Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкалық мемлекет қайраткері және сарбаз (1745–1796)
American statesman and soldier (1745–1796)
Энтони Уэйн (1 қаңтар 1745 – 15 желтоқсан 1796) – американдық сарбаз, офицер, мемлекет қайраткері және АҚШ-тың негізін қалаушылардың бірі. Ол Америка Тәуелсіздік соғысының басында әскери мансабын бастады, онда оның әскери ерлігі мен шарпыған мінезі оған бригадир-генерал шеніне тез көтерілуге және «Жынды Энтони» деген лақап атын әкелді. Кейін Огайо аймағындағы армияның бас офицері ретінде қызмет етті және АҚШ легионына басшылық етті. Уэйн Пенсильвания штатының Честер округінде дүниеге келді, Филадельфия колледжін бітіргеннен кейін былғары өңдеуші және жер өлшеуші болып жұмыс істеді. Ол Пенсильвания Бас Ассамблеясына сайланды және 1775 жылы Пенсильвания милиция бөлімін құруға көмектесті. Тәуелсіздік соғысы кезінде ол Квебекке жасалған шабуылда, Филадельфия науқанында және Йорктаун шайқасында қызмет етті. Паоли шайқасында жеңілгеніне қарамастан, ол 1779 жылғы Стони-Пойнт шайқасындағы басшылығы үшін үлкен мақтауға ие болды және Конгресс Алтын медалімен марапатталды. 1783 жылы генерал-майор болып тағайындалғаннан кейін Континенталдық армиядан зейнетке шықты. Энтони Уэйн Джорджия штатының Цинциннати қоғамының мүшесі болды. 1780 жылы ол Америка философиялық қоғамына сайланды. Соғыстан кейін Уэйн қысқа мерзімге Конгресс пен жеке бизнесте жұмыс істеді. Сент-Клердің жеңілісінен кейін президент Вашингтон оны азаматтық өмірден шақырып, Солтүстік-Батыс Үнді соғысында АҚШ күштеріне басшылық етуге тағайындады, онда ол британдықтардың қолдауымен бірнеше үнді тайпаларының одағы – Солтүстік-Батыс Конфедерациясын жеңді. Соғысқа дейін Уэйн АҚШ армиясының толық қайта ұйымдастырылуын және жаңаруын бақылады. 1794 жылғы Құлаған ағаштар шайқасынан кейін ол Гринвилл шартын жасасты, ол соғысты және британдықтармен олардың одағын аяқтады.
Anthony Wayne (January 1, 1745 – December 15, 1796) was an American soldier, officer, statesman, and a Founding Father of the United States. He adopted a military career at the outset of the American Revolutionary War, where his military exploits and fiery personality quickly earned him a promotion to brigadier general and the nickname "Mad Anthony". He later served as the Senior Officer of the Army on the Ohio Country frontier and led the Legion of the United States. Wayne was born in Chester County, Pennsylvania, and worked as a tanner and surveyor after attending the College of Philadelphia. He was elected to the Pennsylvania General Assembly and helped raise a Pennsylvania militia unit in 1775. During the Revolutionary War, he served in the Invasion of Quebec, the Philadelphia campaign, and the Yorktown campaign. Although his reputation suffered after his defeat in the Battle of Paoli, he won wide praise for his leadership in the 1779 Battle of Stony Point and was awarded the Congressional Gold Medal. Soon after being promoted to major general in 1783, he retired from the Continental Army. Anthony Wayne was a member of the Society of the Cincinnati of the state of Georgia. In 1780, he was elected to the American Philosophical Society. After the war, Wayne held a brief career in congress and private business. Following St. Clair's defeat, Wayne was recalled by President Washington from civilian life to command of U. S. forces in the Northwest Indian War, where he defeated the British backed Northwestern Confederacy, an alliance of several Native American tribes. Leading up to the war, Wayne oversaw a major change and reorganization of the entire United States Army. Following the 1794 Battle of Fallen Timbers, he later negotiated the Treaty of Greenville which ended the war and their alliance with the British.
