Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сиби қаласы – Пәкістанның Белуджистан провинциясында орналасқан қала. Қала сол аттас аудан мен тегілдің әкімшілік орталығы қызметін атқарады.
the city
Sibi (; ;) is a city situated in the Balochistan province of Pakistan. The city serves as the administrative headquarters of the district and tehsil of the same name.
Этимология
Қала атауының шығу тегі 7 ғасырға дейін Белуджистанды билеген Сева әулетінен шыққан индус әйелі Рани Севиге қатысты деп есептеледі.
The origin of the town's name is attributed to Rani Sewi, a Hindu lady of the Sewa Dynasty who ruled Balochistan before the 7th century.
Тарих
Сиби – Пәкістанның Белуджистан провинциясындағы қала. Басты тау тізбектері – Дзен, Бамборе және Дунган. Сиби ауданының климаты мен топографиясы Белуджистанның басқа аудандарына қарағанда едәуір әртүрлі. Бұл аймақ Пакистанның «Ыстық нүктесі» деп те аталады, онда жазғы температура қалыпты көрсеткіштен асып, 52,6 °C (126,7 °F) жетеді. Ауданның құрамында Сиби және Лехри екі тегілі бар, олар өз кезегінде кіші тегілдерге бөлінеді. Сиби, Болан асуы арқылы Кветтамен байланысады. Болан асуы 1910 жылғы Liebig Meat Extract Company компаниясының жарнама карточкасында бейнеленген. 15 ғасырдың соңына дейін аудан Мултанның тәуелділігінде болды және Насируддин Кубача есімді ұсақ билеуші басқарған Газнави империясының бір бөлігі болды. Шамамен 1500 жылы, Синд сұлтанының Самма әулетінен Шах Бег (Арғун әулетінен) оны жаулап алып, Кандагардың бақылауына көшті. Дегенмен, Моғол билігі тұсында бұл аумақ қайтадан Мултаннан басқарылды. 1714 жылы аймақты Синдтің Калхора әмірлері бағындырды, бірақ олар Дурранилермен жеңіліп, қуылды. Дурранилердің қысқа мерзімдік билігі кезінде жергілікті әкімдер Пани тайпасының Барозай тармағынан тағайындалды. 19 ғасырда аудан Марри және Бугти тайпаларының билігіне көшті. Марри және Бугти тайпаларының көтерілісін басу үшін британдықтар 19 ғасырдың соңында Калат ханымен келісімге келді, осы келісім бойынша Сиби, Шалкот және Чагаи аумақтары Британ Үндістанына жалға берілді. Сиби ауданы 1903 жылы британдық билік кезінде құрылды, оның ауданы қазіргі ауданнан ірірек болды және 27°55' және 30°38' солтүстік ендігі, 67°17' және 69°50' шығыс бойында орналасты. Ол Лоралай ауданының оңтүстігінде, Жоғарғы Синд шекаралық ауданының солтүстігінде, Дера Гази Хан ауданының батысында және Качхи, Болан асуы мен Кветта-Пишиннің шығысында жатқан. Ауданның жалпы ауданы 11,281 шаршы миль (29,220 км²) құрады, бірақ оның ішінде британдықтар тікелей басқармаған Марри-Бугти округінің (7,129 шаршы миль) аумағы да ескерілді, ал тікелей басқарылатын аумақ 4,152 шаршы миль (10,750 км²) болды. 1974 жылы аудан Насирабад және Кохлу аудандарын құру үшін бөлінді, 1983 жылы – Дера Бугти ауданын, ал 1986 жылы – Зиарат ауданын. 2000 жылға дейін және одан кейін Сиби ауданының Харнай тегілі жаңа Харнай ауданы болып құрылды. Қазіргі таңда Сиби ауданында Сиби және Лехри екі тегілі бар.
