Кіріспе

Небрасканың американдық аумақтық губернаторы Сэмюэл Уайли Блэк (3 қыркүйек 1816 – 27 маусым 1862) – заңгер, әскери қызметкер, судья және саясаткер. Пенсильвания саясатына жақын қатысқан демократ, ол Небраска территориясының 7-ші губернаторы ретінде және Азамат соғысының басында полкіне шабуылды жетектеп, қаза тапқандығы үшін танымал.

Жастық шақ

Rev. Джон Блэк дін қызметкерінің ұлы, Джон Браун Уайли Блэк 1816 жылдың 3 қыркүйегінде Пенсильвания штатының Питтсбург қаласында дүниеге келді. Ол тоғыз баланың алтыншысы еді. Блэк пен оның әкесі бір-біріне зор құрметпен қарасты, бұл кейінгі жылдары жазылған хаттарда көрінеді, бірақ жас Блэк көңілді мінезді де еді. Әкесі оған цирк – жаман орын екенін айтып, бара жатса жазалайтынын ескерткенде, Сэм ойланып, «Мен шешім қабылдадым. Циркке барамын және жазаны қабылдаймын» деді. Әкесінің қатаң тәртібі мен терең имандылығына қарағанда, Сэм ешқашан шіркеуге қосылмады және әзілдерімен және жақсы юморымен танымал болды. Ол 1834 жылы қазір Питтсбург университеті деп аталатын Пенсильванияның Батыс университетін бітірді. Университетте ол Томас Меллонмен бірге оқыды, олар академиялық бәсекелес және жақын дос болды. Бітіргеннен кейін Блэк бұрынғы конгресс мүшесі Ричард Биддлмен және бұрынғы конгресс мүшесі және федералды судья Томас Миффлин Ирвинмен бірге заңды оқыды. Блэк 1838 жылы адвокаттыққа қабылданды және көп ұзамай Ирвиннің қызы Элизаға үйленді.

Заңгерлік мансап

Бір жыл бұрын адвокаттыққа қабылданған Сэм Блэк пен Томас Меллон дерлік бірден кәсіби қарсыластарға айналды. Екеуі де зерек, жоғары мақсатты және сәтті болды. Дегенмен, олардың арасындағы бәсекелестік заңға деген көзқарастағы айырмашылықтармен қатар, мінез-құлқынан да туындады. Блэк сөзді шешен, ойсырағыш, құштар және қазылар алқасын баурап алып, жаңылыстырудан сескенбеді. Ал Меллон одан зейін қойып зерттеуге бейім болды. Ол аспаптап сөйлемеді, бірақ фактілермен аргументті жеңіп алуға тырысты. Алайда, Меллон Блэктің шешендігіне күлкімен тойтарыс берудің тиімдірек екенін түсінді. Ашық соттағы пікір алмасудың нәтижесінде екеуі де ашуға булыққаннан кейін, олардың достығы антагонизмге ұласты. Бұл жаулық тек Мексика соғысының алдында Блэктің Меллонға достығын жаңарту туралы ұсынысымен аяқталды: "Меллон, кешірісейік! Мен сені қайта көрмеуі мүмкін". Олардың қайта жақындықтары Блэктің өліміне дейін сақталды.

