Кіріспе
Алис Фредерика Кеппель (29 сәуір 1868 – 11 қыркүйек 1947) – британдық аристократ, қоғамдық өмірге белсенді қатысушы және король Эдуард VII-нің ұзақ жылдар бойы сүйіктісі болған. Кеппель Шотландиядағы Эдмонстон барондық отбасының резиденциясы – Дантрейт қамалында өскен. Ол Мэри Элизабеттің (туған тегі Парсонс) және 4-ші баронет сэр Уильям Эдмонстонның ең кіші баласы еді. 1891 жылы ол әскери шенеунік Джордж Кеппелге үйленді, олардан екі қызы дүниеге келді. Алис Кеппель Эдвард дәуіріндегі ең танымал қоғамдық қонақжайлардың біріне айналды. Оның әдемілігі, тартымдылығы және сыршылдығы Лондон қоғамын таң қалдырды және 1898 жылы болашақ король Эдуард VII-нің назарына ілікті, ол сол кезде Уэльс принці болатын. Ол король қайтыс болғанға дейін оның сүйіктісі болды, соңғы жылдарының күңгірт көңіл-күйін жеңілдетіп, зор ықпалға ие болды. Кіші қызы Соня Кубитт арқылы Алис Кеппель – корольдық әйел Камилланың арғы әжесі, Эдуард VII-нің шөбересі Карл III-нің екінші жұбайы.
Alice Frederica Keppel (née Edmonstone; 29 April 1868 – 11 September 1947) was an aristocrat, British society hostess and a long time mistress of King Edward VII. Keppel grew up at Duntreath Castle, the family seat of the Edmonstone baronets in Scotland. She was the youngest child of Mary Elizabeth, née Parsons, and Sir William Edmonstone, 4th Baronet. In 1891 she married George Keppel, an army officer, and they had two daughters. Alice Keppel became one of the most prominent society hostesses of the Edwardian era. Her beauty, charm and discretion impressed London society and brought her to the attention of the future King Edward VII in 1898, when he was still Prince of Wales, whose mistress she remained until his death, lightening the dark moods of his later years, and holding considerable influence. Through her younger daughter, Sonia Cubitt, Alice Keppel is the great grandmother of Queen Camilla, the second wife of Edward VII's great great grandson King Charles III.
Ерте өмір
Элис Фредерика Эдмонстоун (отбасы оны "Фредди" деп атаған) 1868 жылғы 29 сәуірде Кент графтығының Вулвич кемежайында Мэри Элизабет, Парсонс туған (1823–1902) және сол кезде кемежайда суперинтендант қызметін атқарып жүрген, 4-ші баронет (1810–1888) сэр Уильям Эдмонстоун отбасында дүниеге келді. Әкесі баронет лауазымынан басқа, Корольдік теңіз күштерінің зейнеткер адмиралы болса, анасының әкесі, лейтенант-полковник Джон Уайтхилл Парсонс (1786–1848) Иония аралдарының губернаторы болған. Элис бір ағасы мен жеті апасының ең кішісі болды, өсіп келе жатып ол ағасы, Дунтреаттың 5-ші баронеті сэр Арчибальд Эдмонстоунға (Арчи) апаларына қарағанда жақын болды. Элис Эдмонстон отбасының 14-ші ғасырдан бері мекендеген үйі – Дантреат қамалында өсті, олар Стюарт корольдік үйінің тікелей ұрпақтары еді. Бұл қамалды Шотландия королі Роберт III 1425 жылы қызы, Шотландия ханшайымы Мэри Стюарт төртінші күйеуі Куллоденнің сэр Уильям Эдмонстонына үйленген кезде оған сыйға берген.
