Кіріспе

Британдық косметика компаниясы

Lush Retail Ltd. – Ұлыбританияның Дорсет графтығындағы Пул қаласында орналасқан британдық косметика сауда желісі. Ол 1995 жылы трихолог Марк Константин, оның әйелі Мо Константин және тағы бес негізін қалаушы тарапынан құрылған. Компания бет және шашқа арналған кремдер, сабындар, шампуньдар, душқа арналған гельдер, лосьондар, ылғалдандырғыштар, скрабтар, маскалар және басқа да косметикалық өнімдерді өндіріп, сатады. Ұйым тек қана вегетариандық рецепттерді қолданатынын, олардың 95% веган екенін мәлімдейді. Компания әлемнің 51 елінде дүкендерді, сондай-ақ Ұлыбритания, Канада, Хорватия, Германия, Жапония, Австралия және Польшада өндіріс орындарын басқарады.

Алғашқы жылдар

Құрылтайшылар Марк Константин мен Лиз Вейр 1970-ші жылдары танысып, кейіннен косметика бизнесін құрды. Константин шаштараздыққа оқуға түсіп, бітірген соң Лондондағы Элизабет Арден компаниясында жұмыс істеді. Константин Пулдегі Марк Янгтың сұлулық салонында жұмыс істей бастады, сол жерде сұлулық терапевті ретінде бос жұмыс істеп жүрген Лиз Вейрмен танысты. Вейр мен Константин табиғи шаш пен сұлулық өнімдерін сатумен айналысатын өздерінің бизнесін ашты. Екі құрылтайшы да 1994 жылға дейін күшімен болған бәсекелестікті шектеу туралы келісімге қол қойды.

Лоштің құрылуы

1995 жылы Константин мен Уэйр Пулдегі Хай-стритте косметика дүкенін ашып, жаңадан сатып алынған жемістер мен көкөністерден косметика жасады. Компанияның атауы дүкеннің хабархатындағы клиенттер арасында өткен сайыстан кейін таңдалды. Lush басқа елдерге кеңейді, бірінші Хорватияға, содан кейін 1997 жылы Австралияға, 1999 жылы Бразилияға және 2000 жылы Ирландияның Дублин қаласына. "B Never Too Busy To Be Beautiful" - 2003 жылы Lush ұсынған эксперименталды бренд. Бірінші B Never дүкені 2003 жылы Лондондағы Карнаби көшесінде ашылды. B Never дүкендері 2009 жылы жабылды.

Жақында болған тарих

2010 жылы Lush компаниясы Марк Константин мен оның ұлы Саймон Константиннің бірлескен еңбегімен жасалған Gorilla Perfume парфюмериясын ұсынды. 2010 жылдың желтоқсанында Марк пен оның әйелі Мо Константин сұлулық индустриясына қосқан үлесі үшін Жаңа жылдық наградалар тізімінде OBE орденімен марапатталды. 2014 жылы Gorilla парфюмериясы Лондонның Ислингтон қаласында жеке дүкен ашты. 2018 жылдың желтоқсанында Lush өзінің Naked тері күтімі желісін іске қосты, оған қатты бет майлары, тазартқыштар және теңіз балдырынан жасалған гельді көз маскасы кірді, сондай-ақ Манчестер, Милан және Берлин қалаларында Naked дүкендерін ашты. 2019 жылы Lush Ливерпульде әлемдегі ең ірі дүкенін ашты. COVID-19 пандемиясы басталғанда Lush барлық дүкендерінде тегін қол жуу мүмкіндігін ұсынды, вирус таралуын баяулатуға көмектесу мақсатында. Алайда, 2020 жылдың 16 наурызында Lush Солтүстік Америкадағы барлық дүкендерін жапты, бірақ қызметкерлеріне жалақы төлеуді жалғастырды. Австралиядағы дүкендер төрт күннен кейін, ал Ұлыбританиядағы дүкендер 21 наурызда жабылды. Наурыз айының соңында компания пандемияның қызметіне тигізген әсеріне байланысты Канададағы қызметкерлерді жұмыстан босату туралы хабарлады, болашақта "әлдеқайда кіші бизнес" болатынын мәлімдеді. 2021 жылы Lush Facebook, Instagram, Snapchat және TikTok аккаунттарын жойды, себебі бұл сервистердің салдарынан психикалық денсаулыққа және дене бейнесіне кері әсер етеді деп санайды. 2022 жылдың ақпан айында Украинаға Ресейдің 2022 жылғы басып кіруінен кейін компания қауіпсіздік мақсатында Украинадағы барлық 15 дүкенін жабатынын хабарлады. 2023 жылы компания Nintendo және Illumination компанияларымен бірлесіп, The Super Mario Bros. Movie фильміне негізделген косметика жасады.

