Элеутер Ирене дюпон де Немур: Химик және өнеркәсіпшінің өмірі мен қызметі
Éleuthère Irénée du Pont
Элеутер Ирене дю Пон – француз-американдық химик, өнеркәсіпші, «E. I. du Pont de Nemours» компаниясын құрған. Дю Пон әулетінің тарихы, байлығы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз-американдық химик және өнеркәсіпші (1771–1834)
French American chemist and industrialist (1771–1834)
Элеутер Иренье дю Понт де Немур (/dj//uː/'/p//ɒ//n//t//, /'/dj//uː//p//ɒ//n//t/; dypɔ̃; 24 маусым 1771 – 31 қазан 1834) – француз-американдық химик және өнеркәсіпші, оқ-дәрі өндіруші E. I. дю Понт де Немур компаниясын құрған. Оның ұрпақтары, дю Понт отбасы, 19 ғасырдан бері Американың ең бай және белгілі отбасыларының бірі болып табылады, олардың көптеген буындары ықпалды бизнесмендер, саясаткерлер және меценаттар болды. 1807 жылы дю Понт өзі қабылдаған Филадельфия қаласында Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды.
Éleuthère Irénée du Pont de Nemours (/dj//uː/'/p//ɒ//n//t//, /'/dj//uː//p//ɒ//n//t/; dypɔ̃; 24 June 1771 – 31 October 1834) was a French American chemist and industrialist who founded the gunpowder manufacturer E. I. du Pont de Nemours and Company. His descendants, the du Pont family, have been one of the richest and most prominent American families since the 19th century, with generations of influential businessmen, politicians and philanthropists. In 1807, du Pont was elected a member of the American Philosophical Society in his adopted hometown of Philadelphia.
Ерте өмір және білім
Дю Понт 1771 жылдың 24 маусымында Парижде Пьер Самуэль дю Понт де Немур мен Николь Шарлотта Мари Луиза ле Де де Ренкурдың ұлы болып дүниеге келді. Оның әкесі 1784 жылы король Людовик XVI-ның патент хаты арқылы дворяндыққа көтерілген саяси экономист болды, бұл оған құрметті де Немур жұрнағын тағуға мүмкіндік берді. Әкесінің "Боис де Фоссе" деген имениесінде, Эгревилльдің жанында өскен жас Дю Понт көптеген пәндерді оқуға ынталы болды және әсіресе жарылғыш заттарға қызығушылық танытты. Дю Понт отбасымен бірге 1800 жылдың 1 қаңтарында Род-Айленд штатының Ньюпорт қаласына келді. 1802 жылы ол өзінің бизнесін және отбасының үйін, Делавэр штатындағы Брэндивайн өзенінің жағасында орналасқан Элютериан Миллс құрды. Дю Понттың 1800 жылдың 1 қаңтарында АҚШ-қа келген күні оның ұрпақтары жыл сайын тойлайды. Дю Понт гугенот болған. 1785 жылдың күзінде Дю Понт Париждегі Колледж де Франсқа қабылданды. Екі жылдан кейін ол әкесінің досы және танымал химик Антуан Лавуазье оқ-дәрі өндіруге жауапты мемлекеттік агенттік – Régie des poudres-те студент ретінде қабылдады. Лавуазьеден ол нитратты алу және өндірудегі білімін алды. Ол "жарылғыш заттарды өндірудің озық техникаларын" зерттеді.
Du Pont was born 24 June 1771, in Paris, the son of Pierre Samuel du Pont de Nemours and Nicole Charlotte Marie Louise le Dée de Rencourt. His father was a political economist who had been elevated to the nobility in 1784 by letters patent granted by King Louis XVI, allowing him to carry the honorable de Nemours suffix. Growing up on his father's estate, "Bois des Fossés", near Égreville, young du Pont was enthusiastic about his studies in most subjects, and showed particular interest in explosives. Du Pont sailed before his family and landed at Newport, Rhode Island on 1 January 1800, along with his father and his brother's family. By 1802, he had established both his business and his family home, Eleutherian Mills, on the Brandywine Creek in Delaware. Du Pont's 1 January 1800 arrival in the United States is still celebrated annually by his descendants. Du Pont was a Huguenot. In the fall of 1785, du Pont entered the [[Collège de France in Paris. Two years later, he was accepted by the friend of his father and noted chemist Antoine Lavoisier as a student in the Régie des poudres, the government agency responsible for the manufacture of gunpowder. It was from Lavoisier that he gained his expertise in nitrate extraction and manufacture. He studied "advanced explosives production techniques"
Қысқа оқудан кейін ол Эссондағы мемлекеттік ұнтақ зауытында жұмыс істеді, бірақ Лавуазье кеткеннен кейін жұмыстан шықты.