Неке
1891 жылы 1 маусымда 23 жасында ол Альбемарлдің 7-ші графының ұлы, құрметті подполковник Джордж Кеппелге тұрмысқа шықты. Ол Элистен төрт жасқа үлкен еді және олардың үйленген кезде Британ армиясында қызмет етіп жүрген. Кеппель отбасы британ монархиясына Арнольд Юст ван Кеппельдің ұрпақтары ретінде қызмет еткен, ол 1688 жылы король Уильям III-ті Ұлыбританияға ертіп келген және 1696 жылы Альбемарл графы титулын алған. Джордж мен Элис Кеппелдің екі қызы болды: Вайолет Трефузис (1894 жылдың 6 маусымы – 1972 жылдың 29 ақпаны) және Соня Кубитт (1900 жылдың 24 мамыры – 1986 жылдың 16 тамызы). Күйеуінің ақшасы жетіспегендіктен, Элис сол кездегі Лондон қоғамының салтына сай өмір сүру үшін бай адамдармен байланысқа түсуге мәжбүр болды. Ол өзінің алғашқы романын 2-ші барон Гримторп Эрнест Бекеттпен бастады, және Кеппель отбасы Бекетттің Кеппелдің қызы Вайолеттің әкесі болуы мүмкін деп ойлады. Элис Хэмфри Стюрт, 2-ші барон Эллингтонмен де байланыс құрды. Кеппелдің күйеуі бірде оның туралы: «Ол маған қайтып келсе, не істегеніне қарамастан маған бәрібір» деген еді. Оның істері күйеуінің білімімен болды, және әйеліне деген терең сезіміне қарамастан, ол да басқалармен қарым-қатынас жасады. Тарихшы Кристофер Хибберт: «Ол өзі де әйелдерді жақсы көретін болғандықтан, ханзаданың әйелімен достығына қарсылық білдірмеді» деп жазды. Екі жақта да байланыстар болғанмен, олардың бір қызы ата-анасының некесін «махаббат пен күлкіге толы серіктестік» деп сипаттады.
Қоғамдық қонақ
Кеппель Эдвард дәуірінің ең танымал әлеуметтік шараларын ұйымдастырушыларының бірі болды. Ол зиялы, мейірімді және көңілді мінезді адам ретінде сипатталды. Оның үлкен қызы Вайолет былай деп жазды: "Ол тек бақытты ғана емес, басқаларды қуантуда да шебер болды, ол әркімге сыйлықтар толы бір шырша сияқты еді". Британ жазушысы сэр Харольд Актон Кеппель туралы: "Оның қонақжайлықпен сұлулығына ешкім жете алмайды. Ол тірі кескінде Британия рөлін сомдап, сол әйелге лайықты болар еді" деді. Кеппель Вита Саквилл-Уэсттің "Эдвардтар" романындағы "Миссис Ромола Чейне" кейіпкеріне шабыт берді. Ол "жаман тоқсан жылдықтың" сұлуларының бірі ретінде даңққа ие болды, оның терісі ақ, үлкен көк көздері, жіңішке бел, қоңыр шашы және қалыпты кеудесі болған деп сипатталды.