Sibi is a city in the Balochistan province of Pakistan. The main mountain ranges are Zen, Bambore and Dungan. The climatic and topography of Sibi District is quite varied compared to other districts of Balochistan. It is also known as the "Hot spot" of Pakistan where the temperatures in the summer exceed far above normal 52.6 °C (126.7 °F). The district has two tehsils, Sibi and Lehri, which are further organized into sub tehsils. Sibi is connected to Quetta via the Bolan Pass. Bolan Pass depicted on a 1910 advertisement card for Liebig Meat Extract Company. Until the end of the 15th century the district had been a dependency of Multan and had been part of Ghaznavid Empire ruled by petty chief named Nasiruddin Kubacha. Around 1500 it was taken by Shah Beg of the Arghun Dynasty from Samma Dynasty of Sultan of Sindh and so came under the control of Kandahar. However, during the period of Mughal rule the territory was once again ruled from Multan. In 1714, the territory was conquered by the Kalhoras Amirs of Sindh, but they were then displaced by the Durranis. During the short rule of the Durranis the local administrators were nominated from the Barozai sub clan of the Panni Tribe. In the 19th century it fell under Marris and Bugtis hand. To finish rebellion in the area as raised by Marri and Bugti tribes, the British signed the treaty with Khan of Kalat in late 19th century where under the Sibi, Shalkot and Chagai territory was leased out to British India. The District of Sibi was established in 1903 during British Rule its area was larger than the current district and lay between 27°55' and 30°38'N and 67°17' and 69°50'E lying south of Loralai District, north of the Upper Sind Frontier District, west of Dera Ghazi Khan District and east of Kachhi, Bolan Pass and Quetta Pishin. The total area of the district was 11,281 square miles (29,220 km2), but this included Marri Bugti county (7,129 square miles) which was not directly administered by the British, leaving 4,152 square miles (10,750 km2) that was directly administered by the British. In 1974 the district was subdivided to create Naseerabad and Kohlu districts, in 1983 Dera Bugti District, and in 1986 Ziarat District. Until 2000 and after 2000, Tehsil Harnai of Sibi District became a new District named Harnai District. Sibi District currently comprises two Tehsils, Sibi and Lehri.
Демография
2017 жылғы халық санағы бойынша Сиби бөлімінің халқы 963 941 адамды құрады, оның ішінде 506 028 ер адам және 457 852 әйел адам болды. Сиби бөлімінің құрамында 5 953 индус, 956 124 мұсылман, 1 456 христиан, 289 жоспарланған касталар және 119 басқа ұлт өкілдері бар.
According to 2017 census, Sibi division had a population of 963,941, which includes 506,028 males and 457,852 females. Sibi division constitutes 5,953 Hindus, 956,124 Muslims,1,456 Christians followed by 289 scheduled castes and 119 others.
Тілдер
2017 жылғы халық санағы бойынша халықтың 38,18% балучи, 25,33% синдхи, 17,82% сарайки, 11,02% пашту, 3,39% брахуи, 2,27% пәнджәби және 1,73% урду тілдерін алғашқы тілдері ретінде қолданды.
At the time of the 2017 census, 38.18% of the population spoke Balochi, 25.33% Sindhi, 17.82% Saraiki, 11.02% Pashto, 3.39% Brahui, 2.27% Punjabi and 1.73% Urdu as their first language.
Дін
+ Сиби қаласындағы діни топтар (1941 және 2017)Діни топтар19412017Халық саны (%)Халық саны (%)Ислам 5,505 62.18 60,528 93.59Индуизм 2,814 31.78 3,506 5.42Сикхизм 362 4.09Христиандық 171 1.93 640 0.99Зороастризм 1 0.01Буддизм 1 0.01Жалпы халық саны 8,854 100.00 64,674 100.00
+ Religious groups in Sibi City (1941 & 2017)Religiousgroup19412017Pop. (Population)% (percentage)Pop. (Population)% (percentage) Islam 5,505 62.18 60,528 93.59 Hinduism 2,814 31.78 3,506 5.42 Sikhism 362 4.09 Christianity 171 1.93 640 0.99 Zoroastrianism 1 0.01 Buddhism 1 0.01 Total population 8,854 100.00 64,674 100.00
Климат
Сибиде әлемдік деңгейде жоғары температуралар тіркелді, әсіресе маусым айында күндізгі орташа температура 52 °C-қа жетеді. Жауын-шашын аз және көбінесе екі нақты кезеңде жауады: наурыз және сәуір айларындағы ерте көктемде, сондай-ақ шілде-қыркүйектегі муссон маусымында.
Sibi has globally recorded high temperatures, especially in the month of June with an average of 52 °C in the afternoon. Precipitation is light and mainly falls in two distinct periods: early spring in March and April, and during monsoon season in July September.