Кіріспе

Американдық саясаткер, Жарақат алған тізе қырғынына қатысқан майор Сэмюэл Уайтсайд (12 сәуір 1783 – 12 қаңтар 1866) – Иллинойс штатының алғашқы мекендеушісі. Фермер және дала шежіресі, Уайтсайд штат мәртебесіне ие болғаннан кейін Иллинойс Бас Ассамблеясында қысқа ғана қызмет етті және ондаған жылдар бойы Иллинойс милициясын басқарды, генерал шеніне жетті, бірақ соғыстар аяқталғанда милицияға шақырылулар азайған кезде қатардағы әскер ретінде де қызмет етті. Уайтсайд 1812 жылғы соғыста британдықтармен және Блэкхок соғысында (Иллинойс территориясында штат болудан бұрын, сондай-ақ Висконсин территориясында) шайқасты.

Ерте және отбасылық өмірі

Сэмюэл Уайтсайд 1783 жылғы 12 сәуірде Солтүстік Каролина штатының Рутерфорд округінде бұрынғы Джудит Толли мен оның күйеуі Джон Д. Уайтсайдтың отбасында дүниеге келді. Оның әкесі тарапынан атасы Уильям Уайтсайд аға, Американдық Тәуелсіздік соғысы кезінде Трайон келісімдеріне қол қойған патриот болды. Оның ұлдары Дэвис, Джеймс, Джон Д., Уильям Б., Томас, Сэмюэл және Адам Уайтсайд 1780 жылы Кингс-Маунтин шайқасында британдықтармен шайқасты. Уильям Уайтсайд Америка колонияларына Солтүстік Ирландиядан келді, бірақ ол ағылшын-ирландтық тегінен шыққан. Дэвис Уайтсайд сол шайқаста алған жараларынан қайтыс болды, одан бұрын ол да Трайон келісімдеріне қол қойған еді. 1792 жылы Уайтсайд және оның қалған ұлдары ардагерлерге бөлінген жерлерді иелену үшін батысқа қарай Сент-Луиске (Миссури штаты) көшті. Миссисипи өзенін кесіп өтуден бұрын олар Колумбияға жақын, Монро округі, Иллинойс штатында, маңызды ерте Каскаскиядан Кахокияға дейінгі жолды қорғаған тасталған Фланнери фортының орнына қоныстанды. Фланнери 1783 жылы үндістердің шабуылы кезінде өлтіріліп, бас сүйегі алынған, ал ол жер он жыл бойы тасталып қалған. Егде Уильям Ф. Уайтсайд милиция капитаны болды және 1815 жылға дейін (Иллинойс штаты құрылғанға дейін) Уайтсайд бекеті деп аталған фортта өмір сүрді. Ол өзінің ұлы Томасқа қарағанда аман қалды (ол 1795 жылы фортта қайтыс болды, мүмкін Сэмюэл аман қалған үнді шабуылы кезінде, ол оның кейінгі әскери мансабын қалыптастырды). Оның ұлы Джон (Сэмюэлдің әкесі) отбасын Беллефонтейнге (қазіргі Ватерлоо, Иллинойс) көшірді, сонымен қатар Каскаския/Кахокия жолында, Монро округі, Иллинойс штатында; оның жүрегі елжіреген інісі Джон Д. Уайтсайд (1799–1850) кейіннен Монро округін Иллинойс заң шығарушы органында өкілдік етті. 1800 жылға қарай көптеген Уайтсайд ұрпақтары Иллинойс штатының Мэдисон округіндегі Гошен қонысына көшіп келді, бұл орын Сент-Луистен солтүстік-шығысқа қарай 12 миль қашықтықта, қазіргі Эдвардсвиллге (Иллинойс штаты) жақын орналасқан. Олардың бірі Уильям Болин Уайтсайд (1777–1833) болды, ол кем дегенде екі құлға ие болды, ондаған жылдар бойы сол аймақта милиция капитаны болды және штат құрылғаннан кейін Мэдисон округінің бірінші шерифі болып сайланды (және 1822 жылғы жанжалға дейін қызмет етті). Осы уақытта, осы Сэмюэл Уайтсайд және оның бауыры Джоэл 1802 жылы Мэривиллде, Иллинойс штатында (Мэдисон округі, Сент-Луистен шамамен 17 миль қашықтықта) жер сатып алды. Кейбір Уайтсайд туыстары Миссисипи өзенін кесіп өтіп, Уайтсайд, Миссури алғашқы жер иесі Уильям Уайтсайдтың құрметіне аталды. Басқа Уайтсайдтар (оның ішінде осы Сэмюэлдің балалары) Ниантикке, Макон округі, Иллинойс штатына көшіп кетті. Осы арада, Сэмюэл Уайтсайд 1804 жылы Вирджинияда туған Нэнси Миллерге (1789–1851) үйленді. Олардың балалары: Майкл Уайтсайд (1805–1881), Джудит Уайтсайд Уадделл (1806–1876), Нэнси Уайтсайд (1808 ж. т.), Сара Уайтсайд (1810 ж. т.), Джоэл Уайтсайд (1811–1882), Уильям Модрел Уайтсайд (1812–1864), Томас Уайтсайд (1815 ж. т.), Сэмюэл Рей Уайтсайд (1820–1866), Элизабет Энн (Элиза) Уайтсайд Хендерсон (1812–1910), Джон Перри Уайтсайд (1822 ж. т.) және Мэри Энн Уайтсайд (1830 ж. т.). Отбасы 1820 жылғы Федералдық санақта құлдарға ие болған жоқ, сондай-ақ 1830 жылғы Федералдық санақта да жоқ. 1850 жылғы санақта Сэмюэл Уайтсайд Мэдисон округінде өзінің кіші ұлдары Сэмюэл Рей және Джон Перри Уайтсайд пен олардың отбасыларымен бірге шаруашылық етіп, тұрды; санақта округте құлдар табылған жоқ.