Бизнес құрылымы

Lush – жеке меншік компания, оның акцияларының шағын бөлігі тек шақыру арқылы қолжетімді. Компания 49 елде қызмет етеді, 2017 жылы оның дүкендерінің шамамен 20%-ы АҚШ-та орналасқан. 1996 жылы косметикалық бизнесті Солтүстік Америкаға кеңейту үшін бірлескен кәсіпорын туралы келісімге қол қойылды. Бұл Канадада дүкендер ашудан басталды, ал Солтүстік Америка нарығына алғашқы қадамнан кейін алты жыл өткен соң Lush АҚШ-тағы алғашқы дүкенін ашты. 1997 жылы ұқсас келісім Lush Australia-ның құрылуына әкелді, ол елде алғашқы дүкенін ашты. Компания "жарнамаға қарсы саясатты" ұстанады, онда телеарналарда жарнамалауға немесе жұлдыздарды қолдауға қаражат жұмсалмайды, орнына пайдаланушылар жасаған контентке көп көңіл бөледі. Дегенмен, компания 2018 жылғы мерекелік маусымда RuPaul's Drag Race шоуының қатысушылары Ким Чи, Detox және Шиа Кулемен серіктестік құрып, жаңа өнімдері үшін фотожобаларды жасады. Өнімдер сондай-ақ қызметкерлердің "жақсылыққа жасалған кездейсоқ әрекеттері" арқылы жарнамаланады, олар клиенттерге өнімдерді сыйға беруге құқылы. Lush-тың нақты тұтынушы тобы жоқ екенін және бренд ретінде "дүкендерін баршаға ашық етуге тырысатынын" мәлімдейді.

Өнімдер

Lush бет, шаш және денеге арналған кремдер, сабындар, шампуньдар, душ гельдері, лосьондар, ылғалдандырғыштар, хош иістер, скрабтар, тіс пастасы таблеткалары, маскалар және басқа да косметикалық өнімдерді қана вегетариандық немесе вегандық рецепттерді пайдаланып шығарады. 2016 жылы Lush 41 миллион өнім шығарды, оның ішінде 13,3 миллионы ванна бомбалары болды. Олар сонымен қатар үйге хош иіс беруге арналған (шамдар) және тауарлар сияқты өмір салтымен байланысты өнімдерді де сатады. Компания Ұлыбританиядағы Бат, Бирмингем, Кардифф, Эдинбург, Лидс, Ливерпуль, Лондон және Пул қалаларындағы Lush Spa орындарында массаж және бетке күтім сияқты спа-қызметтерін ұсынады.

Құрастырушы элементтер мен этика

Lush жануарларға тестілеу жүргізетін, қаржылай қолдайтын немесе тапсырыс беретін компаниялардан өнім сатып алмайды. Олар өнімдерін ерікті адамдарда сынап көреді. 1980 жылдары негізін қалаушылар Cruelty Free International (бұрын BUAV деп аталған) ұйымымен жұмыс істеді, мақсаты – әсіресе косметикалық компаниялар үшін этикалық тестілеу стандартын жасау болды. Бұл жобаның нәтижесінде косметика саласында бүгінге дейін қолданылып келе жатқан жануарларды қорғау стандарттары құрылды. Жануарларға тестілеуге қарсы бұл позиция Lush-тың өнімдерін сатудан бас тартатын бірнеше елге әкеліп соқты. Бірақ, 2007 жылы Еуропалық Одақ енгізген REACH ережесіне ерекшелік жасалады. 2007 жылдың соңында Lush алғашқы пальма майы жоқ "Greenwash" сабынын ұсынды, оның құрамында күнбағыс майы, рапс майы және кокос майы болды. Сабынның сәттілігіне байланысты компания Ұлыбританияда да, шетелде де пальма майын осы қоспаға ауыстырып, сатып алатын пальма майының көлемін айтарлықтай азайтты. Дегенмен, көптеген Lush өнімдерінде пальма майы және стеарин қышқылы, цетостеарил спирті және натрий стеараты сияқты пальма майының туындылары бар. 2017 жылдан бері Lush пальма майын өндіруге және жинауға қарсы науқан жүргізіп келеді, себебі бұл Суматрадағы орангутандардың тіршілік ету ортасының жойылуымен байланысты. Lush өнімдерінің 100% вегетариандық, ал 95% -ы вегандық болып табылады. Олар грейпфрут шырыны, ваниль бұршақтары, алоэ вера, авокадо майы, розмарин майы, жаңа папайя және кокос сияқты жемістер мен көкөністерді жиі қамтиды. Бірақ, кейбір өнімдерде бал және/немесе ара шабағы бар. Бұрын өнімдерде жұмыртқа қолданылған, бірақ 2019 жылдың басында ол алынып тасталды және аквафабамен ауыстырылды, сондай-ақ 2023 жылы барлық формулалардан ланолин де алынып тасталды. Парабендер өнімдердің біразын сақтау үшін қолданылады. Lush өнімдерін минималды қаптамада немесе қаптамасыз ұсына беруге баса назар береді. Environment Possibility Award 2020 жылы Lush-қа "Жер қорғаушысы" сыйлығын табыс етті.

