Кіріспе

Испания ақсүйегі (1900–1988)

Мария дель Кармен Поло и Мартинес Вальдес, Меирас бикесі, Испанияның Грандеесі (11 маусым 1900 – 6 ақпан 1988) – диктатор, генерал және "каудильо" Франсиско Франконың әйелі болған. Ол баспасөзді цензуралауда маңызды рөл атқарды. 1975 жылдың 26 қарашасында Хуан Карлос I оған Меирас иелігін сыйлады.

Отбасы

Ол Овиэдодағы бай заңгер Фелипе Поло и Флорес де Веретерраның (1860-1926) және Рамона Мартинес Вальдес и Мартинес Вальдес (1870 - 8 ақпан 1914) қызы, Клаудио Поло Веретерра и Астудиллоның әкесінен тараған немересі және Бонифасия Флорес әйелі, сондай-ақ Мария Исабеланың (Хосе Мария Санчиз и Санчоға үйленген), Фелипе мен Рамонаның (Зита) әпкесі (Овиэдода 1932 жылдың 6 ақпанында Рамон Серрано Сунерге үйленген). Оның тәтесі Изабел Поло Веретерра и Флорес өзінің туысы Луис Веретерра и Эстрадамен үйленді. Оның бабалары Телесфоро Поло и Бриз және Изабел Астудильо болды.

Неке

Кармен Поло алғаш рет 1917 жылы Мароккодан Овьедоға тағайындалған майор Франкомен кездесті, ол оның болашақ күйеуі болды. Отбасының қарсылығына қарамастан, олар ақыры кездесуге келісті, бірақ 1920 жылы Франконың әскери қызметі олардың үйлену жоспарларын тоқтатты. Ол үйленуге дайын болып оралғанда, 1923 жылдың 5 маусымында Испан легионының командирі Хосе Миллан Астрайдың ізбасары Рафаэль де Валенсуэла-и-Урзаиз қайтыс болды. Франкоға Валенсуэланың орны ұсынылды және ол подполковник шеніне көтерілді. Оның амбициясы осы мүмкіндікті қабылдамауға мүмкіндік бермеді, ол 1923 жылдың 18 шілдесінде Мароккоға кетіп, келініне: "Біз осы жылы үйленеміз, бәрінен бұрын. Егер мен шайқаста қаза болмасам, сенің қасыңа қайтам" деді. Испанияның ең көп награда алған әскери қызметкері болған Франкоға соңында қырық күндік демалыс және үйленуге патшалық рұқсат берілді. Той 1923 жылдың 22 қазанында Овьедодағы Сан-Хуан-эль-Реал шіркеуінде өтті. Франконың куәгері – Астурияның әскери губернаторы генерал Антонио Лосада арқылы король Альфонсо XIII болды. Карменнің тәтесі Изабель Поло келіншек болып қызмет етті. Куәгерлер ретінде Вега де Анзо графы және Франконың ағалары Николас пен Рамон болды. Франко әкесі Николас Франкомен шақырмады, өйткені ол анасын тастап, Мадридте басқа әйелмен бірге тұрғаны үшін оны ешқашан кешірген жоқ.

Жалғыз баланың тууы

Бал айы бірнеше күнге ғана созылды. Франко Солтүстік Африкада қажет болды, және ол әйелімен бірге болуды қалаған жоқ. Бұл мәжбүрлі айырылыс он бес айға созылды. 32 жасында Франко толық полковник атағына көтеріліп, Легионның ресми командирі болды. Ол, ақыры, Мелильяда үй салып, Поло оған қосылды. Франко көп ұзамай генерал шеніне жетті. Бұл Поло үшін жаңа және қиын өмірдің бастауы болды, ол күйеуінің үнемі және болжамсыз ауысуларына үйренуге тиіс болды. Олар Мадридтен Сарагосаға, Овьедоға, Канар аралдарына, ал Испания Азамат соғысынан кейін Саламанка мен Бургосқа көшті. Бірде ол: "Мен нағыз көшпелі адам сияқты сезіндім", - деді. 1926 жылдың қысында Поло ұл табу үмітімен Сарагосадан Овьедоға көшіп келді. Франколар үш жыл үйленген еді, бірақ балалары болған жоқ. Бұл кешігу сол кездегі қалыпты жағдайдан тыс еді, ол көптеген қауесеттерге орын берді. Ақырында Поло Кармен Франко и Поло есімді қызды дүниеге әкелді, ол Ненука, Карменсита және Морита деген есімдермен белгілі болды.

Испаниядағы азаматтық соғыс

1936 жылдың шілдесінде Поло мен қызы неміс пароходы «Валди» кемесімен Франциядағы Ле-Хавр қаласына қашып кетті. Олар Ненуканың қолынан түсуінен қорқып, жалған есімдермен саяхаттады. Олар Ле-Хавр қаласында Антонио Баррозуды күтті, ол оларды Байонға, оның бұрынғы үй қызметшісі Клавэридің үйіне жеткізді. Қыркүйек айының соңында Франко өзінің туысы және жақын досы Сальгадо Араухоны оларды табуға жіберді. 1936 жылдың қыркүйегінде Франко Ұлттық қорғаныс кеңесі (Junta de Defensa Nacional) тарапынан генерал-исссимо және мемлекет басшысы болып тағайындалды. Осылайша Кармен Поло Испанияның бірінші ханымы ретінде белгілі болды. Ол көбінесе «La Señora» деп аталды, ал оның әсем бейнесі Франконың имиджінің бір бөлігіне айналды. Әңгімеге сүйенсек, Франконың бас дипломаты Хосе Антонио де Сангронизге Бургос хунтасының («Бургос әскери хунтасы», құрылған қаланың атымен аталған) алдындағы қабылдауды тоқтатуға тура келді, себебі ол осы шараға лайықты киім таппады. 1936 жылы ол көптеген шляпалар, көйлектер мен жеміс-маржан алқаларын жинауды бастағаннан кейін, енді мұндай мәселелер тумайтын болды, соңғысы оның айрықша белгісіне айналды.

