Кіріспе

Индира Джайсинг (3 маусым 1940 жылы туған) – үнді заңгері және белсенді. Джайсинг сондай-ақ «Заңгерлер ұжымы» үкіметтік емес ұйымын (NGO) басқарады, оның лицензиясы 2019 жылы Сыртқы қаржыландыруды реттеу заңының бұзылуы (шетелдік қаражатты дұрыс пайдаланбау) бойынша Ішкі істер министрлігі тарапынан тоқтатылды. Кейін Бомбей жоғары соты NGO-ның ішкі шоттарын еркін пайдалануға рұқсат берді. Аталған іс Үндістанның Жоғарғы сотында жалғасуда.

Ерте өмір

Джайсинг 1940 жылдың 3 маусымында Мумбайда синди индус отбасында дүниеге келді. Ол Мумбайдағы Санта-Круз ауданындағы Сент-Тереза монастырының қыздар гимназиясында және Бангалор қаласындағы Епископ Котон қыздар мектебінде білім алды. Бангалор университетін бітіріп, өнер бакалавры дипломын иеленді.

Әйелдер үшін күрес

Джайсинг әйелдерге қатысты кемсітушілікке қатысты бірнеше іске қатысты, соның ішінде Мэри Рой ісі, нәтижесінде Кераладағы сириялық христиан әйелдеріне тең мұрагерлік құқықтар берілді, сондай-ақ ИАС офицері Рупан Деол Баджадж ісі, ол КПС Гиллді оның ар-ұятын қорлағаны үшін сәтті сотқа берді. Бұл – жыныстық қанаудың сәтті сотта өткен алғашқы істерінің бірі болды. Джайсинг Гита Харихаранның ісін де қозғады, онда Жоғарғы Сот ананың балаға әке сияқты табиғи қамқоршы екеніне шешім шығарды. Джайсинг сонымен қатар Кераланың Жоғарғы сотында Үндістанның ажырасу туралы заңының кемсітушілік ережелерін сәтті сынға алды, осылайша христиан әйелдеріне қатыгездік немесе тастап кету негізінде ажырасуға мүмкіндік берді, бұл құқық олардан бұрын айырылған еді. Ол сондай-ақ Тиеста Сеталвадты ақша жымқыруда айыптаған істе өкілдік етті. 2015 жылы Джайсинг «Green Peace India» ісі бойынша Прия Пиллай үшін дау қозғады. 2016 жылы Индира Джайсинг Жоғарғы Сотта аға адвокаттарды тағайындау тәртібін сынға алды. Соңғы кезде Индира Джайсинг «The Indian Express» газетінде Мұхаммед пайғамбарды қорлағандығы үшін оған қарсы қозғалған қылмыстық істер бойынша тіркелген FIR-лерді біріктіру туралы Нұпур Шарманың өтінішін Үндістан Жоғарғы Сотының қабылдамауына сын көтерді. Мақалада Джайсинг Жоғарғы Соттың «Шармаға қатысты пікірлері орынсыз және төменгі соттарға кері әсер ете алады» деді.

Адам құқықтары мен қоршаған орта

Джайсинг Үндістанның Жоғарғы Сотында Бхопал трагедиясының құрбандары атынан Union Carbide Corporation компаниясына өтемақы талабын қозғады. Джайсинг сондай-ақ үйден қуылған Мумбай тұрғындарының мүдделерін де қорғады. Джайсинг 1979-1990 жылдар аралығында Пәнджабтағы зорлық-зомбылық жөніндегі бірнеше халық комиссияларымен байланыста болып, соттан тыс кісі өлтірулерді, жоғалып кетулерді және жаппай кремацияларды тергеуге қатысты. Біріккен Ұлттар Ұйымы Джайсингті Мьянманың Рахин штатындағы Рохинджа мұсылмандарына қатысты қауіпсіздік күштері жасады деген күдікпен айыпталатын кісі өлтіру, зорлау және азаптауды зерттеу үшін фактілерді анықтау миссиясына тағайындады. Белсенді қоршаған ортаны қорғаушы Джайсинг Жоғарғы Сотта маңызды экологиялық істер бойынша да жұмыс істеді.

Адвокаттар бірлестігі

1981 жылы Джейсинг күйеуі Ананд Гровермен бірге "Lawyers Collective" ұйымын құрды. Бұл ұйым феминистік және солшыл идеяларды қолдайды, әсіресе адам құқықтарын қорғауға бағытталған. Кейін ол Үндістан қоғамының мұқтаж топтарына заңдық көмек көрсететін "Lawyers Collective" ұйымының негізін қалаушы хатшысы болды. 1986 жылы ол "The Lawyers" атты ай сайынғы журналды шығарды, ол Үндістан заңнамасы шеңберінде әлеуметтік әділдік және әйелдер мәселелеріне арналған. Ол әйелдерге қатысты кемсітушілік, мұсылман отбасылық құқығы, тротуарда тұратындар мен баспанасыз азаматтардың құқықтары және Бхопал газ апаты сияқты істерге қатысты. Ол бала еңбегіне қарсы күресті, әйелдердің экономикалық құқықтары, ажырасқан әйелдер және отбасылық зорлық-зомбылық құрбандарының құқықтары үшін де белсенділік жасады. Қазіргі таңда, бұл ҮЕҰ FCRA ережелерін бұзғаны үшін лицензиясы тоқтатылды.

Басқа

Жаисинг әйелдер мәселесі бойынша бірнеше ұлттық және халықаралық конференцияларға қатысып, осы конференцияларда елiн өкiлдiк еттi. Оның үкіметтік емес ұйымына Ішкі істер министрлігі шетелдік қаржы алуға тыйым салды. "Заңгерлер ұжымы" үкіметтік емес ұйымының лицензиясы шетелдік қаржыландыру нормаларын бұзғаны үшін тоқтатылды. Алайда, Бомбей жоғары соты үкіметтік емес ұйымдардың жергілікті шоттарын еркін пайдалануға рұқсат берді; сот ісі Жоғарғы Сотта жалғасуда. Ол Лондондағы Жоғары құқықтық зерттеулер институтында стипендия алды және Нью-Йорктегі Колумбия университетінде қонақ ғалым болып жұмыс істеді. Ол Әйелдерге қатысты кемсітушілікті жою жөніндегі Біріккен Ұлттар Ұйымы комитетінің мүшесі болды. Ол жемқорлыққа қарсы күрестегі еңбегі мен қоғамның әлсіз топтарын қорғағаны үшін "Ротари Манав Сева" сыйлығымен марапатталды. 2005 жылы Жаисингке Үндістан Президенті қоғамдық істерге сіңірген қызметі үшін "Падма Шри" орденін табыс етті. Оның күйеуі Ананд Гровер – адам құқықтары жөніндегі заңгер және Жоғарғы Соттың аға адвокаты. 2018 жылы Fortune журналы оны "Әлемнің 50 ең ұлы көшбасшысы" тізімінде 20-шы орынға қойды.