Ерте өмір
Уэйн Ирландиядан Пенсильвания штатының Истаун қаласына көшіп келген Исаак Уэйн мен Элизабет Иддингс Уэйннің төрт баласының бірі еді. Ол протестант англо-ирландтық отбасының мүшесі болды; оның әкесі Бойн шайқасының қатысушысы, онда ол Вильям тарапынан шайқасқан. Уэйн 1745 жылдың 1 қаңтарында отбасының 500 акрлық Уэйнсбороу иелігінде дүниеге келді. Бала кезінде Уэйн әкесінің оны фермер еткісіне қарсы болды. Әкесі француз және үнді соғысында капитан болғандықтан, бұл Уэйнге әсер етті, ол сол кездегі шайқастар туралы әңгімелерді қайталап айтқан. 1763 жылы Мэри Пенроузға үйленді, олардың екі баласы болды. 1770 жылы қызы Маргретта, ал 1772 жылы ұлы Исаак Уэйн дүниеге келді. Өмір бойы Уэйн басқа әйелдермен де романтикалық қарым-қатынаста болды, соның ішінде Делавэрдегі бай әйел Мэри Вайнингпен болған қарым-қатынасы, нәтижесінде әйелі одан суық қарым-қатынас жасады. Кейіннен ол Пенсильваниядан АҚШ өкілі болды. Уэйн көп оқыды және әскери қызметте Цезарь мен Шекспирді жиі цитаталаған. 1767 жылы ол жер өлшеуші ретінде жұмысын жалғастыра отырып, әкесінің тері зауытында жұмыс істеуге қайта оралды. Он үш колонияда британдық билікке наразылық күшейген кезде, Уэйн жергілікті саяси аренаға шығып, Честер округінің қауіпсіздік комитетінің төрағасы, содан кейін Пенсильвания провинциялық ассамблеясына сайланды.
Wayne was one of four children born to Isaac Wayne, who had immigrated to Easttown, Pennsylvania, from Ireland, and Elizabeth Iddings Wayne. He was part of a Protestant Anglo Irish family; his grandfather was a veteran of the Battle of the Boyne, where he fought for the Williamite side. Wayne was born on January 1, 1745, on his family's 500 acre Waynesborough estate. During his upbringing, Wayne clashed with his father's desires that he become a farmer. As a child, his father served as a captain during the French and Indian War, leaving an impression on Wayne who would mimic stories of battles at the time. He married Mary Penrose in 1763, and they had two children. Their daughter, Margretta, was born in 1770, and their son, Isaac Wayne, was born in 1772. Wayne had romantic relationships with other women throughout his life, including Mary Vining, a wealthy woman in Delaware, eventually causing his wife becoming estranged from him. He later became a U. S. representative from Pennsylvania. Wayne was an avid reader and often quoted Caesar and Shakespeare at length while serving in the military. In 1767, he returned to work in his father's tannery while continuing work as a surveyor. As discontent with the British grew in the Thirteen Colonies, Wayne stepped into the political limelight locally and was elected chairman of the Chester County Committee of Safety and then to the Pennsylvania Provincial Assembly.
Америка революциясы
1775 жылы Уэйн Пенсильвания қауіпсіздік комитетіне мүше болып тағайындалды, онда Джон Дикинсон, Бенджамин Франклин және Роберт Морриспен бірге қызмет етті. Ұлыбританияның «Төзбеушілік актілерін» қабылдағаннан кейін Уэйн британдықтарға қарсылық көрсетуді бастады, ал 1775 жылдың қазанында Честер округінің қауіпсіздік комитетінің төрағасы квакермен ауыстырылды, себебі азаматтар оны британдықтарға қарсы «радикал» деп сипаттады, бірақ Уэйн бұл айыптауды жоққа шығарды. 1777 жылдың 11 қыркүйегінде Уэйн Брандивайн шайқасында Пенсильвания жасағына қолбасшылық етті, онда олар генерал Вильгельм фон Книфаузенді тоқтатып, американдық оң фланкті қорғады. Екі тарап үш сағат бойы шайқасты, американдықтар шегінгенше, содан кейін Уэйнге де шегінуге бұйрық берілді. Одан кейін ол генерал Уильям Хоудың Пенсильванияға қарай жылжуын баяулату үшін британдықтардың тылына шабуыл жасауға бұйрық алды. 20-21 қыркүйек түні Паоли шайқасында Уэйн лагеріне шабуыл жасалды. Генерал Чарльз Грей өз әскеріне шабуылдың құпиясын сақтау үшін оттықтарын алып тастап, штыктармен шабуылдауға бұйрық берді. Бұл шайқас Грейге «Генерал