Бірінші ханым

Поло көбінесе күйеуімен бірге көзге түсетін. Бұл Мадридтен тыс сапарларда кейбір қиындықтар тудырды, себебі Франконың министрлері мен кеңесшілерін де әйелдерімен бірге алып жүру қажет болды, бұл тұру орындарымен мәселе туғызды. Соғыс аяқталғаннан кейін мемлекет басшысының резиденциясы мәселесі туды. Франко бастапқыда Мадридтің Корольдік сарайында тұруға ниеттенді, бірақ Рамон Серрано Сунер оны осы ойдан айырды. Франко оның орнына Паласио Реал де Эль-Пардоны таңдады, ол 1940 жылдың наурыз айында жаңартқаннан кейін онда қоныстанды. Франколар жаздарын Меирастағы үйінде өткізіп, «Азор» яхтасында балық аулар еді. Бұрын Эмилия Пардо Базанға тиесілі болған үй, ресми мәліметтерге сәйкес, «халықтық жазылым» арқылы 400 000-нан астам песетаға сатып алынған. Поло бірінші ханым ретінде көптеген шетел сапарларына шықты. Ол алғаш рет 1950 жылы Португалияға сапар шекті, содан кейін 1958 және 1967 жылдары қайта оралды. 1950 жылдың мамыр айында Антонио Мария Клареттің қасиеттілікке иеленуін көрген үшін Римге барды. Сапар барысында оған Папа Пий XII аудиенциясын өткізді. Оның күйеуі оның ешбір шетелдік сапарында оны сүйемелдемеді. Эль-Пардо Франко кезінде Испания саяси өмірінің орталығы болды және Франко отбасының көптеген жеке шараларының өтетін орны болды. Протокол қатаң түрде сақталды және негізінен Каса Сивилдің өкілеттігі арқылы ла Сеньораның нұсқауымен жүзеге асырылды. Франко отбасындағы ең әйгілі оқиғалардың бірі – кіші Карменнің Аргильо графтарының ұлы Кристобаль Мартинес Бордиуге үйленуі болды. Ол отбасының жер иеліктеріне қоса, Виллаверде маркизінің атағын да алып жүрді. Бұл Полоға қатты ұнады, өйткені ол ұзақ уақыттан бері ақсүйектікке ұмтылып келген. Олардың одағынан бірнеше бала дүниеге келді, соның ішінде Франконың алғашқы немересі Мария дель Кармен Мартинес Бордиу и Франко. Ол үлкен інжу-маржанды алқалар тағуға құштар болғандықтан, оны көбінесе «Ла Коларрес» деп атады, шамамен «Алқалы ханым» деген мағынаны білдіреді.

Кейінгі жылдар

Поло өзінің соңғы жылдарын немерелеріне арнады. 1972 жылдың 8 наурызында оның немересі Мария дель Кармен Анжу мен Кадис герцогы Альфонсоға, Бурбон әулетінен үйленді. Поло бұл "әрекеттің" немересіне патшайым болуға жол ашаты деп үміттенді. Бірақ шындығында, Хуан Карлос таққа мұрагер болды. Ол кезде Франконың денсаулығы физикалық және психикалық тұрғыдан нашарлаған еді. Франконың қайтысымен отбасының бағы өзгерді. 1975 жылдың 26 қарашасында күйеуінің қайтысынан кейін алты күн өткен соң, король Хуан Карлос Полоға оның және күйеуінің жазғы сарайының атымен аталатын, мұраға берілетін Señora de Meirás (ағылшын тілінде: Lady of Meirás) атағын сыйлады. Оған Grande de España (ағылшын тілінде: Испанияның ұлысы) деген құрметті дәреже де берілді. Атақ пен құрметтің иесі оның немересі Франсиско Франко болды (әкесінің қайтысынан кейін ол Виллаверденің 11-ші маркизі де аталды). Келесі жылдары Поло отбасының таралуына куә болды. 1976 жылдың 31 қаңтарында ол Эль-Пардодан соңғы рет шықты. 1978 жылы оның қызы Мадридтің Барахас халықаралық әуежайында 300 миллион песэтаға бағалы алтын, әшекейлер мен медальдарды контрабандаға салуға тырысқаны үшін тұтқындалды. Оның немересі күйеуінен ажырасып, Парижге көшіп, антиквар Жан Мари Россимен бірге тұрды. 1984 жылдың 7 ақпанында Полоның шөбересі Франсиско 11 жасында автокөлік апатында қаза тапты. Өмірінің соңғы жылдарында Поло көбінесе үйінен шықпай, үйде діни қызметтерге қатысты. Ол өзін толығымен оқшаулап, баспасөзден жалтара отырып (және баспасөз де оны елемейтін болды), саясат немесе күйеуі туралы ештеңе оқымады. Ол: "Өмірімдегі сынақтарды ескеретін болсақ, христиандық мойынсұну қажет" деп түсіндірді. Поло 1988 жылдың 6 ақпанында 87 жасында Мадридте қайтыс болды және Эль-Пардодағы Мингорубио зиратына жерленді. Бұрын Мадридтен тыс орналасқан Valle de los Caídos-та жерленген күйеуі 2019 жылдың 24 қазанында қайтадан жерден шығарылып, оның қабіріне қосылды.