Кіріспе

Фрэнсис Ирине дю Понт (3 желтоқсан, 1873 – 16 наурыз, 1942) – американдық химик және E. I. du Pont de Nemours компаниясының басқарушысы. Ол компанияның негізін қалаушы Элеутер Ирине дю Понттың шөбере шөбересі болған.

Өмірбаян

Франсис I. Дюпон Франсис Гурни Дюпон мен Элис Вигфолл Симонстың үлкен ұлы болды. Ол Делавэр штатының Гринвилл қаласына жақын жердегі Хаглиде туып өскен, Пенсильвания университетінде оқыған және 1895 жылы Йель университетінің Шеффилд ғылыми мектебін бітірген. Ол әкесінің басқаруымен Нью-Джерси штатындағы Карни Пойнт зауытында жаңа түтінсіз ұнтақты әзірлеу жөніндегі зерттеулерге қатысты. Бұл өнімге сұраныс жоғары болды, себебі әскерилер оны қолдануға көшкен болатын. Ол ғылыми сарапшылығымен және басқару қабілетімен танылды, Карни Пойнт зауытының бастығы болды және 1904 жылы Дюпонның жаңа Эксперименталды станциясының алғашқы жетекшісі тағайындалды. 1903 жылы үш туысқан – Альфред И. Дюпон, Пьер С. Дюпон және Т. Кольман Дюпон компанияны сатып алғаннан кейін қайта ұйымдастырылғанда, Франсис I. Дюпон директорлар кеңесі мен атқару комитетіне мүше болып кірді. Т. Кольман Дюпон президент болған кезде компанияның өсуі жалғасты, бірақ бірнеше жылдан кейін Пьер С. Дюпон президенттік міндетті атқарып, компанияның нақты басшысы болды. 1914 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда және Т. Кольман Дюпонның денсаулығы нашарлағанда, Пьер мен Кольман компанияның Кольманға тиесілі үлесін сатып алып, оны компания басқаруындағы ең бағалы, отбасы мүшесі емес қызметкерлерге қайта бөлуді ұсынып, амал іздеді. Бұл әрекет, сондай-ақ жеке факторлардың ықпалымен туысқандар арасындағы толық жарылысқа себеп болды. Франсис бәсекеде Альфред I. Дюпонды қолдады, бірақ 1916 жылға қарай олар бақылауын жойып, Франсис директорлар кеңесіндегі өкілдігінен айырылды. Компанияны тастағаннан кейін ол өзінің ағасы Эрнест Дюпонмен бірге U.S.F. Powder Company компаниясын құрды, ол АҚШ Әскери-теңіз күштері үшін зеңбірекке арналған жарықсыз ұнтақ өндірді. 1922 жылы ол ду Понт Мотор Компаниясының қазынашысы болды және ұлы Эдмунд Дюпонмен бірге 1931 жылы Уолл-стритте брокерлік кеңсе ашты. 1913 жылы ол Saylor Show Print (Уилмингтон, Делавэр) баспасы арқылы «Салық салу: Ф. И. Дюпонның еңбегі» атты Генри Джорджтың (1839–1897) «Прогресс және кедейлік» кітабының авторының идеяларын дамытқан трактат жариялады. Бұл трактатында ол салық салу үшін әртүрлі базаларды қарастырып, жер құнына салық салу арқылы жеңілдіктерге салық салу ең қолайлы балама екеніне келеді. Ол жерді пайдалану арқылы табыс табуды «үкімет билігін дұрыс емес пайдалану» деп атайды және оны салық салу арқылы жою қажет деп санайды, осылайша өркендеуге мүмкіндік туады. Ол осы платформада Вилмингтон қаласының мэріне сайлауға қатысты, бірақ жеңіліске ұшырады. Дюпон 1942 жылы Америкалық философиялық қоғамға сайланды. Франсис I. Дюпон 1942 жылдың 16 наурызында қайтыс болды.