Флинт» деген лақап атты әкелді, бірақ Уэйннің беделі американдықтардың ауыр шығындарынан зардап шекті, ол өз атын ақтау үшін ресми тергеу талап етті. 1777 жылдың 4 қазанында Уэйн Германтаун шайқасында өз күштеріне қайтадан басшылық етті. Оның сарбаздары басқа бөлімшелерден алға шығып, британдықтар «кері шегінгенде байонеттерімен шабуылдап, қатты кек алды», - деп Уэйн есептегендей. Уэйн мен генерал Джон Салливан тым жылдам ілгерілеп, американдық бөлімшелерден 3 шақырымға озып қалғанда тұтқындалды. Олар Хоу британдықтардың қатарын қайта құру үшін келген кезде шегінді. Уэйнге тағы да британдықтарды тоқтатып, шегінетін әскердің артынан қорғауға бұйрық берілді. 1778 жылы Монмут шайқасында Уэйн шабуылға бастама берді, онда оның күштері генерал Чарльз Лиден тасталып, сандық артықшылыққа ие британдық күшпен қоршалып алынды. Уэйн генерал Джордж Вашингтон жіберген күштермен алмастырылғанша тұрып берді. Содан кейін ол әскерін қайта жинап, шайқасты жалғастырды. 1-ші Пенсильвания полкі британдық лейтенант полковник Генри Монктонның денесін тапты, және ол Уэйнмен шайқаста қаза тапқаны туралы аңыз тарады. Уэйн соғыс қимылдары кезінде қиындықтарды жеңуде де үлгі көрсетті. 1778 жылдың қазан айында Уэйн қатал суық пен жеткіліксіз жабдықтар туралы былай деп жазды: «Рождестводан Жаңа жылға дейінгі қатты дауыл кезінде, адамдарымыз ескі шатырларынан басқа ешқандай жабынсыз жатқанда және қардың құлауы жасыл ағаштардың өртке тұтануына кедергі келтіргенде». 1781 жылдың 1 қаңтарында Уэйн Континентальдық армияның Пенсильвания жасағының қолбасшысы болды, осы кезде жалақы мен жағдайға қатысты мәселелер соғыстың ең ауыр бүліктерінің біріне әкелді – Пенсильвания жасағының бүлігі. Ол бүліктің жартысын босатып, оны сәтті шешіп шығарды. 1781 жылдың мамырына дейін Пенсильвания жасағын толық күшке қайтарды. Бұл оның Вирджинияға кетуін кешіктірді, онда ол генерал Лафайетке британдық күштерге қарсы көмек көрсетуге жіберілді. Жолдың жөнелтілуі тағы да кешіктірілді, себебі әскерлерге құндылығы жоқ континентальдық валютамен төленетініне шағымданды. Йорктаун шайқасында Уэйннің аяғына оқ тиді, оның аяғынан қорғасын оқ алынып тасталған жоқ. Корнуоллис басқаратын британдықтар Йорктаунда капитуляциялағаннан кейін Уэйн оңтүстікке қарай барып, Джорджиядағы британдықтармен одақтас тайпаларды таратып жіберді. Отарлаушылар мен үндістер арасында бейбітшілік орнату мақсатымен Уэйн Джорджияда болған кезінде крик әскерлерін тұтқындап, оларды босатып, крик халқы мен АҚШ арасында жақсы ниет орнату үшін босатты. Крик жасағымен жақсы қарым-қатынаста болғанын және Саваннадан келген подполковник Томас Брауннан шабуыл қаупін сезіне отырып, Уэйн лагерь құрып, британдықтармен қақтығысуға дайындалды. Ол білмейтін, Браун криктер мен черокилерге әсер етіп, оларды Уэйнге шабуыл жасауға көндірді. Криктер түнде оның лагеріне шабуыл жасап, Уэйнды оятты. Уэйн британдықтардың тағы бір штыкпен шабуыл жасайтынын ойлап, әскерлеріне қаруланып, өзімен бірге өлуге дайын болуды ескертті. Шабуыл сәтсіз аяқталды. Ол ақырында маляриямен күрескен кезде криктермен және черокилермен бейбітшілік шарты жасасты, осының нәтижесінде Джорджия оған 4000 гинеяға күріш плантациясын сатып алып, сыйлады. Уэйн АҚШ-тың күшті, орталықтан басқарылатын үкіметке, мықты банктерге, өндіріске және тұрақты армия мен флотқа ие болуы керек деп сенгендіктен республикалық идеологияны қолдады. Соңында Уэйн Пенсильвания Цензорлар Кеңесіне үміткер ретінде өзін ұсынды, ал 1783 жылдың қазан айындағы сайлау күнінде ол әскер жинап, сайлау төрешілеріне жақындап, оларға дауыс беруге рұқсат беруді талап етті. 1783 жылдың 10 қазанында ол генерал-майор болып тағайындалды. Уэйн Пенсильванияның жалпы жиналысында екі жыл қызмет етті. Кеңес Пенсильванияның үкіметтік операцияларын бағалау және конституциялық реформалар қажет деп табылса анықтау үшін шақырылды. Уэйн мүше болып, Конституциялық конвенцияның белсенді қатысушысы болды.