Мексика соғысы

Блэк Мексика-Америка соғысы кезінде Бірінші Пенсильвания еріктілерінің подполковнигі болды. Полковник Фрэнсис У. Уинкоп полкінен кетіп, Пероте әскери округінің губернаторы болғаннан кейін, Блэк Бірінші Пенсильвания жаяу әскеріне қолбасшылық етті. Соғыстың соңында, шайқасқа құштар Блэк, генерал Винфилд Скотттың Бірінші Пенсильванияға Пуэбла қаласында гарнизонды қорғауға бұйрық бергеніне ашуланды, ал армия Мексика қаласына соңғы шабуылға кірісті. Блэк бұл шешімге шағымданды, бірақ нәтиже болмады, содан кейін ол отставкаға кетейін деп ұсынды. Генерал Скотт оның отставкасын қабылдаудан бас тартты, бірақ Блэкке әрекетке қатысу мүмкіндігі болатынын уәде берді. Скотттың болжамы дұрыс шықты. 1847 жылдың 14 қыркүйегінде, Мексика қаласы түскен күні, Пуэбладағы 500-ден аспайтын сарбаздық гарнизон, оның ішінде 1800 ауру және жаралы әскерлер, 4000 мексикалық сарбазбен қоршалып қалды. Генерал Хоакин Реа, генерал Антонио Лопес де Санта-Аннаның бұйрығымен, тұрақты әскерлер мен жасақтардан тұратын күшке басшылық етті. Американдық күштер қала ішінде үш маңызды нысанда орналасқан: монастырь, Форт-Лорето және Сан-Хосе цитаделі. Гарнизонның толық құрамы подполковник Томас Чайлдстың басқаруында болды, ал подполковник Блэк Сан-Хосе цитаделіне жауапты болды, ол сонымен қатар уақытша госпиталь қызметін де атқарды. Қоршау 28 күнге созылды, осы кезеңде қалаға үздіксіз оқтар жауды. Бірнеше апта өткен соң, бөлінген гарнизонның азық-түлігі таусылуға жақын болды. Қоршау туралы хабар генерал Скоттқа жеткенде, ол бригадир генерал Джозеф Лейнге Пуэбланы құтқару үшін көмекші күштерге басшылық етуді тапсырды. 9 қазанда федералдық күштер Пуэбладан 25 шақырым қашықтықтағы Хуамантла қаласына жетті, онда Санта-Аннаның күштерінің басым бөлігі күтіп тұрды. Санта-Анна әскері Хуамантла шайқасында жеңілгеннен кейін, Лейннің әскерлері Пуэбланы қоршап тұрған қоршау күштерінің қалдықтарын таратып, қалаға жол ашып, қоршауды жойды. Чайлдс Блэкті қоршау кезіндегі басшылығы үшін мақтап былай деді: "Сан-Хосе цитаделінің тікелей командирі подполковник Блэк пен оның офицерлерінен мен ең жылы қолдау алдым. Полковник Блэк отыз күннен астам уақыт бойы осы нысанның қауіпсіздігі үшін талмай еңбек етті және ынта-жігерін аямады. Офицерлер мен сарбаздар күн-түнде өз бекеттерінде тұрды, жауын да ескермей, мен батыр полковник пен оның офицерлерін және сарбаздарын қоршау алдында да, қоршау кезінде де мақтап айтуға жеткілікті сөз таппаймын".

Саяси мансап

Өмір бойы демократ болған Блэк 1852 жылы Пенсильваниядан АҚШ Өкілдер палатасына сайлауға түсіп, жеңіліске ұшырады. Ол Небраскаға көшіп барды және 1857 жылы президент Джеймс Бьюкенен оны Небраска территориясының АҚШ судьясы етіп тағайындады. 1859 жылы Небраска территориясының губернаторы болып тағайындалды. Губернатор ретіндегі ең даулы әрекеті – 1860 жылдың 9 қаңтарында құлдықты тыйым салу туралы заңға вето қою болды. Оны Оңтүстікке жақын демократ деп айыптады, бірақ Блэк заң жобасының тұжырымы конституцияға қайшы деп санайтынын мәлімдеді. Территориялық заң шығарушы орган ветоны күштен шығарды және Небраскада құлдыққа тыйым салынды. Республикалық Абрахам Линкольн президент болып сайланғанда, демократ Сэм Блэк отставкаға кетті. Оған отставкаға кету үшін нақты қысым көрсетілгенін көрсететін дәлел жоқ, бірақ сол дәуірдегі меценаттық жүйенің белгісі – аумақтық губернаторлық лауазымдары болды және Блэк осы жүйенің бір бөлігі еді. Ол ақпанда (Линкольн қызметке кіргенге дейін) отставкаға кетті, бірақ 1861 жылдың маусымына дейін Небраскада қалды, содан кейін Питтсбургке қайтып келді.

Азаматтық соғыс

Блэк Питтсбургке қайта оралды және үш жылдық мерзімге жазылған еріктілерден құралған Одақ армиясының 62-ші Пенсильвания жаяу әскеріне қолбасшылық етті. Бұл әскер Азамат соғысына қаладан бірінші болып аттанды. Блэк соғыстың басында қаза тапқан белсенді қолбасшы еді. Жарым аралдағы науқан кезінде Алпыс екінші Пенсильвания жаяу әскері Джордж У. Морреллдің V корпусының Чарльз Гриффин бригадасының құрамында болды. Блэк полкін Ханновер соты шайқасының барысын өзгертетін қарсы шабуылдың бөлігі ретінде жетектеді. 1862 жылғы 26 маусымда Бивер Дам Крик шайқасында ол өзінің полкін ынтамен және құлшыныспен басқарып, өз позициясын сақтап, көзге түсті. Келесі күні, Гейнс-Милл шайқасында Моррелл дивизиясының сол жағы Чикахомини өзеніне қарай төмендейтін беткейде орналасты, ал Гриффин бригадасы Лонгстриттің корпусының олардың қанатына шабуылымен шайқастың басталуын көрді. Алпыс екінші Пенсильвания және Тоғызыншы Массачусетс полктеріне алға жылжуға және алдарындағы шатқалға шабуыл жасауға бұйрық берілді. Олар қарсы беттегі орманға жетті, бірақ шабуыл жасағанда, орманға жетпей тұрып, полковник Блэк қаза тапты.