100 ұпайдан орташа есеппен ұтып алды. Кейінірек ол 1896 жылы сұхбаттасуда Үндістандағы соққыдан ұтылудағы жетістіктерін мойындамай, өзінің сәттілігін "әдетте өте оңай боулингке" байланыстырды. 1887 жылы ол үйіне оралған кезде, Хэмпшир бірнеше нашар маусымнан кейін Үндістанға кеткеннен бері бірінші сыныптық мәртебесін жоғалтты. Оралғаннан кейін, ол 1887 жылы МКК үшін екі бірінші сыныптық матч ойнады, сонымен қатар Даблиндегі Феникс паркіне қарсы Инкогнити үшін сол жылы кішігірім матчта 233 ұпай жинады. 1888 жылы МКК үшін, ал 1890 жылы A. J. Webbe's XI және Англияның мырзалары үшін (екеуі де) бірінші сыныптық кездесулер болды. Ол 1895 жылы жай маусымда он үш матчтан 581 ұпай жинады, ал 26 иннингінің 19-ында екі санды ұпайдан асып түскенімен, орташа есеппен 22.34 ұпай жинады. Осы маусымда ол "I Zingari" клубында "Лордс" стадионында Англияның "Джентльмендеріне" қарсы матчта ойнады. Осылайша ол алдағы маусымға капитан да, президент те болды. 1896 жылы ол маусымды Кембридж университетіне қарсы Чарльз Торнтонның жеке командасында ойнап, өзінің алғашқы бірінші сыныптық жүзін (121) соғып бастады. Кейінгі маусымда ол Сассекске қарсы жүзді, ал одан кейінгі матчта Йоркширге қарсы 515 ұпайдан 268 ұпай жинады; сол кезде бұл Хэмпширдің ең жоғары бірінші сыныптық ұпайларының бірі болды. Ол маусымды 49.42 орташа есеппен 1038 ұпаймен аяқтады, оның орташа көрсеткіші Ранжицинхиден кейін екінші орында тұрды. Оның жақсы формасы оны Англияның Австралияға қарсы үшінші тестілік матчында Овалда Англия құрамасына таңдауға әкелді. Ол 10 және 3 ұпай жинап, Англия серияның шешуші тестілік матчын жеңді. Оның 1897 жылғы маусымы он екі матчтан 713 ұпай жинап, 32.40 орташа есеппен, бірақ ол ғасырлар жасады. Дегенмен, олардың серіктестігі бойынша Хэмпширдің алтыншы викетке қатысты рекорды сақталып отыр. Капитан ретінде ол осы маусымда 27 викетке 27.27 орташа есеппен боулинг жасады. Ол 1899 жылы Лестерширге қарсы 6/63 көрсеткішін жасады. 1899 жылғы қазанда Екінші Бур соғысы басталғанда, Уайниард өзінің әскери міндеттеріне назар аудару үшін 1899 жылғы қарашада Хэмпшир капитанынан кетуге мәжбүр болды. Осылайша, оның армиялық міндеттемелері оны Хэмпшир үшін 1900 жылғы округтік чемпионатта үш бірінші сыныптық кездесуге дейін шектеді, сонымен қатар Солтүстік пен Оңтүстік матчтарында ойнады, ал 1901 жылы Хэмпшир үшін екі кездесу мен Йоркширге қарсы МКК үшін бір кездесу өткізді. Кейінірек маусымда ол I Zingari үшін ойнап, 147 ұпай жинады, бұл команданың ең жоғары бірінші сыныптық ұпай көрсеткіші болды; оның иннингтері I Zingari-ге 6 викетпен жеңіске жетуге көмектесті, екінші иннингте 412 ұпайды қуып жететін.

Тесттік крикетке оралу

1904 жылдың қысында Уайниард Лорд Брэклидің жеке құрамымен Вест-Индияға саяхат жасап, тур барысында сегіз бірінші сыныптық матчқа қатысты. Ол сондай-ақ 1905 жылғы округтік чемпионатта Хэмпшир үшін үш матчта ойнады. Содан кейін Хэмпшир үшін тағы үш бірінші сыныптық матчқа қатысты, 1906 жылғы округтік чемпионатта екі рет және 1908 жылғы округтік чемпионатта бір рет өнер көрсетті. Дегенмен, Хэмпшир үшін ойынға шығуы азайғанмен, Уайниард МКК үшін отандық және турларда жиі ойнады. 1906 жылдың қысында ол МКК-нің Жаңа Зеландияға жасаған турына капитандық етті, онда Окленд пен Веллингтонға қарсы екі бірінші сыныптық матчта ойнады. 1908 жылы ол Хэмблдон XII құрамында Англия XI-іне қарсы Бродхальфпенни Даун жерінде өткен естелік бірінші сыныптық матчта қатысты. Сол жылдың қысында ол МКК құрамымен Египетке саяхат жасады, бірақ турда бірінші сыныптық матчтар болған жоқ. 1908 жылы Стэнли Кокрейннің жеке құрамы үшін Ирландияда Австралия құрамасына қарсы қонақ ретінде ойнағаннан кейін, ол әртүрлі соққыларды тиімді қолданғаны және сол қолмен қоршау нүктесінен боулингке соққы берудің ерекше әдісін дамытқаны байқалды. Сонымен қатар, ол орталық алаңда және қақпашы ретінде де алаңға шыға алатын еді.

Футбол

Уайниард 1876 жылы Чартерхауз мектебінің футбол құрамасында ойнады, сол жылы мектеп өз футбол ережелерін Футбол қауымдастығы құрған ережелерге бейімдеді. Чартерхауздағы білімін аяқтаған жылы ол Генри Байард Ричтің капитаны болған Винчестер клубы үшін өнер көрсетті. 1881 жылы ол "Олд Картузианс" клубының құрамында 1880–81 жылғы ФА кубогында орталық шабуылшы ретінде ойнады, Дарвен клубына қарсы өткен жартылай финалда ойнады, нәтижесінде "Олд Картузианс" күтпеген жеңіске жетті. Ол сондай-ақ 9 сәуірде Кеннингтон Овалда өткен финалда да қатысты. Матчтың 25-ші минутында Уайниард командасы үшін алғашқы голды соқты, нәтижесінде "Олд Картузианс" 3:0 есебімен "Олд Итон" клубын жеңді. Сол маусымда ол Ирландияға қарсы Англия құрамасына шақырылды, бірақ ол қатысудан бас тартты. Ол сонымен қатар "Биконсфилд" және "Корольдік Уимблдон" (оның құрметті мүшесі болып сайланды) клубтарында да ойнады. Уайниардты әйелі және оның ұлы, сондай-ақ Эдвард есімді баласы сағынды.