In 1775, Wayne was nominated to the Pennsylvania Committee of Safety, where he served along with three other Pennsylvania committee members, John Dickinson, Benjamin Franklin, and Robert Morris. Following Great Britain's enactment of the Intolerable Acts, Wayne began to oppose the British and by October 1775, his chairman position for the Chester County Committee of Safety was replaced by a Quaker as citizens described him as a "radical" against the British, an accusation Wayne denied. On September 11, 1777, Wayne commanded the Pennsylvania Line at the Battle of Brandywine, where they held off General Wilhelm von Knyphausen in order to protect the American right flank. The two forces fought for three hours until the American line withdrew and Wayne was ordered to retreat. He was then ordered to harass the British rear in order to slow General William Howe's advance towards Pennsylvania. Wayne's camp was attacked on the night of September 20–21 in the Battle of Paoli. General Charles Grey had ordered his men to remove their flints and attack with bayonets in order to keep their assault secret. The battle earned Grey the sobriquet of "General Flint", but Wayne's own reputation was tarnished by the significant American losses, and he demanded a formal inquiry in order to clear his name. On October 4, 1777, Wayne again led his forces against the British in the Battle of Germantown. His soldiers pushed ahead of other units, and the British "pushed on with their Bayonets—and took Ample Vengeance" as they retreated, according to Wayne's report. Wayne and General John Sullivan advanced too rapidly and became entrapped when they were 2 mile (3 km) ahead of other American units. They retreated as Howe arrived to re form the British line. Wayne was again ordered to hold off the British and cover the rear of the retreating body. After winter quarters at Valley Forge, Wayne led the attack at the 1778 Battle of Monmouth, where his forces were abandoned by General Charles Lee and were pinned down by a numerically superior British force. Wayne held out until relieved by reinforcements sent by General George Washington. He then re formed his troops and continued to fight. The body of British Lt. Colonel Henry Monckton was discovered by the 1st Pennsylvania Regiment, and a legend grew that he had died fighting Wayne. Wayne also set an example for coping with adversity during military operations. On October 1778, Wayne wrote of the brutal cold and lack of appropriate supplies, "During the very severe storm from Christmas to New Year's, whilst our people lay without any cover except their old tents, and when the drifting of snow prevented the green wood from taking fire." On January 1, 1781, Wayne served as commanding officer of the Pennsylvania Line of the Continental Army when pay and condition concerns led to the Pennsylvania Line Mutiny, one of the most serious of the war. He successfully resolved the mutiny by dismissing about half the line. He returned the Pennsylvania Line to full strength by May 1781. This delayed his departure to Virginia, however, where he had been sent to assist General Lafayette against British forces operating there. The line's departure was delayed once more when the men complained about being paid in the nearly worthless Continental currency. During the Yorktown campaign, Wayne was shot in the leg; the lead musket ball was never removed from his leg. After the British under Cornwallis surrendered at Yorktown, Wayne went farther south and disbanded the British alliance with Native American tribes in Georgia. With the goal of establishing peace between settlers and Native Americans, Wayne captured Creek troops early in his time in Georgia, releasing them in order to establish goodwill between the Creek people and the United States. Assuming good relations with the Creek soldiers and fearing an attacked from Lt Colonel Thomas Brown from Savannah, Wayne made camp and prepared for a British confrontation. Unbeknownst to him, Brown spent time influencing the Creek and Cherokee, and persuaded them to attack Wayne. The Creek people ambushed his camp at night which woke Wayne. Assuming another bayonet style British ambush, Wayne alerted his soldiers to arm themselves and prepare to die with him. The attack would be repelled. He eventually negotiated peace treaties with both the Creeks and the Cherokees during a bout with malaria, for which Georgia purchased a rice plantation for 4,000 guineas and rewarded it to him. He went on to support Republicanism because Wayne ultimately believed that the United States should have a strong centrally controlled government, stronger banks, manufacturing, and a standing army and navy. Eventually Wayne presented himself as a candidate for the Pennsylvania Council of Censors and on election day in October 1783, he gathered troops and approached electoral judges, demanding that they would be allowed to vote. On October 10, 1783, he was promoted to major general. Wayne was elected to serve in the Pennsylvania General Assembly for two years. The Council convened to assess Pennsylvania's governmental operations and ascertain if constitutional reforms were deemed imperative. Wayne was a member and took an active part of the Constitutional Convention.
