Кіріспе

Британдық өнеркәсіптік химик Генри Дэвис Почин (25 мамыр 1824 – 28 тамыз 1895) – британдық өнеркәсіптік химик. Ол ақ түсті сабын жасауға мүмкіндік беретін процесті және қытай қышын қолданып, жақсы сапалы қағаз жасау тәсілін ойлап тапты. Ол Корнуоллдағы бірнеше қыш кеніштеріне және Оңтүстік Уэльстегі Тредегардағы шахтаға ие болды, сондай-ақ қысқа мерзімге либералдық парламент депутаты болды. Оның әйелі Агнес Почин – көрнекті суфражист.

Өмір

Почин дүниеге 1824 жылдың 25 мамырында Вигстонда келді. Ол Лестерширдегі фермер, Джеймс Вуллидің (1811–1858) Манчестердегі химияшының шәкірті болған ұлы еді. 1852 жылы ол Манчестердегі унитарий шіркеуінде Агнес Хипке (Вуллидің әйелінің қарындасы) үйленді. Уақыт өте келе Почин Джеймс Вуллидің серіктесіне айналды. Вулли 1858 жылы қайтыс болды, ал Почин өзінің серіктесінің ауруы, емделуі және өлімі туралы қолжазба күнделігін сақтап қалды. Вулли қайтыс болғаннан кейін Почин жалғыз иесі болды. Почин екі маңызды өнертабысымен танымал. Біріншіден, ол сабын жасауға қолданылатын қоңыр шипаны бумен тазарту процесін жасады, осылайша дистилляциядан кейін ол ақ түске шығып, ақ сабын өндіруге мүмкіндік берді. Ол осы процеске құқықтарды сату арқылы екінші өнертабысын пайдалану үшін ақша жинады, ол қағаз өндірісінде қолданылатын алюминий тортын өндіруде алюминий тасына арзан балама ретінде аммоний сульфаты мен алюминаны пайдаланатын процесс болды. Бұл процеске қытай балшығы қажет болды, сондықтан Почин осы мақсатта Корнуоллде бірнеше қытай балшығы кенішін сатып алды. Уақыт өте келе H. D. Pochin & Co. қыш құмырасын өндіруші үш ірі британдық компанияның біріне айналды, 1932 жылы оларды екінші ірі өндіруші Ловерингпен бірге English China Clays сатып алып, English China Clays Lovering Pochin & Co. Ltd (ECLP) құрды, ал Ловеринг пен Почин акционер болып қалды. Починнің қыш құмырасы өндірісі Корнуоллдағы Рош қаласының жанындағы Готерс кептіру кешенінде орналасқан. Бұл бірнеше пештен тұратын, әрқайсысына тар жолды трамвай қызмет көрсетті және сол кезде кең көлемді кәсіпорын деп есептелді. Трамвайды жай ғана Починнің трамвайы деп атады, ол Готерс жұмысынан Госс Моор арқылы Сент-Денис тармағындағы жүк тиеу кемежайына дейін жүретін. Трамвайды "Починнің будырап шығатын Биллилері" деп аталған бу локомотивтерінің шағын паркі басқарды, олар үш тақтайлы вагондарда балшықты кемежайға тасымалдады. Кемежайға жеткен соң балшық стандартты өлшемдегі вагондарға тиеліп жіберілді. Пештерді қыздыруға арналған көмір стандартты өлшемдегі вагондардан тар жолды трамвай вагондарына қайта сапарға ауыстырылды, содан кейін вагондар басқа сапарға салғанға дейін Готтерсте көмір шаңынан тазартылды. Трамвай вагондарында тежегіш болмағандықтан, пойыз операторлары пойыз қозғалыста болған кезде дөңгелек спицаларының арасына ағаш бөлігін тығып қоятын жаңа шешім ойлап тапты. 1863 және 1867 жылдар аралығында алдерман Почин Манчестер бизнесмендерінің консорциумын темір, болат және көмір өнеркәсібіндегі бірқатар компанияларды құруға жетекшілік етті. Олардың біріншісі, Staveley Coal and Iron Company Limited, сонымен қатар Дэвид Чадвик (1821–1885) Манчестер есепшісінің алғаш құрылған компаниясы болды, оның капиталға айналдыру және амортизацияға қатысты есептеу әдістері 100 жылдан астам уақыттан кейін де қызығушылық тудырды. Почин 1868 жылы Стаффорд округінен парламентке депутат болып сайланды. Ол сондай-ақ, кейде лейтенант, бейбіт судья және екі жыл бойы, 1866–1868 жылдары, Салфорд қаласының мэрі болып мемлекеттік қызмет атқарды. Генри Почин 1876 жылы Почин шахтасында екі шахта (солтүстік және оңтүстік) салған Тредегар темір және көмір компаниясының директоры болды; алғашқы көмір 1881 жылы жер бетіне шығарылды. Шахта Починнің қызы Лораның құрметіне аталған, ол кейін Чарльз Макларенге үйленді, кейін Tredegar компаниясының төрағасы, ал кейін бірінші Аберконвей бароны аталды. 1871 және 1876 жылдар аралығында Генри Почин Солтүстік Уэльстегі Лландунода, Ұлы Ормның оңтүстік беткейінде, Хаулфреде тұратын жері болды, онда ол 1929 жылдан бері жергілікті биліктің қамқорлығында болған және жұртшылыққа еркін ашық кең және тік террасалы бақта бағбандықпен айналыса алды. 1874 жылы Почин Конви аңғарындағы Тал и Кафндағы Боднант қожалығын сатып алды, онда Боднант үйі мен бақшасы бар 25 ферма болды. Боднантта Почин Деллдің керемет қасиеттерін түсінді, арқысынан иемдік өзені ағып өтті және эрозияны болдырмау үшін жағалауларды нығайтқаннан кейін ол үлкен американдық және шығыс қылқан жапырақтарын отырғызуға кірісті. Бақтың дамуын Починнің қызы Лаура Макларен, Аберконвей баронессасы жалғастырды, ол 1-ші Аберконвей бароны Чарльз Макларенге үйленді. 1949 жылы Боднант бақшасы Ұлттық қорға табыс етілді.