After a brief apprenticeship, he took a position at the government owned powder works in Essonne but quit after Lavoisier left.
Мансап
1791 жылы дю Пон әкесіне Париждегі шағын баспа үйін басқаруға көмектесе бастады, онда олар Франциядағы үкіметтік реформаларды қолдаған республикалық газет шығарды. Дю Пон революциялық ұлттық гвардияның мүшесі және якобиндерді қолдады. Бірақ 1792 жылдың 20 тамызында дю Пон мен оның әкесі Тюильри сарайы шабуылға ұшырағанда Людовик XVI мен Мария Антуанеттаның қашуына көмектесті. Оның әкесі Людовик XVI-ны гильотинамен өлімге кесуден бас тартып, революционерлердің наразылығын тудырды, ал екеуінің орташа саяси көзқарастары революциялық Францияда кемсітуге себеп болды. 1794 жылы оның әкесі тұтқындалды, бірақ Террор билігі аяқталғандықтан өлім жазасынан құтылды. 1797 жылдың қыркүйегінде дю Пон мен оның әкесі Ла Форс түрмесінде бір түн өткізді, ал олардың үйі мен баспаханасы қарақталды. Бұл оқиғалар оның әкесін Франциядағы саяси жағдайға деген үмітінен айырды, сондықтан ол отбасын Америкаға көшіруді жоспарлай бастады және француз эмигранттарының үлгілі қоғамдастығын құруға ниеттенді. 1799 жылдың 2 қазанында дю Пон отбасы баспа үйін сатып, Америка Құрама Штаттарына аттанды. Олар 1800 жылдың 1 қаңтарында Род-Айлендке жетіп, үлкен дю Пон сақтап қалған Нью-Джерси штатының Берген-Пойнт қаласындағы үйге қоныстанды. Олар жаңа бизнесін анықтау үшін Нью-Йоркте кеңсе ашты, бірақ Элеутер Иренье осы жоспарлардың көп бөлігіне қатыстырылмады. Дегенмен, ол Лавуазьемен бұрынғы тәжірибесінің өзіне және отбасына Америкада мүмкіндік беретінін түсінді.
In 1791, du Pont began to help his father manage their small publishing house in Paris, where they published a republican newspaper in support of governmental reforms in France. Du Pont was a member of the pro Revolution national guard and supported the Jacobins. However, on 20 August 1792, both du Pont and his father participated in protecting the escape of Louis XVI and Marie Antoinette when the Tuileries Palace was stormed. His father angered fellow revolutionaries by refusing to go along with the guillotine execution of Louis XVI, and the two men's moderate political views proved to be a liability in revolutionary France. His father was arrested in 1794, only avoiding execution because of the end of the Reign of Terror. In September 1797, du Pont and his father spent a night in La Force prison while their home and presses were ransacked. These events led his father to lose hope in the political situation in France, and so he began making plans to move their family to America and aspired to create a model community of French émigrés. On 2 October 1799, the du Pont family sold their publishing house and set sail for the United States. They reached Rhode Island on 1 January 1800 and began to settle in the home the eldest du Pont had secured in Bergen Point, New Jersey. They soon set up an office in New York City to decide what their new line of business would be, but Éleuthère Irénée was not included in much of these plans. However, he saw the possibilities that his earlier apprenticeship with Lavoisier would allow him and his family in America.