Егістік пен құлдар
Соғыстан кейін Уэйн Пенсильвания мен Джорджия арасында тұрды. Ол жеке бизнесте қысқа мерзімді мансап жасап, Пенсильванияда тері өңдеу ісін және Джорджияда екі күріш плантациясын басқарды. Уэйннің құлдыққа деген көзқарасы сол кездегі американдық плантаторлардың көпшілігіне ұқсас болды. Дегенмен, Вашингтон сияқты, Уэйн де оған қарсылық білдіре бастады. Оның құлдарға ие болуы жеке мансабының қысқа кезеңінде болды. Осы кездегі Уэйннің хаттары құлдарды табу мен басқарудың экономикалық тиімділігі және оларға қатысты қатал жазалар туралы алаңдаушылықты білдіреді. Ол Грузияда жазадан қашуға тырысқан құлдарға пана бергені туралы мәліметтер бар. Революциялық соғыс кезінде Уэйн лагерьлер арасында құлдардың жағдайына қатты қорқыныш білдірген хаттар жазды және тіпті губернатор Мартинге патриоттармен бірге күресу үшін қара нәсілділерді жұмысқа алуға шақырды. Соғыстан кейін ол құл болған африкалық американдықтарға ие болды, соңында Честер округіндегі отбасылық шаруашылық пен тері өңдеу ісін басқарды. Уэйнге Тоби есімді 40 жастағы құл мұра болып келді, ол Честер округінде "өмір бойы құл" ретінде тіркелген. 1786 жылы ол Адам Тунно, Сэмюэл Поттс және басқалардан 47 құлды сатып алды. Плантацияны басқару және құлдардың жұмысын бақылау үшін плантация бақылаушысын жалдады. Уэйннің "Цезарь" атты жеке құлы да болды, ол өзінің сүйікті тарихи тұлғасы Юлий Цезарьдің құрметіне осылай атады. Плантациялар тәркіленіп, 1786 жылы Уэйнге ресми түрде берілді, сонымен қатар голланд банкирлерінен жөндеу жұмыстарына қарыз алынды. Уэйн плантацияларды басқаруда тез қарызға батып қалды. Ол ісіне немқұрайлы қарағаны, жиі штаттан тыс саяси шараларға, әлеуметтік кештерге, бұрынғы әскерилермен уақыт өткізгені, Пенсильванияда болғаны немесе саяхаттағаны туралы да мәлімделген. Оның плантациялары ақырында назарсыздық пен үлкен қарыздың нәтижесінде сәтсіз аяқталды. Кейіннен ол плантацияларды сату алдында төлемдерді жасауға көмектесу үшін әртүрлі таныстарына өтініш жасады. Оның замандастары оны және оның бақылаушысын "әлсіз" басшылық еткені үшін сынады. Қысқа саяси мансабында ол Джордж Вашингтонға адал болып, оны қолдады. Конгресте Уэйн АҚШ-тың әскерилендіруін күшейтуді ұсынды және британдықтардың болашақ шабуылдарына қарсы ескертті. Ол Солтүстік-Батыс аймағындағы алынған жерлерді қорғау үшін 5000 әскердің кіруін қолдады. 1792 жылдың 9 шілдесінде қосымша сайлау өтті. Уэйн қайтадан сайлануға тырысты, бірақ тұру талаптарын орындамағандықтан қатысуға құқығы болмады. Уэйннің орнын Джон Милледж иеленді. Азаматтық қызметте Уэйн ақырында банкротқа ұшырады, әйелі оны тастап кетті және кейіннен қызметтен алынды.
After the war, Wayne spent time living between Pennsylvania and Georgia. He had a brief career in private business running his tanner business in Pennsylvania and two rice plantations in Georgia. Wayne's view on slavery was the same as most of the American planters at the time. However, like Washington, Wayne gradually grew to oppose it. His ownership of slaves was during his brief private career. Letters by Wayne from this time express concern about the economic efficiency of finding and managing slaves and concern about their harsh punishments. He was documented providing refuge for slaves from punishment in Georgia. During the Revolutionary War, Wayne wrote letters expressing how horrified he was by the treatment of slaves while traveling between camps and even urged Governor Martin to recruit blacks to fight with the Patriots. He owned enslaved African Americans after the war, he would eventually take over the family farm and tannery business in Chester County. Wayne inherited a 40 year old male slave named Toby, who was registered in Chester County as a "slave for life." In 1786, he obtained slaves through the confiscated plantations, Richmond and Kew with a total area of The 47 slaves were purchased from Adam Tunno, Samuel Potts, and others. He hired a plantation overseer to manage the plantation and direct the actions of his slaves. Wayne also had a personal slave named "Caesar" that he named after his favorite historical figure, Julius Caesar. The plantations, were confiscated and officially given to Wayne in 1786 along with loans from Dutch bankers for repairs. Wayne quickly fell into debt running the plantations. He is also documented neglecting his business, frequently attending out of state political events, social parties, time with former soldiers, time in Pennsylvania, or traveling. His plantations were ultimately unsuccessful because of neglect and acquiring a large amount of debt. He later begged various acquaintances to assist him with making payments before selling the plantations. His contemporaries criticized him and his overseer for having a "relaxed" hand. During his brief political career, he would remain loyal to George Washington with support. While in Congress, Wayne promoted the increased militarization of the United States and warned against future attacks from the British. He supported an act of 5,000 troops entering to secure ceded land in the Northwest Territory. A special election was held on July 9, 1792. Wayne attempted to run again, however was disqualified due to failing residency qualifications. John Milledge eventually filled Wayne's vacant seat. As a civilian, Wayne ultimately found himself bankrupt, abandoned by his wife, and later removed from office
