Кіріспе

"Афтер расс" – Джеймс Джойстің 1914 жылы жарық көрген "Даблиндер" жинағындағы қысқа әңгіме.

Өлең

Көптеген сәнді көліктер Дублинге қарай келе жатқанда, көпшілік жиналып, шу көтеріп қолдап жатыр. Жарыс аяқталып, неміс-бельгиялық командадан кейін француздар екінші және үшінші орын алғанмен, жергілікті көрермендер оларды қатты жақтап сөйлейді. Джимми Дойл Кембридж университетінде оқып жүргенде танысқан бай француз досы Чарльз Сегуинмен бір көлікте келеді. Олармен бірге Сегуиннің канадалық туысы Андре Ривьер және венгр пианині Вилона да бар. Дублинге қайта оралып келе жатқан жас жігіттер жеңіске қуанышпен толы, ал Джимми осы саяхаттың мәртебесін сезінеді. Ол Сегуиннің автокөлік компаниясына салған соңғы инвестициясын еске алады, бұл қаржылық қолдауды оның әкесі, табысты қасапшы, мақұлдап, қолдайды. Джимми мұндай сәнді компаниямен және осындай көлікте көрінудің, олардың арасында болудың танымалдығынан ләззат алады. Сегуин Джимми мен Вилонаны Дублинге түсіріп, олар Джиммидің үйіне, Вилона тұрып жатқан жерге барады, онда Сегуиннің қонақүйіндегі кешкі асқа дайындалу үшін киім ауыстырады. Джиммидің мақтаншақ ата-анасы әдемі киінген, жақсы байланыстары бар ұлын қатты бағалайды. Кешкі ас дастарқанына жиналғандар ағылшын Рутпен бірге отырып, Сегуиннің басшылығымен музыкадан бастап көліктерге, саясатқа дейін әртүрлі тақырыптарда сөздерін қозғайды. Джимми ирланд-ағылшын қарым-қатынасы туралы айтқанда, Руттың ашулы жауабын оятады, бірақ Сегуин бір тостпен пікірталас тудырмауға тырысады. Тамақтанғаннан кейін жас жігіттер Дублин көшелерімен серуендеп, америкалық Фарли деген танысымен кездеседі, ол оларды өзінің яхтасына шақырады. Қонақтар көңілді, француз марш әнін шырқап, портқа беттейді. Яхтаға отырғаннан кейін, олар Вилонаның фортепианода орындауымен би билеп, ішімдік ішеді. Джимми сөз сөйлейді, ал оның серіктері ынталы түрде қол соғып қолдайды, содан кейін олар карта ойнауға отырады. Мас күйде Джимми бірден-бір ойын ойнап, көбірек ақша ұтырады. Ол ойнауды тоқтатуды қалайды, бірақ бәрібір ойнауды жалғастырады. Соңғы ойыннан кейін Рут жеңіске жетеді. Фарлимен бірге ең көп ұтылған болса да, Джиммидің көңілі көтеріңкі болып қалады. Ол ертең өкінетінін біледі, бірақ Вилона кабина есігін ашып, таң атқанын хабарлағанда өзін бақытты сезінеді.

Тақырыптар

Әңгіменің басында, кейіпкерлер таныстырылмастан бұрын, машиналар Инчикор қаласынан жылдам өтеді, ал жазушының өзі «осы кедейлік пен белсенсіздік арнасы арқылы континент өзінің байлығы мен өнеркәсібін жеткізді» деп айтады, ал ирланд көрермендері «алғыспен басылғандардың шуағын» көтереді. 1900-шы жылдардың басында автокөліктер көбінесе сәнді заттар саналды, мұнда артта қалған Ирландияның шегінен тыс, бай және кең әлемнің символы ретінде танылды. Басты кейіпкер Джимми Дойл осы кең әлемдік қоғамға енуге және өзіне тең орналасуға тырысады, бірақ бұл әрекет сәтсіз аяқталады: ол өзін тым тереңде сезінеді, мас болып, карта ойынының барысын қадағалай алмайды және бұрын сынға алған ағылшын Рутқа ауыр жеңіліске ұшырайды. Осылайша, бұл әңгіме ирланд ұлтшылдығының тәуелсіз Ирландияны басқа елдермен теңестіруге бағытталған ұмтылысына күдіспен қарайды.