Израильге бойкот жариялау туралы дау

2023 жылғы Израиль-ХАМАС соғысы кезінде "Израильді бойкоттау" деген жазуы бар белгі Lush компаниясының Дублин дүкенінің алдына қойылды. Бұл олардың бойкотқа шақыруына сын тудырды. Lush компаниясы келесідей мәлімдеме жасады: "Жақында Ұлыбритания мен Ирландиядағы (UK&I) бизнес аясындағы бір дүкен терезесінде қысқа мерзімге «Израильді бойкоттау» деген хабарлама орналастырылды. Бұл «Барлығына құлшыныс, әрқашан!» деген Lush ұстанымына қайшы келетін, жекелеген жағдай болды және дереу алынып тасталды. Lush барлық зорлық-зомбылық актілерін айыптайды және барлық израильдік және палестиналық халқына бейбітшілік пен қауіпсіздік тілейді. Біз халықаралық құқықты және барлық халықтардың адам құқықтарын сақтауды қолдаймыз."

Қамқорлық және акциялар

2006 жылы Еуропалық Одақ REACH заңнамасын ұсынды, және Lush компаниясының пікірінше, онда жануарларға жасалатын сынақтардың көбеюіне алып келетін ережелер болған. Косметикалық компания еуропалық тұтынушыларына хат жазып, сондай-ақ дүкен ішіндегі маркетингтік науқан жүргізді, онда заңға наразылық білдіретін посткарточкаларды Еуропарламент депутаттарына жіберуге шақырды. Нәтижесінде Lush-тың 80 000 тұтынушысы посткарточкалар жіберді. 2006 жылдың желтоқсан айында Lush Страсбургтегі Еуропалық парламент алдында аттың күңкіретін тыңайтқышын төгуге тырысып, наразылық акциясын өткізді. Lush тікелей әрекеттерді, жануарлар құқықтарын қорғау жөніндегі операцияларды, соның ішінде Sea Shepherd ұйымын қолдайды. Lush салықтан қашуға қарсы UK Uncut тобының да қолдаушысы болды. 2007 жылы Lush әрқайсысы 1000 фунт стерлинг болатын ондаған чектерді үгітшіл топтарға жіберіп, ашық түрде қолдау көрсетті, олардың ішінде Road Block және NoM1Widening, Hacan Clear Skies (әуе көлігіне қарсы топ) және Dump the Dump (қоқыс өңдеу зауытына қарсы күресетін топ) сияқты жол блокадасын ұйымдастырушылар бар. 2011 жылы Lush OneWorld ұйымының «Фаластинге бостандық» атты жобасын қолдады, бұл StandWithUs сияқты Израильді қолдайтын топтардың наразылығына әкелді. Lush екі елдің, әсіресе бадам өсіру саласындағы ынтымақтастығын қолдайтынын мәлімдеді. Ол Израиль мен Палестинаны бадам майының жеткізушілері ретінде пайдаланады. 2012 жылы Lush «Жануарларды сынауға қарсы күрес» науқаны аясында өзінің Риджент-стриттегі дүкенінің терезесінде әртісіне 10 сағат бойы жануарларға сынақ жасау процедурасын көрсетуге мәжбүр етті. Lush Cosmetics 2014 жылы қайырымдылық қорларға 3,8 миллион фунт стерлинг салды. 2014 жылы Lush алғашқы Hen Harrier Day шарасын қолдады, және Ұлыбританиядағы барлық дүкендері таулы аймақтардағы қарақұйрық торайларды заңсыз қудалауды ерекше атап өтті. Бұл сыйлықтың бұрынғы иегерлерінің қатарында PETA және Кембридж университетінің зерттеу тобы болды. Жақында Lush Spring Prize сыйлығы тағайындалды, ол планетаның зақымдалған жүйелерін жақсартуға көмектесетін жобаларға қаржылай көмек көрсететін екі жылда бір рет берілетін сыйлық. 2019–20 жылғы Австралиядағы орман өртінен кейін Lush All The Wild Things атты науқанды бастады, сатылымнан түскен табыс Австралияның орман өртінен зардап шеккен жануарларына көмектесуге бағытталды.

