Кіріспе

Ангиогенез түрі

Интуссуцептивті ангиогенез, сондай-ақ бөлінуші ангиогенез деп те аталады, – ангиогенездің бір түрі, яғни жаңа қан тамырларының пайда болу процесі. Интуссуцепция арқылы ескі қан тамыры екіге бөлініп, жаңа қан тамыры құрылады. Интуссуцепция қалыпты даму кезінде, сондай-ақ жараның жазылуы, тіндердің жаңаруы, қабыну (мысалы, колит немесе миокардит), өкпе фиброзы және ісіктер сияқты патологиялық жағдайларда кездеседі. Интуссуцепция алғаш рет жаңа туған егеуқұйрықтарда байқалған. Осы типтегі тамырлардың қалыптасуында капилляр қабырғасы люменге дейін созылып, бір тамырды екіге бөледі. Интуссуцептивті ангиогенездің төрт кезеңі бар. Біріншіден, екі қарама-қарсы капилляр қабырғасы байланыс аймағын құрайды. Екіншіден, эндотелий жасушаларының қосылыстары қайта ұйымдастырылады және өсу факторлары мен жасушалардың люменге енуіне мүмкіндік беру үшін тамырдың екі қабатты қабығы тесіледі. Үшіншіден, байланыс аймағында екі жаңа тамырдың арасында перициттер мен миофибробластармен толтырылған ядро пайда болады. Бұл жасушалар тамыр люменінің өсуі үшін қосымша жасушалық матрицаны құру мақсатында ядроға коллаген талшықтарын салуды бастайды. Соңында, ядро негізгі құрылымын өзгертпей толықтырылады. Интуссуцепция маңызды, себебі ол қолда бар жасушаларды қайта ұйымдастыруды қамтамасыз етеді. Бұл эндотелий жасушаларының санын арттырмай капиллярлардың санын айтарлықтай арттыруға мүмкіндік береді. Бұл эмбриондық даму кезінде өте маңызды, себебі әрбір жаңа тамыр пайда болған сайын жаңа жасушалармен бай микроқан тамырларын құруға жеткілікті ресурстар болмайды. Коалесцентті ангиогенез процесі интуссуцептивті ангиогенезге керісінше саналады. Коалесценттік ангиогенез кезінде капиллярлар бірігіп, үлкен тамырларды құрап, қан ағыны мен айналымын арттырады. Ангиогенездің тағы бірнеше түрлері сипатталған, мысалы, бүршікленуші ангиогенез, тамырларды қосып алу және тамырларды ұзарту.

Зерттеу

COVID-19-дан қайтыс болған науқастардың өкпелерін, А грипінен (H1N1) пневмониядан қайтыс болғандардың өкпелерін және инфекцияланбаған бақылау тобының өкпелерін аутопсия кезінде салыстырған шағын зерттеуде, COVID-19-дан қайтыс болған науқастардың өкпелерінде интуссусцептивті ангиогенездің тығыздығы А грипінен және бақылау тобынан әлдеқайда жоғары болды. COVID-19 науқастардың өкпелеріндегі интуссусцептивті ангиогенездің дәрежесі ауруханада жатқан мерзімі ұзарған сайын артатыны анықталды (мұндай өзгеріс грипп немесе бақылау тобында байқалмады). Бұл COVID-19-да интуссусцептивті ангиогенездің күшеюі немесе жоғарылауы байқалатынын және ол патогенезде маңызды рөл атқаруы мүмкін екенін көрсетеді.