Кейінгі әскери мансап
Солтүстік-батыс үнді соғысы АҚШ үшін апатқа ұшырады, себебі британдықтар берілген жерді тастап кетуден бас тартты және үндістер саясатындағы ықпалын сақтап қалды. Британдықтар қолдаған үндістердің әскери науқаны басталғанына төрт жыл өткен соң, АҚШ Конституциясы күшіне енді; Джордж Вашингтон президент болып ант берді, ол АҚШ әскери күштерінің бас қолбасшысы болды. Сәйкесінше, Вашингтон АҚШ армиясына аумақта АҚШ егемендігін қамтамасыз етуді тапсырды. Көптеген жаттығусыз сарбаздар мен еріктілерден тұратын АҚШ армиясы бірнеше маңызды жеңілістерге ұшырады. Британдықтар Огайо өзенін АҚШ және үндістер арасындағы шекара етуге тырысып, олардың ілгерілеуін тежеді. Британдықтар АҚШ-пен тікелей қақтығысқа түсуге құлшынбаса да, тарихшы Реджинальд Хорсман олардың үндістердің қолдауын ұйымдастыруға қатысқанын былай жазады: "Детройттегі үндістер бөлімі солтүстік-батыс үнділерінің американдық экспансияға қарсы тұруын күшейту үшін бар күшін жұмсады. Агенттер үндістерді ұйымдастырушылар, кеңесшілер және жабдықтаушылар ретінде әрекет етті және үнді әскерінің Уэйнге қарсы тұруына мүмкіндік берді". АҚШ 1785 жылғы Жер туралы заңымен аймақты ресми түрде ұйымдастырды және қоныстануға рұқсат беретін келісімдер жасады, бірақ Солтүстік-батыс конфедерациясы оларды мойындаудан бас тартты. Британдықтар мен олардың одақтастары Огайо өзенін АҚШ арасындағы тұрақты шекара етуге бекінді. Аймақтағы адамдар тез арада қақтығыстарға тартылды. Жеті жыл ішінде 1,500 адам қаза тапты. Конфедерация басшыларының көпшілігі АҚШ-қа бейбітшілік шарттарын ұсынуды қарастырды, бірақ Уилкинсонның шабуылы туралы хабар алғаннан кейін соғысқа дайындалды. Осылайша Уилкинсонның шабуылы кері әсер етіп, Сент-Клэрдің жеңілісіне себеп болды. Сол кезге дейін бұл "американдық әскери тарихындағы ең шешуші жеңіліс" және үндістерге қарсы ең ірі жеңіліс болды. Уэйннің жақын досы генерал-майор Ричард Батлер Сент-Клэрдің жеңілісі кезінде қаза тапты. Уэйн жақсы ұйымдастырылған әскери және саяси күштердің жетіспеушілігі осы жеңіліске себеп болды деп санады. АҚШ-тың соғыс министрі Генри Нокс 1789 жылғы шілдеде Уэйнмен келісіп, "әділеттілікті қамтамасыз ету және бейбітшілікті сақтау үшін тек Республиканың қылышы жеткілікті" деп жазды, өйткені ол үндістермен жасалған келісімдердің құндылығы жоқ деп сенді. 1793 жылғы мамырда Уэйн соғыс министрі Генри Нокске: "Біздің жас мемлекетіміздің қиын жағдайын біліп, мен соңғы деміммен қолдайтын үкіметтің абыройын сезіне отырып, легионды қажетсіз жібермейтінімді сенімді түрде айта аламын" деп жазды. Пенсильванияның бұрынғы губернаторы және Пенсильвания тарихи қоғамының президенті Сэмюэл Пеннипакер Уэйннің американдық күш көрсетудің маңыздылығын түсінгенін түсіндірді: "Уэйн үндістерді АҚШ-тың күшін құрметтеуге үйреткенше және британдықтарды көл жағалауындағы бекеттерінен бас тартуға мәжбүрлегенше, біз ешқашан тұрақты бейбітшілікке қол жеткізе алмаймыз деген қорытындыға келді". Вашингтон сондай-ақ Уэйнге армияның көлемін үш есеге көбейту үшін ерекше бюджет бөлді, ол 1 миллион долларды, яғни федералдық бюджеттің шамамен 83% -ын, 1,280 сарбазды Солтүстік-батыс аумағын бақылауға жұмсады. Өткен американдық экспедициялардың сәтсіздіктері әлі естерде болғандықтан, сарбаздарды тарту қиын болды, бірақ Уэйн ақырында легиондағы сарбаздардың санын арттыра алды. Уэйн 1792 жылғы 4 қыркүйекте Форт-Питтен Форт-Лафайетті шекаралық бекініс ретінде құрды. Америкалық генералдардың бұрынғы сәтсіздіктеріне сүйене отырып, жаңа сарбаздарды оқыту және оларды жаңа қақтығыстарға дайындау маңызды болды. Уэйн қайта ұйымдастырылған армияға кәсіби сарбаздарды дайындау үшін Легионвиллде оқу орталығын құрды, Питтсбургке жақын аймақ әскерлерді алаңдататын "шекарадағы Гоморра" екенін айтты. Уэйн қатаң тәртіпті ұстады және бірнеше сарбазды жазалады. 