Вирджиния Риванна өзені: тарих және географиясы

Кіріспе

Риванна өзені – АҚШ-тың Вирджиния штатының орталық бөлігінде орналасқан, 68 шақырымдық (42.1 миль) Джеймс өзенінің саласы. Риваннаның бастаулары Блю-Ридж тауларында, ал Джеймс өзені арқылы ол Чесапик шығанағының су алабының бір бөлігі болып табылады. Географиялық атаулар жөніндегі ақпараттық жүйеге сәйкес, Риванна бұрын "Тау құламасы шатқалы" және "Анна өзені" деп те аталып келген.

Тарих

Монакалық үндістер Риванна аңғарының тұрғындары болды. Осы кезеңдегі бірнеше орнының орналасқан жерлері белгілі, ал кейбіреулерін археологтар зерттеді. Әсіресе, рудың екі саласының қосылған жеріне жақын орналасқан, рулық жерлеу орны және рудың рухани маңызы бар деп есептелетін үйінді, Томас Джефферсон 1781 жылы шығарған «Вирджиния штаты туралы жазбалар» еңбегінде сипатталған. Рудың бірнеше маңызды елді мекендері Риванна бойында орналасқан, соның ішінде өзеннің бастауына жақын Монасукапано және Риванна мен Джеймс өзендерінің қосылған жеріндегі рудың бас қаласы Рассавек. Он сегізінші ғасырдың соңында өзен кеме жүзуге қолайлы жағдайға келтірілді, бұл іс ішінара Джефферсонтардың күш-жігерімен іске асырылды, олар өзеннің жоғарғы ағысындағы көптеген жерлерге ие болды, соның ішінде Питер Джефферсон өзенде шағын диірмен кешенін салған Шэдвелл, қазір Монтичелло деп аталатын биік төбеден көрінеді. Бірінші буынның (1830 жылға дейін) жақсартуларына шлюздер, кішкентай бөгеттер және бате́о шлюздары кірді. Екінші буынның (шамамен 1840-1870) жақсартуларында үлкен шлюздермен қызмет көрсететін ұзақ каналдар болды, олардың көптеген бөліктері бүгінге дейін өзен бойында көрінеді. Риваннадағы алғашқы кеме қатынасы жұмыстары аяқталғаннан кейін, Вирджиния штаты өзеннің жалпы пайдалануға ашылуын сұрады. Айтуынша, Джефферсон бастапқыда бас тартқан, бірақ штаттың қаулысы орындалды және Риванна орталық Вирджинияның көлік желісінің маңызды бөлігіне айналды. Бұл маршрут Альбемарл және Флуванна округтеріндегі көптеген шаруашылықтар мен плантацияларға қызмет етті. Сонымен қатар, Юнион Миллс және Шарлоттсвилл жүн фабрикалары сияқты өнеркәсіптік нысандардың саны артып келеді. Осы ірі диірмендердің салынуы Риванна навигациялық компаниясы басқарған навигацияның «екінші буын» жақсартуларын тудырды. Юнион Миллстегі канал мен сүйрейтін жолдың ұзындығы 4 километрді құрады, бір жоғарғы және екі үлкен төменгі шлюздер бар, олардың барлығы тікелей өзенге орналасқан. Риванна Колумбияда Джеймс өзенімен кездескен жерде, 7 километрлік Риванна қосылыс каналы да Джеймс өзенімен және Канава каналымен бірікті, ол Ричмондты Огайо өзенімен және Батыспен байланыстыруға арналған әсерлі құрылыс еді. Екі құрылысты байланыстырған шлюздер қаланың сыртында орналасқан және бүгінде көбінесе шөгінділермен жабылып қалған. Бате́о дәуірінде Милтон өзен бойындағы навигацияның басты нүктесі болды, бірақ он тоғызыншы ғасырдың ортасына қарай жылқымен тартылатын канал қайықтары Шарлоттсвиллге дейін жоғары қарай жүретін болды, онда навигацияның басты нүктесі Фредериксбург жолында (қазіргі VA 20) және Үш шоптау жолында (АҚШ 250 жолы), Ричмондқа дейінгі басты жолда (Interstate 64 құрылысынан бұрын) кездесетін және Free Bridge арқылы қалаға кіретін жерде орналасқан, бұл қаланы маңызды сауда орталығы ретінде бекітті. ХХ ғасырдың соңында өзенде Риванна жолы құрылды, ол Шарлоттсвилл қаласын айналатын жасыл белдеу жолы. Атауынан көрініп тұрғандай, жол бастапқыда Сан-Антонио өзенінің жағасындағы жағажай сияқты жол ретінде жоспарланған, бірақ Риванна жолдары қоры басшылығымен жоспар тез кеңейтілді. Қазір ол туристерді Шарлоттсвиллдің айналасына апарып, қаланың көптеген саябақтары мен оны қоршаған орманды жерлер арқылы өтеді, жалпы ұзындығы 32 километрден астам.