Эдуард VII-дің сүйіктісі және жан досы
1898 жылы 29 жастағы Кеппел 56 жастағы британдық тақтың мұрагері, Уэльс ханзадасы Эдуардпен танысты. 27 жылдық айырмашылыққа қарамастан, ол көп ұзамай Эдуардтың сүйіктісіне айналды. Кеппел 30-шы Портман-скверде тұрды, Эдуард оған үнемі келіп тұратын, ал күйеуі келу кезінде ыңғайлы жағдайды пайдаланып, кетіп қалатын. Оның Эдуардпен қарым-қатынасы 1901 жылы Эдуард VII король болып таққа отырғаннан бастап, 1910 жылы қайтыс болғанға дейін жалғасты. Кеппел – Эдуард VII-нің жанындағы аздаған адамдардың бірі еді, ол оның көңіл күйін тегістеуге қабілетті болды. Эдуардтың әйелі, Даниялық Александра Кеппелді жақсы көріп, олардың қарым-қатынасына төзімділік танытты. Ол Эдуардтың бұрынғы сүйіктісі, Уорвик графесі Дейзи Гревиллді Кеппелден артық көрді, себебі Дейзи өзінің мәртебесін көрсетуге тырысқанда жалтақтап, ақылсыздық танытқан. Уорвик ледисінің жартылай қарындасы, Сазерленд герцогинясы Милисент Левесон Гоуэр, принцтің "сүйіктісін ауыстырғаннан кейін гөрі әлдеқайда жағымды балаға айналғанын" айтты. Корольдік байланысының арқасында Кеппелдің әулеті молая түсті. Король Сер Эрнест Кассель сияқты достарына оның қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ететін қорлар құруға рұқсат берді. Тікелей ақша берудің орнына, король Кеппелге резеңке компаниясының акцияларын сыйлады, бұл кейіннен оған 50 000 фунт стерлинг, яғни бүгінгі шамамен 7,5 миллион фунт стерлингке тең кіріс әкелді. Эдуард VII король өзінің банкирлері мен қаржы кеңесшілеріне оның бизнесін басқаруға рұқсат берді. Сондай-ақ ол күйеуіне жоғары жалақы төленетін жақсы жұмыс тауып берді. Кристофер Хибберттің сөзіне сүйенсек, "Джордж сер Томас Липтонға жұмыс істеуге қуана келді, ол принцтің ұсынысы бойынша оны жұмысқа орналастырды". Кеппел өзінің ықпалы арқасында ағасы Арчиге (Сэр Арчибальд Эдмонстон, Дунтреаттың 5-ші баронеті) король үйінде орын тапты: Арчи король Эдуард VII билігінің соңғы үш жылында күтуші болып қызмет етті. Кейін Кеппел оған және оның отбасына қамқорлық жасады.
Соттағы орны
1901 жылы Уэльс ханзадасы Эдуард патша болғаннан кейін Кеппель патша мен оның министрлері арасында сенімді байланыс орнататын. Ол патшаның кейбір нәрселермен келіспегеніне қарамастан, оны тыңдауға мүмкіндік беретіндей етіп мәселені қалай қою керектігін білді. Үндістанның вице-королі бірде: «Патша Сыртқы істер министрлігімен келіспейтін бір-екі жағдай болды, мен оның арқылы патшаға кеңес бере алдым, нәтижесінде үкіметтің сыртқы саясаты қабылданды» деген еді. Кеппелдің ықпалы оның сыршылдығына, әлеуметтік шеберлігіне және сөйлеу өнеріне негізделген. Саясаттағы ең танымал еңбегі – Либералдық партияның үй иесі ретіндегі рөлі болды. Осы рөлде ол Эдуард пен көрнекті либералдардың өкілі ретінде әрекет етіп, Эдуардтың мүдделерін ілгерілетуге көмектесті. Оның саясаттағы ықпалы қаншалықты болғаны белгісіз, бірақ патша оның сөзін тыңдап, кеңесіне сүйенгені мәлім. Өмірбаянын жазған Раймонд Ламонт Браун: «Ол Әлиске толық сеніп, оның арқылы саяси пікірін білдіре алды. Әлиске бір хабар жеткізілсе, оның әсерін бағалау үшін даулы мәселені әңгімеге салатын, ал нәтижесі патшаға жеткізілетін» дейді. Ұлыбританияның премьер-министрі Х.Х. Асквит және оның әйелі Марго бірде оған «ақылды кеңесі» үшін алғыс білдіріп хат жазған. Алайда ол патшамен саяси байланысы туралы жұртқа жария еткенді ұнатпады. 1933 жылы Марго Асквиттің естеліктері жарық көргенде, оның есімі патшаның саяси кеңесшісі ретінде аталғанына ренжіді. Элис Кеппел өте инабатты болғанымен, патшаны темекі шегуден және ауыр тамақтан бас тартуға көндіру әрекеттері сәтсіз аяқталды. Патшаның денсаулығына алаңдап, Эдуард ауырып қалғаннан кейін ол португал министрі маркиз де Совералға хат жазды: «Сіз патшаның тізесіне дұрыс дәрігерді қаратуға тырысыңыз, сіздің танымал тәжірибеңізді пайдаланыңыз, әрине, маған хат жазғаныңызды ешкімге айтпаңыз». Оның хаты оқылғанымен, ешқандай шара қабылданбады.
