Кіріспе

Ботаникалық бақ

Корнелл ботаникалық бақшасы – Нью-Йорк штатының Итака қаласындағы Корнелл университетінің кампусына жақын орналасқан ботаникалық бақ. Бақшаның негізгі бөлігі ботаникалық бақтардан және Ф. Р. Ньюман арборетумынан тұрады. Үлкен Корнелл ботаникалық бақшасына Корнелл мен Итака аймағындағы 40 түрлі табиғат зонасы кіреді. Ботаникалық бақшаның тарихы 19-ғасырдың ортасында Корнелл университетінің құрылуымен байланысты және университеттың ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы және табиғат ғылымдарына ұзақ жылдар бойы қызығушылығының бір бөлігі болып табылады. 1930 жылдары бақшада кең ауқымды егіс жұмыстары жүргізілді және 1944 жылы «Корнелл плантациялары» деген атау алды. Бақшалар мен нысандар үнемі кеңейіп келеді, соның ішінде 21-ғасырдың басында жаңа құрылыстар салынуда. Корнеллдің орталық кампусындағы төрт бақшаны да Корнелл ботаникалық бақшасы күтіп ұстайды. Ботаникалық бақша үш академиялық курс ұсынады, басқа факультеттер үшін оқу ресурсы ретінде пайдаланылады, көптеген бейресми лекциялар мен экскурсиялар өткізеді және көптеген ғылыми зерттеулерге үлес қосады. 2009 жылғы мәліметтер бойынша, ботаникалық бақшаның жылдық жұмыс бюджеті 2,9 миллион долларды құрады. 2016 жылы бақшаның атауы қазіргі түріне өзгертілді. Бақша негізінен Нью-Йорк штабына тән ағаштар мен бұталарды өсірумен айналысады. Әсіресе, шөптер бағы ерекше атақты. Ботаникалық бақша жылдар бойы бірнеше кітаптар мен фильмдердің сюжетіне енген, күн сайын тегін ашық және көптеген саяхат кітаптары мен газеттердің туризм бөлімдерімен ұсынылған танысуға лайықты орын.

Академиялық рөл

Көбінесе Плантациялар директоры Ауыл шаруашылығы және тіршілік туралы ғылымдар колледжіндегі Бау-бақша ғылымының профессоры ретінде қаржыландырылады, бірақ Плантациялар бюджетінің 85 пайызы сыйлықтар есебінен түседі. Ботаникалық бақтар Нью-Йорк штасының экологиялық тұрғыдан сезімтал жерлерін алу арқылы өсуде. 2009 жылы Плантациялардың жылдық операциялық бюджеті 2,9 миллион долларды құрады. Ауыл шаруашылығы колледжінің Бау-бақша кафедрасымен бірлесіп, Плантациялар төрт семестрлік бағдарламадан кейін студенттер Кәсіби зерттеулер магистрі дәрежесін алатын Қоғамдық бау-бақша басшылығы бойынша аспирантураға демеушілік етеді. Бұл студенттердің бірнеше магистрлік және докторлық диссертацияларын қамтиды. Жергілікті мектептер мен 4H клубтарының студенттері де, сондай-ақ бау-бақша шеберлері де Плантациялардың мүмкіндіктерін пайдаланды. Зертханалық жұмыстарды Плантацияларда әртүрлі пәндер бойынша басқа курстарды оқитын студенттер жүргізеді, оның ішінде Жер және атмосфералық ғылымдар кафедрасының геология курстары. Шындығында, Плантациялар Корнеллдегі жүзден астам курстармен байланысты. Ботаникалық бақтар Корнеллдің басқа бағдарламаларымен қатар жұмыс істейді. Корнеллдің академиялық ғимараттары, университетке немесе Нью-Йорк штатына (заңды колледж ғимараттары үшін) тиесілі, олар арасында Плантациялар бақтары бар ландшафты кампуста орналасқан; Плантациялар Корнеллдің орталық кампусында төрт мұндай бақты күтіп ұстайды. Сонымен қатар, Ауыл шаруашылығы колледжі Арнот орманын оқыту орманы ретінде Итакадан оңтүстік-батысқа қарай 15 миль (24 км) қашықтықта пайдаланады; ол 1927 жылы университетке сыйға берілді. Колледж кампуста және оның жанында 11 түрлі фермадан тұратын Кампус аймағындағы фермаларды басқарады. Плантациялар мен осы басқа жақын жердегі нысандардың арасындағы айырмашылық – Плантациялар жұртшылыққа ашық және оқытумен қатар демалыс үшін де арналған, ал басқа нысандар көпшілікке жабық және оқыту мен зерттеулерге бағытталған. Физикалық жақындықтан басқа, Плантациялар Корнеллдің бірқатар академиялық кафедраларымен байланыста. Шын мәнінде, 20-ғасырдың соңғы бөлігінде колледждер мен университеттерге қосылған қоғамдық бақтар, мысалы, Плантациялар, кампус бірлігі мен студенттерді қабылдауға, жергілікті қоғамдастықпен байланыс орнатуға және оларға қол жеткізуге, сондай-ақ үздіксіз зерттеулер жүргізуге және тірі мұражай құруға ықпал еткені үшін танымал болды. Плантациялар 1972 жылы жарық көрген 112 беттік Корнеллдің жаңа студенттерге арналған кітабында кампустың қызығушылығын оқшаулау ретінде салыстырмалы түрде қысқаша айтылды. Корнелл Daily Sun газеті 2010 жылы Плантацияларды Корнелл мен Итака аймақтарының табиғи кереметтерінің бірі ретінде тізімдеді, студенттер оның басынан өтіп кетіп, немесе жақын жерде тұрып, байқамайтын. 1973 жылы "Нью-Йорк Таймс" газетінің қоғамдық арбореталар туралы жүргізген зерттеуінде Плантациялар білім беру құндылығы үшін АҚШ-тың шығысындағы 17 үздік арбореталардың бірі ретінде танылды. Сол газет 1974 жылы ашылған Робисон шөп бағын "студенттердің тірі анықтамалық кітапханасы" деп сипаттады. 1987 жылы Плантациялар "Бақшадағы жыл" атты VHS видеосын шығарды, онда Ф. Р. Ньюман Арборетумында және жол бойындағы маусымдық өзгерістер көрсетілді. "Нью-Йорк Таймс" газеті бұл шараны "әлсіз" деп бағалап, Корнелл түлектеріне ең қолайлы деп атады. Университет 1995 жылы "Корнелл Плантацияларының жол нұсқаулығы: бақтар, шатқалар, ландшафттар және Корнелл туралы аңыздар" атты кітапты шығарды, ал 2002 жылы 172 беттік екінші басылымы сәл өзгертілген атаумен жарық көрді. Ньюманның өз қорымен және Өсімдіктерді сақтау орталығымен бірлесіп, Плантациялар американдық глобустың (Trollius laxus) аймақтық популяциясын қалпына келтіруге тырысуда. Плантациялар тұяқты адельгидтің (HWA) таралуын бақылау үшін жауқұрттарды (Laricobius nigrinus) пайдалануға тырысуда.