Monacan Indians were the inhabitants of the Rivanna valley at the time of first contact by Europeans. The locations of several sites from the period are known, and some have been explored by archaeologists. One in particular, a mound postulated to be the site of ritual burial and of spiritual significance to the tribe, is located near the confluence of the two forks of the river and was documented by Thomas Jefferson in his 1781 work Notes on the State of Virginia. Several major population centers of the tribe were located along the Rivanna, including Monasukapanough, near the headwaters of the river, and Rassawek, the principal town of the tribe, located at the confluence of the Rivanna and James rivers. In the late eighteenth century the river was made navigable, partially by the efforts of the Jeffersons who owned much of the lands along its upper course, including Shadwell where Peter Jefferson had built a small mill complex on the river, overlooked by a lofty hill now known as Monticello. Improvements included in the first generation (through approximately 1830) were sluice cuts, small dams, and batteaux locks. Second generation (approx. 1840 1870) improvements had long stretches of canal, serviced by large locks, many of which are still visible along the river today. Shortly after the completion of the initial Rivanna navigational works, Virginia requested that the river be opened to public usage. It is said Jefferson at first refused, but the Commonwealth would not be denied, and the Rivanna became an integral part of the central Virginian transportation network. The route served a large community of farmsteads and plantations throughout Albemarle and Fluvanna counties. It also bore ever growing numbers of industrial facilities, like those at Union Mills and the Charlottesville Woolen Mills. It was the construction of these larger mills which prompted the great "second generation" improvements to navigation which were coordinated by the Rivanna Navigation Company. Union Mills alone featured a 2.5 mile (4 km) canal and towpath, one upper and two massive lower locks, all directly upon the river. Where the Rivanna meets the James River at Columbia so too did the 4.5 mile (7 km) Rivanna Connexion canal merge with the James River and Kanawha Canal, itself an altogether impressive work intended to connect Richmond with the Ohio River and the West. The series of locks which connected the two works lie just outside the town, and are mostly buried by sediment today. In the batteaux era Milton was the head of navigation along the river, but by the mid nineteenth century horse drawn canal boats were traveling all the way upstream to Charlottesville, where the head of navigation was located at the very point where the Fredericksburg Road (now VA 20) and Three Chopt Road (U. S. Route 250), the primary road to Richmond (before the construction of Interstate 64), meet and enter the city over the Free Bridge, establishing the city as a major commercial hub. During the late twentieth century the river saw the establishment of the Rivanna Trail, a greenbelt trail that encircles the city of Charlottesville. As its name suggests the trail was originally envisioned as a river front promenade, after the San Antonio River Walk, but the plan was soon enlarged under the guidance of the Rivanna Trails Foundation. It now takes hikers all the way around Charlottesville, passing through many of the city's parks and the wooded lands surrounding it, totaling over 20 mile (32 km) in length.