1793 жылғы 7 сәуірде Уэйннің әскерлері Огайодағы Форт-Вашингтонға көшіп, ықтимал шабуылдарды тежеу үшін өздерін нығайта отырып, қарқынды жаттығуларын жалғастырды. Ол әскерлеріне күнделікті рационына жарты қап виски, ал ең жақсы мергендерге қосымша бір қап виски беруге рұқсат берді. Ром, виски, шарап, ұн және азық-түлік шамалары әртүрлі бекіністерде сақталды және Уэйннің легионымен бірге саяхаттады. Әскери күштер күтілгеннен аз екенін білгеннен кейін, Уэйн Кентукки губернаторы Айзек Шелбидің көмегімен Кентукки азаматтарын әскери қатарға шақыруға мәжбүр болды. Уэйн Кентукки азаматтарын легионға қосуға қабілетті болса да, олар күтілгеннен аз болды және көптегендары маңызды әсер ете алмайтын кешігіп келді. Уэйннің әрекеттерін екі жыл бақылағаннан кейін, Кіші Тасқақ Уэйннің "ұйықтамайтын басшы" екенін айтты және үндістерге бейбітшілікке келісуге кеңес берді, бірақ британдық агенттер мен Көк Жакет оған қарсы болды. Үнді әскерлері британдық одақтастарының бекінісінде, Форт-Миамиде паналауға тырысты. Британдықтар одақтастарының жеңілгенін түсініп, есіктерді жапты және паналаудан бас тартты. Уэйн Форт-Миамиге жақындығы үшін Форт-Депозитті операциялық база ретінде пайдаланды және Форт-Миами көрінетін жерде үш күнге орналасты. Уэйн Форт-Миами командирі майор Уильям Кэмпбеллді Маккидің бекінісін және Форт-Миами көрінетін жердегі үндістердің егістерін және ауылдарын жою арқылы ынталандыруға тырысты, содан кейін шегінді. Кэмпбелл кемпінің мағынасын сұрағанда, Уэйн олардың мылтықтарының шуылымен жауап берілгенін айтты. Ертесі күні Уэйн Форт-Миамиге жалғыз барып, бекіністің сыртқы қабырғаларын бақылады. Британдық гарнизон Уэйнге қарсы шабуыл жасауға баяу қозғалды, бірақ бұйрықтардың болмауы және Ұлыбритания Франциямен соғыста болғандықтан Кэмпбелл АҚШ-қа бірінші оқ атудан бас тартты. Кэмпбелл де, Уэйн де екінші соғысты бастағысы келмеді, содан кейін легион Форт-Рекавериге кетті. Наурыз бойында Уэйн болашақ британдық шабуылдарға қарсы ескертті және легион толық күшімен болғанда келесі ірі шайқасқа жоспарлады. Уэйн 1794 жылғы 17 қыркүйекте қарсылықсыз Кекионға келді, Миами астанасын қиратты, содан кейін жаңа Форт-Уэйн орналасқан жерін таңдады.
The Northwest Indian War had been a disaster for the United States, as the British refused to leave the ceded land and continued their influence in Native American politics. Four years after the start of the British supported Native American military campaign, the Constitution of the United States went into effect; George Washington was sworn in as president, which made him the commander in chief of U. S. military forces. Accordingly, Washington directed the United States Army to enforce U. S. sovereignty over the territory. The U. S. Army, mainly consisting of untrained recruits and volunteer militiamen, suffered a series of major significant defeats. The British also sought to make the Ohio River the border with the United States and Native Americans to slow their progress. Although the British were reluctant to directly engage the United States, historian Reginald Horsman writes of their involvement in organizing Native American support, "The Indian Department at Detroit had done all within its power to bolster northwestern Indian resistance to American expansion. The agents had acted as organizers, advisers, and suppliers of the Indians, and they had made it possible for an Indian army to face Wayne." The United States formally organized the region in the Land Ordinance of 1785 and negotiated treaties allowing settlement, but the Northwestern Confederacy refused to acknowledge them. The British and their allied Native Americans were determined to make the Ohio River the permanent boundary between the United States. People in the area quickly became embroiled in conflicts. The skirmishes resulted with 1,500 deaths over a period of seven years. Many of the confederation leaders were considering terms of peace to present to the United States, but when they received news of Wilkinson's raid, they readied for war. Wilkinson's raid thus had the opposite effect and contributed to St. Clair's defeat. Up until that point, it was "the most decisive defeat in the history of the American military" and its largest defeat ever by Native Americans. Wayne's close friend Major General Richard Butler died during St. Clair's defeat. Wayne felt a lack of a well organized military and politics contributed to this defeat. United States Secretary of War Henry Knox would agree with Wayne in July 1789, writing "the sword of the Republic only, is adequate to guard a due administration of Justice, and the preservation of the peace," believing that treaties with Native Americans were worthless. In the north In May 1793, Wayne wrote to then Secretary of War Henry Knox, "Knowing the critical situation of our infant nation and feeling for the honor and reputation of the government which I shall support with my latest breath, you may rest assured that I will not commit the legion