Іс-шаралар және сапарлар

Плантациялар күн сайын таңнан кешке дейін тегін ашық. Кампустан Forest Home Drive көшесімен өтіп, Ауыл шаруашылығы колледжінің алаңынан шығасыз. Мұндай мамандар өсімдіктердің алуан түрлілігіне тап болғанда қиналады. 2010 жылы біреу әзілдеп: «Атын білмейтін түрлерін Nocluesem деп атаймын», – деді. 1985 жылы велосипедпен жүргендер үшін маңызды орын, 1989 жылы «тағы бір тегін ойын-сауық», ал 2002 жылы «Итаканы тастамас бұрынғы соңғы саяхат» болды. The Boston Globe газеті 2000 жылы Плантацияларды «тірі өсімдіктердің жұртшылыққа тегін ашық музейі» деп сипаттады. 2007 жылы The Ithaca Journal оны «аймақтың бағалы қазыналарының бірі» деп атады, ал үш жылдан кейін «жақсы күтіммен жасалған бақтардың сұлулығымен қатар, керемет серуендеуге мүмкіндік беретін орын» деп бағалады. 2010 жылы The Buffalo News газеті Плантацияларды Корнелл университетіне студент емес адамдардың демалысқа келуіне тұрарлық орын ретінде көрсетті. National Geographic журналының 1998 жылғы Солтүстік Америкадағы 300 үздік қоғамдық бақ туралы нұсқаулығында Плантациялар туралы мәлімет бар. Америка Автомобиль қауымдастығының Нью-Йорк TourBook кітабында Плантациялар штаттың бес арборетумы мен алпыс бағының бірі ретінде тізімделген; ол арборетумдардың бірі мен бақтардың онысына берілетін «GEM» бағасын алмайды. Айлық нұсқаулықтар жинағы да оны ешқандай түсіндірмесіз, әдеттегі жазба ретінде келтіреді, сондай-ақ Great Destinations сериясының Фингер-Лейкс кітабында да тізімделген. "Отбасымен көңіл көтеру" атты Нью-Йорк штатының солтүстігіне арналған кітапта Плантациялар басқа да бірнеше қызықты орындармен бірге «нағыз тиімді нәрсе» ретінде тегін зерттеуге болатын жерлердің бірі деп көрсетілген. Нью-Йорк штаты бойынша Frommer's саяхат нұсқаулығы ең ынталы, ол Плантацияларды бір жұлдызды («жоғары ұсынылады») деп бағалап, «бақтарды жақсы көретіндер немесе тыныштық іздейтіндер үшін табылған керемет орын және сапарға тұрарлық» дейді. Дәрілік өсімдіктер бағы мен рододендрондар төбесі ерекше мақтауға ие. Арбор күні мен Корнеллдің 5 шақырымдық жарысын тойлауға арналған орын. Плантациялар – Итака Discovery Trail желісіндегі сегіз мәдени және білім беру орталығының бірі. The Friends of the Gorges – Корнелл студенттерінің ұйымы, ол Корнелл Плантацияларының қолдауымен жолдарды жөндеу, күтіп-ұстау және тазалау жұмыстарын жүзеге асырады.