Кіріспе

Испан теологы Касиодоро де Рейна немесе де Рейна (1520 – 15 наурыз 1594) – испан теологы, ол (мүмкін, басқа бірнеше адамдармен бірге) Библияны испан тіліне аударған.

Ерте өмір

Рейна 1520 жыл шамасында Бадахоз провинциясындағы Монтемолин қаласында дүниеге келді. Ол жастығынан бастап Библияны оқыды. Сол кезде лютерандық дінмен танысып, протестанттық реформацияның жақтасы болды. Испания инквизициясының протестанттық көзқарастарына байланысты күдік туғанда, ол онға жуық монахпен бірге Женевадан Лондонға қашып кетті, онда испандық протестант босқындарына пасторлық қызмет атқарды. Бірақ Испания королі Филипп II оны экстрадициялауға қысым көрсетті.

Континенттегі жер аударылу

1550-ші жылдардың аяғында Севильядағы испан инквизиторлары оны Сан-Исидро монахтарын лютерандыққа өткізген деп күдіктенді. 1562 жылдың сәуір айында инквизиция авто-да-фе өткізіп, оның бейнесін өртеді. Рейнаның және оның әріптестерінің еңбектері тыйым салынған кітаптар тізіміне енгізіліп, ол "ересиарх" (еретиктердің жетекшісі) деп жарияланды. Ол 1568 жылдың шілдесінде қайтыс болды, ал 1563 жыл шамасында Опоринуспен бірге испан тіліндегі алғашқы Киелі кітапты басып шығаруға тырысты, бірақ бұл үшін 400 гульден жұмсады. 1569 жылы Швейцарияда жарық көрген Рейнаның Киелі кітабы, кейіннен Реина Валера Киелі кітабының негізі болды деген болжам бар. Бұл жұмыс эмигрант болған Исидор қауымдастығының бірнеше авторларымен бірлесіп жасалған, ал Рейна олардың арасында бірінші болып саналады. Ол бірте-бірте лютеран дінінің адал жақтасы болды. 1580 жылдар шамасында ол Лютердің Катехизисі сияқты, латын, француз және голланд тілдерінде Катехизис жариялады.

Өлім

Рейна 1594 жылы Франкфуртта қайтыс болды. Христиандық сенімнің жариялануы (Испаниялық белгілі бір адал жандар, Рим шіркеуінің зәбір-зияпатын және Испания инквизициясының қатыгездігін қашқан, Отанынан айрылып, «Иглесия де лос fieles» шіркеуімен бірге, Христиан иемістігінде бауырлар ретінде қабылдану үшін кетті). Лондон, шамамен 1560 жыл. Жаңа басылымы: Confessión de fe Christiana. Испан протестанттық сенімнің жариялануы. Эксетер, 1988 жыл, редакторы А. Гордон Киндер.
Sanctae Inquisitionis hispanicae artes aliquot detectae, ac palam traductae. Гейдельберг, 1567 жыл, псевдониммен: Регинальд Гонсалвиус Монтан; испанша атауы: Algunas artes de la Santa Inquisición española; (ағылшынша: Қасиетті инквизицияның кейбір өнері).
La Biblia que es los Sacros libros del Vieio y Nuevo Testamento. Испан тіліне аударма. Базель, 1569 жыл.
Evangelium Ioannis. Франкфурт-на-Майне, 1573 жыл; латын тілінде жарияланды; испанша атауы: Comentarios a los Evangelios de Juan y Mateo.
Expositio primae partis capitis quarti Matthaei. Франкфурт-на-Майне, 1573 жыл; Голландиялық аударма авторы Флоренций де Бруин, Дордрехт, 1690 жыл; латын тілінде жарияланды; испанша атауы: Comentarios a los Evangelios de Juan y Mateo.
Sixtus Senensis, ред.: Bibliotheca sancta à F. Sixto Senensi ex praecipuis catholicae ecclesiae authoribus collecta. Франкфурт-на-Майне, 1575 жыл.
Confessio in articulo de coena. Антверпен, 1579 жыл.
Catechismus, Hoc est: Brevis instructio de praecipuis capitibus christianae doctrinae, per quaestiones & responsiones, pro Ecclesia Antwerpiensi quae Confessionem Augustanam profitetur. Антверпен, шамамен 1580 жыл; латын, француз және голланд тілдерінде жарияланды; испанша атауы: Catecismo.
Франкфурттағы кедейлер мен қуғынға ұшырағандарға көмектесу қоғамының жарғылары. Сан-Матеоның Мәсіхтің азғырулары туралы төртінші тарауының бірінші бөлігінің түсіндірмесі, редакторы Карлос Лопес Лозано. Мадрид, 1988 жыл.