Үндістандық күрескер, заң шығарушы және фермер

1811 жылы Текумсе соғысы кезінде Уайтсайд жаңа құрылған 17-Іллинойс жаяу әскерінде рота командирі болып тағайындалды. Келесі жылы, 1812 жылғы соғыс кезінде капитан Сэмюэл Уайтсайд 1812 жылдың тамыз айынан қараша айына дейін Иллинойс милициясында атты жаяу әскер ротасына басшылық етті. Бұл рота солтүстікке қарай Колумбия, Иллинойс қаласына іргелес және қазіргі штаттың көп бөлігін құрайтын Сент-Клэр округінен құралған. Уайтсайд 1810 жылдың 2 қаңтарында Иллинойс милициясына прапорщик болып тіркелді және капитан (1812 жылдың 22 тамызы), майор (1817 жылдың 26 ақпаны), полковник (1817 жылдың 22 мамыры) және бригадир генерал (1819 жыл) шендеріне көтерілді. 1812 жылғы соғыс кезінде капитан Уайтсайд Сент-Луиске шабуыл жасау үшін Миссисипи өзенінен өтуге тырысқан әріптес сарбаздарының қайықтарын құтқарып қалды, бірақ кері шегіну кезінде желдің өзгеруі және өзеннің күшті ағыны оларды қауіпке тілді етті. 1813 жылдың тамызында Уайтсайд тұрақты армияда капитандыққа тағайындалды және рейнджерлік бөлімге жетекшілік етті. 1814 жылы Иллинойс штатының Алтон қаласының жанында бір әйел және алты бала үндістердің шабуылынан қаза тапты. Капитан Уайтсайд пен оның әскері кісі өлтірушілерді қуды және ағаш ішінде жасырынып отырған біреуін өлтірді. Уайтсайд 1814 жылдың 30 шілдесінде армиядан босатылды, бірақ 1815 жылы Кикапу және Осадж тайпаларымен жасалған келісімдерге куә болды. 1818 жылы Иллинойс штаты құрылғаннан кейін Уайтсайд Иллинойс штатының астанасы үшін жаңа орынды таңдау комиссиясында жұмыс істеді, Каскаския және Миссисипи өзендерінің қосылған жеріндегі Вандалияны таңдады. Ол сол жерде Ұлттық жолдың соңында орналасқан және 1839 жылға дейін штат астанасы болып қалды, содан кейін Авраам Линкольн және басқа заң шығарушылар оны Спрингфилдке көшіруге қол жеткізді. Сонымен қатар, сайлаушылар Уайтсайдты алғашқы Иллинойс Бас Ассамблеясына делегат ретінде сайлады; ол 1819 жылдан 1821 жылға дейін қызмет етті және қайта сайлануға түспеді. Оның орнына ол шаруашылыққа оралып, Мэдисон округінің милициясын басқарды. 1827 жылы мас қайықшы Висконсин штатының Прайри-ду-Шиен (кейін Висконсин аумағы) маңында бірнеше Хо Чанк (Виннебаго) әйелдерін зорлап алып қашқаннан кейін, олардың ер адамдары оларды шайқаста құтқарып алды, онда үндістер де, ақ адамдар да қаза тапты. Уайтсайд және оның милициясы, генералдар Льюис Касс және Генри Аткинсон, полковник Генри Доджпен бірге Виннебаго жауынгерлерін қуды. Бас Қызыл құс өз халқына ешқандай жаза берілмейтін шартымен Портж қаласында басылды, бірақ бір жылдан кейін түрмеде қайтыс болды. 