Кіріспе

Данияның Gøtudanskt (сондай-ақ Дану Фарер тілінде де айтылады) – Фарер аралдарында фарерліктердің сөйлейтін дания тілінің бір түрі. Оның айтылуына фарер тілі, яғни Gøtudanskt сөйлейтіндердің әдеттегі ана тілі әсер етеді. Gøtudanskt Фарер аралдарындағы білім беруде міндетті түрде дания тілін оқыту нәтижесінде пайда болды; оның сөйлеушілері әңгімелесіп отырған адамның фарер тілін білу деңгейіне қарай фарер және Gøtudanskt тілдерін ауыстырып сөйлейді.

Этимология

Поулсен (1993) Gøtudanskt терминін Eysturoy аралындағы (Norðra)gøta кішкентай ауылынан шыққан (1850–1930) жылдары өмір сүрген, айқын акцентпен дания тілінде сөйлеген мұғалімге жатқызады, ол Gøtudanskt-тің көптеген жалпы белгілерін көрсетеді. Көпшілік осы түсіндірмемен келіседі. Балама ретінде, терминнің "көше даниясы" ретінде түсіндірілуі де болды, себебі "gøtu" мен дания тіліндегі "gade" ('көше') сөздерінің ұқсастығы бар, бірақ Поулсен мұны сенімсіз деп сынап бағалайды.

Анықтама

Бұл термин әдебиетте халықтық түсінік ретінде қолданылумен қатар, түрлі нұсқаларды белгілеу үшін де қолданылған. Митчинсон (2012) Фарьер баспа дания тілінің стандартты дания тілінен тек айтылысымен ғана ерекшеленетінін, ал Фарьер дания тіліне фарьер тілінің лексикалық және грамматикалық элементтері де енгенін көрсетеді. Әр адамда фарьер тілінің ықпалының деңгейі әртүрлі болады.

Мысалдар

Гётуданск тілінің мысалы – "Væk af vejen! Konge skrejen." – "Жолдан шығыңдар! Патша сырғанап келеді." "Скрейен" сөзі фарер тіліндегі "skreiða" – "сырғанау" етістігінен шыққан, бірақ дат тілінде қолданылмайды. Тағы бір мысал – "De store for flesen, de kan brække traver", мұнда "for flesen" фарер тілінде "жартасқа жақын" деген мағынаны білдіреді, ал "traver" – фарер тілінде "tráður" балық аулау таяқтарын көрсетеді. Яғни, "жартасқа жақын ірі балықтар (көбінесе мойва) балық аулау таяқтарын сындыра алады". Фарерлердің дәстүрлі ән шыршауы (Кинго әні) Гётуданск тілінде жүзеге асырылады. "Týr" металл тобының "Eric the Red" альбомындағы "Ramund Hin Unge" және "Land" альбомындағы "Sinklars vísa" әндері де Гётуданск тілінде орындалған.