#Спикоптар акциясы

2018 жылдың 31 мамырында Lush Ұлыбританиядағы жасырын полицейлердің бұрынғы қате әрекеттерін жария ету мақсатында науқан бастады. Компания дүкендерінің терезелеріне полицейдің формасыз және формамен бейнесін қойып, "Өтірік айту үшін жалақы төленеді #Spycops" деген ұранды жазды. Кейбір дүкендерде терезеге "Полиция шегінен асып кетті" деген жазуы бар полицей лентасының көшірмесі жабыстырылды. Бұл науқан полиция қызметкерлерінің өтірікші екенін және жасырын іс-әрекеттерге қатысқандарын көрсететін "жалпылама" тәсілімен қызметтегі офицерлер мен халықтың наразылығын тудырды. Полиция басшылары мен Ішкі істер министрі Саджид Джавид сияқты көптеген белгілі тұлғалар Lush компаниясының науқанын сынады. Lush 2018 жылдың 8 маусымында "қызметкерлеріміздің қауіпсіздігі үшін" терезе науқанын тоқтатты.

Сын

2015 жылы Lush компаниясы жаңа өнімі – Lavender Hill Mob – 2011 жылғы Лондон қаласындағы тәртіпсіздіктерден шабыттанған хош иіссу брендін сатқаны үшін сезімталдық танытпағаны үшін сынға ұшырады. Өнімнің қаптамасында өртенген ғимараттың суреті бейнеленген. Лавендер Хилл аймағы тонаушылар мен тәртіпсіздік жасаушылардың шабуылына ұшыраған болатын, бірақ Lush компаниясы бұл өнімді "қоғамдық бірлік маңызды екенін көрсету үшін жасалғанын" мәлімдеді.

Еңбек қатынастары

2018 жылдың шілдесінде Lush Australia 5000-нан астам қызметкерге 2 миллион долларға дейін төленбеген жалақыны мойындады. Lush Australia директоры Пета Гренджердің сөзіне қарағанда, бөлшек сауда және өндіріс салаларындағы қызметкерлерге 2010 жылдан бері бөлшек сауда саласы бойынша еңбекақы ережелерін дұрыс түсінбеу салдарынан жалақы толық төленбеген. 2020 жылы The Guardian Австралияның Сидней қаласындағы Lush ас үйіндегі еңбек жағдайларына қатысты алаңдаушылық білдірді, себебі зауыт қызметкерлері арасында жарақаттану көрсеткіші жоғары болды. 2020 жылдың тамызында Жаңа Зеландияның Окленд қаласында COVID-19 қайта тараған кезде, Lush қызметкерлеріне дүкендер ашыла алмағандықтан 3-деңгейлі шектеулер кезеңінде жалақы төленбейтіні туралы 48 сағат бұрын хабарланды, бұл Lush пен First Union New Zealand арасында келіссөздерді бастады. Lush компаниясы осы кезеңде кірісі жеткілікті деңгейде төмендемегендіктен, мемлекеттік жалақы субсидиясына үміткер бола алмады. 2020 жылдан бастап Lush Солтүстік Америка кәсіподақтарды тарату және нашар жұмыс жағдайлары үшін сынға ұшырады. 2020 жылдың қыркүйегінде Торонтодағы Lush қызметкерлері кәсіподақ құру науқанын бастады. Қызметкерлер компанияның олардың пікірін жасыруына, сөйлегендері үшін жазаға тартылуына, жалақының қарапайым өмірді қамтамасыз ету деңгейінен төмен болуына және компанияның маусымдық келісімшарт саясатын теріс пайдалану арқылы кейбір қызметкерлерді тұрақты жұмысқа орналасудан және әлеуметтік жәрдемақыдан әділетсіз түрде айыруына шағымданып, наразылық білдірді. Жауап ретінде Lush кәсіподаққа қарсы жарнамалық парақтар таратты, мәжбүрлі жиналыстар өткізді және кәсіподақ ұйымдастырушыларын мақсатқа алды деген айыптар таралды. Lush Солтүстік Американы Lush UK 2021 жылы ресми түрде сатып алды, бірақ 2021 жылға қарай бұл мәселелер өзгеріссіз қалды.