Кіріспе

Чарльз Генри Вейл (28 сәуір 1866 - 16 маусым 1924) – американдық универсалист дін қызметкері, саяси белсенді және жазушы. Вейл христиандық социалист және Америка Социалистік партиясының алғашқы ұлттық ұйымдастырушысы ретінде, сондай-ақ Нью-Джерси штатының губернаторына кандидат ретінде танымал.

Алғашқы жылдар

Чарльз Генри Вейл 1866 жылдың 28 сәуірінде Нью-Йорк штатының Талли қаласында дүниеге келген. Ол Таллидегі мемлекеттік мектепте оқып, бітірген соң шелек жасау кәсібін үйреніп, бірнеше жыл бойы әкесімен бірге осы салада жұмыс істеді. Вайл музыка саласында да айтарлықтай қабілет көрсетті, сондықтан ол Нью-Йорк қаласына доктор Х. Р. Палмерден оқуға барып, 1885 жылы курсты аяқтады. 1900 жылдың соңында Вайл пасторлық қызметінен қалып, Америка Социалистік партиясының алға басушысы – Америка Социал-демократиялық партиясының Ұлттық ұйымдастырушысы лауазымына орналасты. Оның әйелі Нина бұл лауазымды иеленді, бұл жаңалық көп пікір тудырып, ерлі-зайыптылардың бірге уағыз айтуына байланысты кең талқыланды. Қыркүйек айында демалыстан кейін Вайл сайлау науқанына кірісті. Тамызда анархист Леон Чолгошпен Президент Уильям МакКинли қаза тапқаннан кейін Вайл жаулық күштерге тап болды және социализм мен анархизмнің ұстанымдарын шатастырғандардың жиналыстарын тоқтатуға мәжбүр болды. Кейін ол Бруклиндегі Жақсы жаңалықтар шіркеуінде қызмет етті. Вайл өмірінің соңына дейін уағыздауды жалғастырды, 1920 жылдардың басында Индиана штатының Мером қалашығындағы қауымның жартылай пасторы болды.

Өлім және мұра

Чарльз Х. Вейл 1924 жылдың 16 маусымында Нью-Йорк штатындағы Оберн қаласындағы үйінде қайтыс болды.

Шығармалары

Темір жолдың ұлттық меншігі. Нью-Йорк: Гумбольдт кітапханасы, 1897. Қазіргі социализм. Нью-Йорк: Комонвелл компаниясы, 1897. Ғылыми социализм қағидалары. Нью-Йорк: Commonwealth Co., 1899; Керр қайта басып шығарды, 1908. Өнеркәсіптік эволюция. Нью-Йорк: Комонвелл компаниясы, 1899. Жұмысшы табының миссиясы. Чикаго: Чарльз Х. Керр және компаниясы, 1899. Сенім мәселесі: оның саяси және экономикалық қырлары. Чикаго: Чарльз Х. Керр және компаниясы, 1900. Социалистік қозғалыс. Чикаго: Чарльз Х. Керр және компаниясы, 1902. Социализм және негр мәселесі. Нью-Йорк: "Комрадес" баспасы, 1902. Ежелгі құпиялар мен қазіргі масондық. Нью-Йорк: Macoy Publishing and Masonic Supply Co., 1909. Әлемнің құтқарушылары: олардың өміріндегі ұқсастықтар зерттеліп, түсіндірілді: салыстырмалы діндерді зерттеу. Лондон: Фаулер, 1913. Соғысшыл және жеңіске жеткен социализм. Чикаго: Кооперативтік баспа компаниясы, 1913.