Патшаның өлімі
Едуард патшаның қазасы Кеппелді соншалықты қайғыға түсірді ki, ол оның өлім төсегінде болғанда, Патшалық үйдің қызметкерлері оны бөлмеден шығарып әкетуге мәжбүр болды. Өзінің осы әрекетіне ұялған ол кейіннен эмоциялық тақырыбын баяулатуға тырысты, бірақ ақырында өзін баяндауға шамасы келмегенін мойындады. Едуард дәуірі патшаның қазасымен аяқталды, сондай-ақ Элис Кеппелдің сүйікті әйел ретіндегі дәуірі де аяқталды. Жаңа патша және патшайым, Георг V және Мэри Текк, сарайды дәстүрлі қағидалар бойынша ұйымдастырды, ал Кеппел шақырылмады.
Кейінгі өмірі
1910 жылдың қарашасында Кеппельдер Ұлыбританиядан кетіп қалды. Кеппель балаларының білімі үшін деген сылтау келтірді, бірақ бұл патшаның қайтысымен байланысты, оның өмірін өзгерткен болуы мүмкін. Отбасы екі жыл бойы Алыс Шығыста және Цейлон аймағында саяхаттады. 1910 жылы король Лондонның Гровенор көшесіндегі 16 номерлі үйді Кеппельдерге сатып алды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Кеппель досы леди Сара Уилсонға Булоньдегі жараланған әскерлерге арналған госпиталь ұйымдастыруға көмектесті. 1925 жылы Кеппель күйеуімен Италияға көшіп, Флоренциядағы Белосгуардодағы Вилла-делл-Омбреллино сарайын сатып алды. Бұл виллада ғалым Галилей, ақын Фосколо және ғалым С.Э. Нортон тұрған. Кеппель архитектор Сесил Пинсентке вилланың террасасын қиылысатын жолдармен жоспарлауды тапсырды, оны «Юнион Джек бағы» деп атады; ал ол қайтыс болғаннан кейін қызы Вайолет вилла мен бағын күтіп ұстады. Кеппель мен күйеуі виллада қоғамның белгілі тұлғаларын шақырып, әлеуметтік жиындар өткізді; олардың ішінде Грекияның қуғындағы корольі мен королевасы, Югославия корольі мен королевасы, Испанияның қуғындағы королевасы, Алисаның туыстары майор Уолтер Базиль Луис Бонн мен подполковник Колин Кеппель Дэвидсон, сондай-ақ болашақ британ премьер-министрі сэр Уинстон Черчилль болды. 1920 жылдары Италияда болған кезінде оның қыздары Вайолет пен Соня кейде Ұлыбританияда қалды, себебі олар бұл кезде үйленген еді. Кеппель күйеуімен 1940 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін Ұлыбританияға оралды. 1936 жылдың 11 желтоқсанында Эдуард VII-нің немересі Эдуард VIII Уоллис Симпсонға үйлену үшін тақтан бас тарғанда, Кеппель Риц қонақ үйінде тамақ ішіп отырып: «Менің заманымда бәрі жақсырақ болды» деген сөздерін айтқаны естілді.
Өлім
1946 жылы Кеппельдер Италиядағы сарайларына оралды, ал бір жыл өткен соң, 1947 жылдың 11 қыркүйегінде Элис бауыр циррозынан қайтыс болды. Оның күйеуі Джордж екі жарым айдан кейін Риц қонақүйіндегі әрдайым дайын бөлмесінде дүние салды. Олар 56 жыл бірге тұрғандықтан, ол одан айырылып, өмір сүре алмайтыны айтылды. Екеуі де Флоренциядағы Аллори евангеликалық зиратына жерленген.