Э. И. ду Понт де Немоурс және компания
Ду Понт АҚШ-қа келгеннен кейін оқ-дәрі өндірісімен айналысуды жоспарламаған, бірақ ол американдық оқ-дәрідің сапасы өте нашар болған кезде химия және оқ-дәрі жасау саласындағы білігін әкелді. Делавэр жырларында айтылуынша, ол майор Луи де Тусардпен бірге аң ауына шыққанда оқ-дәрі бизнесіне кірісуге шешім қабылдады. Тусард бұрынғы француз артиллерия офицері және сол кезде АҚШ армиясында оқ-дәрі жабдықтаумен айналысқан. Дюпонт құсты атуға тырысқанда мылтығы істен шығып, Францияда Лавуазьемен шәкірттік кезеңін еске түсірді. Ол американдық ұнтақтың жоғары бағасына қарамастан, аң аулау үшін қолданылатын сапасының нашар екенін атап өтті. Дюпонттың сұрауымен Тусард американдық ұнтақ зауытына сапар ұйымдастырды. Ол қолданылып жатқан сольпетрдің сапасы жақсы екенін тез анықтады, бірақ американдық тазарту процесі Францияда алған тәжірибесімен салыстырғанда нашар және тиімсіз болды. Ол Франциядағы тәжірибесін пайдаланып, АҚШ-та жоғары сапалы оқ-дәрі өндіріп, өңдеу зауыттарының қазіргі стандарттарын жаңартуға болатынын ойлады. Әкесінің қолдауымен ол алғашқы ұнтақ фабрикаларын салу үшін капитал жинауға кірісті және 1801 жылдың басында қажетті қаржыландыру мен жабдықтарды алу үшін Францияға қайтып оралды. 1801 жылдың 21 сәуірінде құрылтай шартына қол қойылды, ал компания E. I. du Pont de Nemours & Company деп аталды, өйткені осы кәсіпорынды құрушының тапқырлығы оның атын мәңгілікке сақтап қалды. Өлім себебі «холера немесе жүрек талмасы туралы қайшылықты хабарламалар» болғандықтан нақты анықталмады. Дюпонттың ұлдары Альфред В. Дюпонт (1798–1856) және Генри Дюпонт (1812–1889) оның өлімінен кейін, күйеу баласы Жак Антуан Бидерманның үш жылдық жетекшілігінен кейін зауытты басқарды. Оның немересі Ламмо ду Понт I (1831–1884) АҚШ Оқ-дәрі сауда қауымдастығының, көбінесе Powder Trust деп танылатын, алғашқы президенті болды.
Du Pont had no thought of becoming involved with gunpowder manufacture again upon his arrival in the United States, but he brought with him an expertise in chemistry and gunpowder making, during a time when the quality of American made gunpowder was very poor. Delaware legend holds that he decided to go into the gunpowder business during a fateful hunting trip with Major Louis de Tousard, a former French artillery officer then employed by the United States Army to procure gunpowder supplies. Du Pont's gun misfired as he attempted to shoot a bird, which caused him to reflect on his powder making apprenticeship with Lavoisier as a youth in France. Du Pont commented on the inferior quality of the American made powder they were using for hunting despite its high price. At du Pont's request, Tousard arranged a tour of an American powder plant. He quickly deduced that the saltpeter being used was of good enough quality; however, the American refining process was poor and inefficient compared with the techniques he had learned in France. He began to think that he could use his experience from France to manufacture gunpowder of a higher quality in the United States and reform the current industry standard for refinery. With his father's blessing, he began to assemble capital for the construction of the first powder mills, and returned to France in the beginning of 1801 to procure the necessary financing and equipment. The act of association was signed on 21 April 1801, and the company was christened E. I. du Pont de Nemours & Company since it was its namesake's ingenuity that had created this venture. The cause of death was not definitively specified due to "conflicting reports of either cholera or a heart attack" as its cause. Du Pont's sons, Alfred V. du Pont (1798–1856) and Henry du Pont (1812–1889), managed the plant after his death, following three years of tutelage by his son in law, Jacques Antoine Bidermann. His grandson, Lammot du Pont I (1831–1884), was the first president of the United States Gunpowder Trade Association, popularly known as the Powder Trust.