Басқару және сақтау

Риванна өзені – маңызды сақтау жұмыстарының орталығы болып табылады. 1990 жылдардың басында алаңдаған азаматтар тобы (Роджер Блэк, Дэвид Картер, Чет Максей және Стив Пенс) Риваннаның көрнекті, мәдени, тарихи және экологиялық ерекшеліктерін сақтау миссиясымен Риванна сақтау қоғамын (RCS) құру үшін бірікті. 1990 жылдардың соңында Томас Джефферсон жоспарлау округінің комиссиясы EPA қаржылаған көп мүдделі тараптарды қатыстыратын сақтау жоспарын жасауға шақырды, ал 1998 жылы Rivanna River Roundtable бассейнің жағдайын баяндап, негізгі басқару және сақтау қажеттіліктерін анықтады. 2001 жылы Табиғатты қорғау қоры, өте көптеген эндемикалық және сирек кездесетін түрлерін, соның ішінде жойылып бара жатқан Джеймс өзенінің спинмуселін атап өтіп, Риванна алабын «Пьемонттағы ең жақсы сақталған тұщы сулы өзендер мен ағыстар жүйелерінің бірі» деп бағалады. 2002 жылы жергілікті ғалым Джон Мерфи «StreamWatch» деп аталатын қоғамдық бақылау бағдарламасын құрды. StreamWatch су сапасын бақылау бағдарламасы Риванна және оның салаларындағы тұрақты ағын бақылау орындарында кең ауқымды деректерді жинауды қамтамасыз етті. Ескерту: 2016 жылы Риванна сақтау қоғамы мен StreamWatch бірігіп, бір коммерциялық емес ұйым – Риванна сақтау альянсы (RCA) құрды. 2006 жылы Табиғатты қорғау қоры қаражат жинап, жергілікті билік органдарына Риванна өзені бассейнінің комиссиясын құруға көмектесті, ол жергілікті сайланған лауазымды тұлғалар, топырақ және суды қорғау округтерінің өкілдері мен азаматтардан тұратын көп юрисдикциялық орган. 2008 жылы Риванна өзені бассейнінің техникалық кеңес комитеті өзгерген гидрологияны және шөгіндінің ластануын жүйенің денсаулығына ең үлкен қауіп деп анықтады. (Жалпы алғанда, өзгерген гидрология – жер жабыны, суды пайдалану және бөгеттерге байланысты ағын режимінің өзгеруін білдіреді. Техникалық комитеттің Риваннаға қатысты тұжырымдары жер жабынына байланысты гидрологиялық өзгерістермен шектелді). Риванна – Шарлоттсвилл аймағы мен Монтиселло көліне ауыз судың көзі. Сумен жабдықтауды басқару және жоспарлау мәселелері біршама даулы болды. 2006 жылы сумен жабдықтауды кеңейту жоспары, Оңтүстік Форк Риванна су қоймасынан кеңейтілген Рагг Маунтин су қоймасына су құбыры арқылы су жеткізуді көздеген, экологиялық ұйымдар, су шаруашылығы органы және рұқсат беру агенттіктері тарапынан қолдау тапты. Бірақ кейіннен кейбір азаматтар жоспардың құнына байланысты сынға алды және Оңтүстік Форк Риванна су қоймасын тереңдету туралы қосымша зерттеулерді ұсынды. Көп жағдайда Риваннаны басқару және сақтау жұмыстары әртүрлі мүдделі тараптар арасындағы маңызды ынтымақтастықпен сипатталады. Риванна өзені бассейнінің комиссиясы мен қоғамдық бақылау бағдарламасы (StreamWatch) азаматтардың, табиғатты қорғау қауымдастығының (мысалы, Риванна сақтау альянсы), жергілікті билік органдарының (Альбемарл округі, Флуванна округі, Грин округі және Шарлоттсвилл қаласы), ресурстарды басқару агенттіктерінің (Вирджинияның қоршаған ортаны қорғау департаменті, Вирджинияның ойын және ішкі су шаруашылығы департаменті, Томас Джефферсон топырақ және суды қорғау ауданы) және мемлекеттік емес ұйымдардың (Риванна су және кәріз басқармасы, Томас Джефферсон жоспарлау округінің комиссиясы) белсенді қатысуын қамтиды.

The Rivanna River is the focus of considerable conservation efforts. In the early 1990s a group of concerned citizens (Roger Black, David Carter, Chet Maxey and Steve Pence) joined together to create the Rivanna Conservation Society, (RCS) a nonprofit with the mission of preserving the Rivanna’s scenic, cultural, historic and ecological attributes. In the late 1990s the Thomas Jefferson Planning District Commission convened an EPA funded multi stakeholder conservation planning effort, and in 1998 this Rivanna River Roundtable published its State of the Basin report identifying key management and conservation needs. In 2001, The Nature Conservancy, noting its many endemic and rare species including the endangered James River spinymussel, identified the Rivanna basin as “one of the finest remaining freshwater river and stream systems in the Piedmont.”
In 2002 a local scientist, John Murphy, founded a community based monitoring program named StreamWatch. The StreamWatch benthic water quality monitoring program created a watershed wide intensive data collection at permanent stream monitoring sites throughout the Rivanna and its tributaries. Note: In 2016 the Rivanna Conservation Society and StreamWatch merged into a single nonprofit: The Rivanna Conservation Alliance (RCA). In 2006 The Nature Conservancy raised funds and approached local governments to successfully facilitate the establishment of the Rivanna River Basin Commission, a multi jurisdictional body composed of local elected officials, Soil and Water Conservation District representatives, and citizens. In 2008 the Rivanna River Basin Commission Technical Advisory Committee identified altered hydrology and sediment pollution as principal threats to the health of the system. (In general, altered hydrology refers changes in flow regime due to impervious land cover, withdrawals, and dams. The Technical Committee’s findings regarding the Rivanna were limited to land cover mediated hydrological alteration). The Rivanna is a source of drinking water to the Charlottesville area and Lake Monticello. Water supply management and planning have been somewhat controversial. In 2006 a plan to expand water supply by piping water from South Fork Rivanna Reservoir to an enlarged Ragged Mountain Reservoir gained wide endorsement from environmental organizations, the water authority, and permitting agencies. Subsequently, however, some citizens have criticized the plan on the basis of cost, and have encouraged further research about dredging the South Fork Rivanna Reservoir. In most respects, Rivanna management and conservation efforts have been marked by significant cooperation among diverse stakeholders. The Rivanna River Basin Commission and the community monitoring program (StreamWatch) feature substantial participation by citizens, the conservation community (e. g. Rivanna Conservation Alliance), local governments (Albemarle County, Fluvanna County, Greene County, and the City of Charlottesville), resource management agencies (Virginia Department of Environmental Quality, Virginia Department of Game and Inland Fisheries, Thomas Jefferson Soil and Water Conservation District) and quasi governmental organizations (Rivanna Water and Sewer Authority, Thomas Jefferson Planning District Commission).