Тео А. Р. Китсон: Америкалық мүсіншінің өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Теодора Элис Рэгглз Китсон (Theodora Alice Ruggles Kitson, 29 қаңтар 1871 – 29 қазан 1932), Тео А. Р. Китсон ретінде танымал, американдық мүсінші болған.

Өмір

Теодора Элис Рэгглз Массачусетс штатының Бруклин қаласында Сайрус В. және Анна Х. Рэгглз отбасында дүниеге келген. Кішкентай кезінде ол өнерге қабілетті болған, бірақ анасы оны Бостонның Көркемөнер мұражайының мектебіне түсіруге тырысқанда, оған кіруге әлі ерте екені айтылды. Анасы басқа мектептерге де жүгінді, бірақ солар да осылай кеңес берді. Бірақ мектеп директорларының бірі оған жеке репетитор табуды ұсынды және Генри Хадсон Китсон деген дарынды суретшіні көрсетті. Ол 1886 жылы мүсінші Генри Хадсон Китсоннан сабақ алды және 1893 жылы Бостонда сол маусымның ең танымал шарасында оған тұрмысқа шықты. Олардың үш баласы болды: ұлдары Тео және Джон, қызы Дороти. 1888 жылы ол Salon des Artistes Francais көрмесінде арнайы мақтауға ие болды, бұл оны ең жас және осы құрметке ие болған алғашқы американдық әйел етті. Ол осы сыйлық үшін АҚШ-қа оралғанда, оны құттықтады және американдық өнердің жай-күйінен бастап, ерлер сәніне дейін әртүрлі мәселелер бойынша пікір білдіруді сұрады. 1895 жылы ол Ұлттық мүсіншілер қоғамына қабылданған алғашқы әйел болды. 1900 жылдардың басында ол қазір Виксбург ұлттық әскери паркінде орналасқан жетпіс үш мүсінді жобалады. Бұл мүсіндер негізінен екі жақтың да бас офицерлерін құрметтейтін бюстер мен портреттік бейнелерден тұрады, ал Китсон – ондағы ең өнімді суретші. 1903 жылдың 14 қарашасында ашылған Массачусетс штатының ескерткіші – паркте орналасқан және ашылған алғашқы штаттық ескерткіш болды. Китсондар 1909 жылы ажырасқаннан кейін ол Фармингтонға көшіп, 1932 жылы Массачусетс штатының Бостон қаласында қайтыс болғанға дейін студиясын сақтап келді. Оның туындылары Бостон әйелдерінің мұра жолында көрсетілген. Өмірі бойы ол күйеуімен бірлесіп және жеке көптеген қоғамдық ескерткіштер жасады. Оның ең танымал мүсіні – «Жаяу саяхатшы» (The Hiker), ол АҚШ-тың 20 ғасырдың басындағы аумақтық кеңеюі, испан-американ соғысы, филиппин-американ соғысы және боксшылар көтерілісінде соғысқан сарбаздарды еске алатын ескерткіш. Бұл туындының 50-ге жуық нұсқасын АҚШ-тың көптеген аймақтарында кездестіруге болады.

Theodora Alice Ruggles was born in Brookline, Massachusetts, to Cyrus W. and Anna H. Ruggles. As a young child she displayed artistic talent, but when her mother attempted to enroll her in the School of the Museum of Fine Arts, Boston, she was informed that she was too young to be admitted. Her mother then approached other schools, which gave her the same advice. One of the school directors, however, suggested that she find a tutor for her and pointed her in the direction of a rising star, Henry Hudson Kitson. She began studying with sculptor Henry Hudson Kitson in 1886, and married him in Boston in 1893 in the social event of the season. They had three children together, sons Theo and John and daughter Dorothy. In 1888, she won honorable mention at the Salon des Artistes Francais, becoming the youngest woman, and the first American woman, ever to receive the honor. She was lionized when she returned to the United States for this award and was asked to comment on everything from the state of American art to men's fashions. In 1895 she was the first woman to be admitted to the National Sculpture Society. In the early 1900s, she designed seventy three sculptures now located at various sites within Vicksburg National Military Park. Predominantly busts and portrait reliefs honoring the general officers from both sides that fought there, Kitson is the most prolific of the artists represented there. The Massachusetts state monument, dedicated on November 14, 1903, was the first state monument to be placed and dedicated in the park. After the Kitsons separated in 1909, she moved to Farmington, where she maintained a studio until her 1932 death in Boston, Massachusetts. Her work is featured on the Boston Women's Heritage Trail. In the course of her career she created many public monuments, both in conjunction with her husband and on her own. Her best known statue is The Hiker, a monument commemorating the soldiers who fought in the wars of the United States' turn of the 20th Century Manifest Destiny territorial expansion, the Spanish–American War, the Philippine–American War and the Boxer Rebellion. Around 50 versions of this work can be discovered spread over much of the United States.

Әлемдік жәрмеңкелер

Китсон 1893 жылғы Колумбия әлемдік көрмесінде өнер туындыларын көрсетті. Ол үштен астам өнер туындысын көрмеге шығарған төрт әйел суретшінің немесе мүсіншінің бірі болды, соның ішінде: «Жаңа Англия балықшысы» (1892); «Оиз өзенінің жағасында» (1889); «Италиялық баланың портреттік бюсті» (шамамен 1887); және «Жас Орфей» (шамамен 1890). Бұған қоса, ол 1904 жылғы Сент-Луис әлемдік көрмесінде қола медаль жеңіп алды.