1832 жылдың 26 сәуірінен 30 маусымына дейін, Қара шоқпар соғысы кезінде губернатор Джон Рейнольдс Уайтсайдты Иллинойс милициясында бригадир генерал болып тағайындады. Уайтсайд өз кезегінде 23 жасар Авраам Линкольнді милиция капитаны етіп тағайындады (және Линкольн соғыстың осы кезеңі аяқталғанға дейін бір ай қызмет етті); болашақ губернатор Томас Форд та Уайтсайдтың басшылығымен қызмет етті. Сәуір айының соңында АҚШ армиясының генералы Генри Аткинсон Рок-Айлендтен Рейнольдс, Уайтсайд және олардың милицияларын Рок өзені мен Саук жолымен жіберді, Проростоун, Иллинойс штатында күш біріктіруді жоспарлады. Бұл қала Уабокишиек (Ақ бұлт) мекені болды, ол Қара шоқпардың бас кеңесшісі болды және Қара шоқпар туған жерінен, Миссисипи және Рок өзендерінің қосылған жеріндегі Саукенук ауылынан қуылғаннан кейін осы елді мекенді құрды. 1832 жылдың 10 мамырында Уайтсайд тасталған Проростоунды өртеп жіберуге бұйрық берді және Диксонның паромдық станциясын, салыстырмалы түрде жаңа елді мекенді және пошта бөлімін қамтамасыз ету үшін өзеннің жоғарғы жағына қарай жылжыды, онда Пеория/Галена вагон жолы Рок өзенінен өтті. Бастапқыда Уайтсайд Диксонда тұрақты армия күтіп отырғанмен, губернатор Рейнольдстың өтінішімен ол майор Исайя Стиллман басқаруымен барлаушы ротаны Қара шоқпардың британдық тобын іздеуге жіберді. Стиллманның адамдары Қара шоқпардың бірнеше елшілерін тұтқындады, бірақ британдық топ шабуыл жасағаннан кейін қашып кетті; генерал Уайтсайд 11 қаза тапқан милиция сарбазын жерлеген шағын топты басқарды, бұл оқиға Стиллманның қашуы шайқасы деп белгілі болды. 1832 жылдың маусымында соғыстың Рок-Ривер аңғары кезеңі аяқталған кезде милиция әскері босатылды, Уайтсайд ерікті болып, соғыс аяқталғанға дейін жеке жауынгер ретінде күресті. Уайтсайд тағы да Иллинойс штатының Мэдисон округіне шаруашылықпен айналысуға оралды. 1854 жылы, әйеліне жерленгеннен кейін үш жыл өткен соң, ол ферманы сатып, бірнеше баласы көшіп келген Кристиан округіне, Иллинойс штатына көшіп барды. Ол күйеуінің баласы Уильям Хендерсон, оның қызы Элизабет және олардың балаларымен бірге тұрып, жұмысшыларды жалдады.

Өлім және мұра

Бригад генерал Сэмюэл Уайтсайд 1866 жылдың 3 қаңтары күні Кристиан округіндегі Маунт-Оберн қаласындағы қызының үйінде қайтыс болды. Ол Кристиан округіндегі Хантер зиратында жерленген. Өмірінің барысында Иллинойс штатының заң шығарушылары Блэкхок соғысы кезінде қоныстану үшін тазартылған жерлерден Рок өзені бойында бірнеше округтер құрды. Олар осы Сэмюэл Уайтсайдты құрметтеп, Профетстаун кіретін округті Уайтсайд округі деп атады. Оның ұлдары Джоэл Уайтсайд және Сэмюэл Уайтсайд Америка Азамат соғысы кезінде Иллинойс штатының әртүрлі жаяу әскер бөлімдерінде Одақ үшін күресті. Джоэл Шило шайқасында екі жамбасына оқ тиіп жарақат алды, осыдан кейін әскери қызметтен шықты, бірақ ол да, оның інісі де соғыстан аман қалды.