Жүсіто Сьерра О’Рейлли: Мексика тарихшысы мен жазушысы
Justo Sierra O'Reilly
Жүсіто Сиерра О’Рейлли – мексикалық жазушы, тарихшы. Юкатан жарты аралының тәуелсіздігі үшін АҚШ-та келісімдер жүргізген, әдебиетке кездейсоқ келген тұлға.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Жюсто Сьерра О’Рейли (Tixcacal Tuyú; 1814 жылы Юкатан штатында туған, 1861 жылы Мерида, Юкатан штатында қайтыс болған) – мексикалық романист және тарихшы, мексикалық автор және саяси қайраткер Жюсто Сьерра Мендестің әкесі. Сиерра О’Рейли Мексиканың оңтүстік-шығысындағы Юкатан штатында дүниеге келген. Оның қайын атасы Сантьяго Мендес Ибарра 1847 жылы, Мексика-Америка соғысы кезінде (сол кезде Юкатан штаты бейтараптық жариялаған) және Юкатанның Касталық соғысы басталғанда, штаттың губернаторы болды. Сол жылдың қыркүйек айында ол қайын атасының үкіметі атынан АҚШ-қа келіссөзші ретінде барды, Майя көтерілісшілеріне қарсы әскери көмек сұрап (сол уақытта олар түбекті басып алуға айналып келе жатқандай болды) және Юкатанды АҚШ-қа қосып алу мүмкіндігін ұсынып. Оның жартылай тәуелсіз түбек атынан дипломатиялық әрекеттері сәтсіз аяқталды, ал 1848 жылы ол үйге оралғанда Мексика өз территориясының солтүстік бөлігін АҚШ-қа жоғалтты, бірақ Юкатанмен де келісімге келді. Сьерра О’Рейли өзін жұмыссыз қалған қайын атасымен және өзі үшін үкіметтік қызмет таба алмаған күйде тапты. Содан кейін, 34 жасында, ол әдебиетке бет бұрды. Оның танымал мелодрамалық романы «La Hija del Judío»-ның тараулары, Сер Уолтер Скотт стиліндегі тарихи роман, колониялық Мексикадағы еврей саудагерінің қызының бақытсыз махаббаты туралы, Кампечеде оның құрған «El Fénix» газетінде бөлім-бөлім жарияланды. Бірнеше жылдан кейін кітап түрінде жарық көрген бұл роман Латын Америкасының барлық аймақтарында жақсы сатылды. Оның басқа еңбектеріне қарақшылар романы «El Filibustero», саяхат күнделігі «Impresiones de un viaje a los Estados Unidos de América y al Canadá» (1851), «Teogonía de los antiguos indios» және «Importancia de un Museo de Antigüedades» сияқты Юкатанның аймақтық тарихына арналған көптеген жазбалар, сондай-ақ Джон Ллойд Стивенстің Юкатан туралы еңбектерінің испан тіліне аудармалары кіреді.
Justo Sierra O'Reilly (Tixcacal Tuyú; 1814 in Yucatán – 1861 in Mérida, Yucatán) was a Mexican novelist and historian, the father of Mexican author and political figure Justo Sierra Méndez. Sierra O'Reilly was born in the southeastern Mexican state of Yucatán, his father in law Santiago Méndez Ibarra was the governor there in 1847, in the middle of the Mexican–American War (in which the state of Yucatán declared its neutrality) and at the outbreak of the Caste War of Yucatán. In September of that year, he went to the United States as a negotiator on behalf of his father in law's government, to request U. S. military aid against the Maya rebels (who seemed, at that moment, poised to take over the peninsula), and to offer the possibility of U. S. annexation of Yucatán in exchange. His attempts at diplomacy on behalf of the quasi independent peninsula went nowhere, and by the time he returned home in 1848, Mexico had lost the northern half of its territory to the U. S. but had also solved its differences with Yucatán, and Sierra O'Reilly found himself with an unemployed father in law and no government position for himself. It was then, at the age of 34, that he turned to literature. The chapters of his popular melodramatic novel, La Hija del Judío, a historical novel in the style of Sir Walter Scott about the star crossed love of the daughter of a Jewish merchant in colonial Mexico, were published in installments in El Fénix, a newspaper that he founded in Campeche. Published years later in book form, the novel sold well all over Latin America. His other works include the pirate novel El Filibustero, the travel journal Impresiones de un viaje a los Estados Unidos de América y al Canadá (1851), and numerous writings on the regional history of Yucatán such as Teogonía de los antiguos indios and Importancia de un Museo de Antigüedades, as well as Spanish translations of John Lloyd Stephens's works on Yucatán.