unnecessarily." Samuel W. Pennypacker, a former governor of Pennsylvania and president of the Historical Society of Pennsylvania, goes on to elaborate on Wayne's perceived importance of American demonstrations of strength, "Wayne had reached the conclusion that we should never have a permanent peace until the Indians were taught to respect the power of the United States, and until the British were compelled to give up their posts along the shores of the lake." Washington also allotted an extraordinary budget for Wayne to triple the size of the army, administering $1 million, about 83% of the federal budget, to establish control of the Northwest territory through 1,280 enlisted soldiers. Although recruiting proved to be a difficult effort with the failures of past American expeditions still fresh, Wayne eventually was able to successfully boost the number of soldiers in the Legion. Wayne then established Fort Lafayette on September 4, 1792, as a frontier settlement from Fort Pitt. Based on earlier failures of American generals, it was vital to train new soldiers and prepare them for new conflicts. Wayne established a basic training facility at Legionville to prepare professional soldiers for the reorganized army, stating that the area near Pittsburgh was "a frontier Gomorrah" that distracted troops. Wayne was a strict disciplinarian and executed several troops for offenses. On April 7, 1793, Wayne's troops moved to Fort Washington in Ohio and continued their intense training while also entrenching themselves to repel potential attacks. Each day, he allowed troops to receive half a gill of whiskey with their rations and an extra one for the best shooters. Barrels of rum, whiskey, wine, flour, and rations were stockpiled at various forts and traveled with Wayne's legion. After learning of a smaller than originally anticipated military force, Wayne had to turn to recruiting local Kentucky citizens with the help of Kentucky Governor, Isaac Shelby. Although Wayne was able to successfully add Kentucky citizens to the Legion, there were still fewer than expected and many joined too late to have a significant impact. After observing Wayne's activities for two years, Little Turtle declared that Wayne was "the Chief that does not sleep" and advised fellow Indians to answer calls for peace, though British agents and Blue Jacket were opposed. The Native American troops attempted to find refuge at their British ally's fort, known as Fort Miami. The British realizing their ally lost the battle, locked the doors and prevented refuge. Wayne then used Fort Deposit as a base of operations because of its proximity to Fort Miami and encamped for three days in sight of Fort Miami. Wayne attempted to provoke the fort's commander, Major William Campbell, by destroying McKee's post as well as Native American crops and villages within sight of Fort Miami before withdrawing. When Campbell asked the meaning of the encampment, Wayne replied that the answer had already been given by the sound of their muskets. The next day, Wayne rode alone to Fort Miami and slowly conducted an inspection of the fort's exterior walls. The British garrison debated whether to engage Wayne, but in the absence of orders and with Britain already being at war with France, Campbell declined to fire the first shot at the United States. Neither Campbell nor Wayne was willing to be the one to start a second war, and the Legion finally departed for Fort Recovery. Throughout the campaign, Wayne warned against future British attacks and planned for another large battle while the Legion was at full strength. When Wayne arrived at Kekionga unopposed on September 17, 1794, he razed the Miami capital and then selected it as the site for the new Fort Wayne.
Уилкинсонның сатқындығы
Америка Құрама Штаттарының легионын басқаруға генерал таңдағанда президент Вашингтон бірнеше нұсқаны қарастырды, ең бастысы Уэйн мен Джеймс Уилкинсон болды. Өзінің таңдауын ойлағанда, Вашингтон Уэйнді "іскерлікке және белсенділікке" ие болғанын, бірақ "зор сақтық пен ойлылыққа" жетпегенін айтты, ал Уилкинсонға "қызметте жаңа болғандықтан" тәжірибе жетіспеді. Наурыз барысында, Уэйннің орынбасары генерал Джеймс Уилкинсон оны жасырын түрде әлсіретуге тырысты. Уилкинсон Уэйн туралы жергілікті газеттерге анонимді жағымсыз хаттар жазды және бірнеше жыл бойы Вашингтондағы саясаткерлерге жағымсыз хаттар жіберді. Уэйн бұл туралы білмеді, себебі Уилкинсон жеке кездескенде Уэйнге өте сыпайы болып көрінді. Уилкинсон сол кезде Испанияның тыңшысы болды және тіпті офицер болып қызмет етті. 1794 жылдың желтоқсан айында Уилкинсон жеткізушілерге құпия түрде азық-түліктің жеткізілуін кешіктіріп, армияны тірі қалдыру үшін ғана жеткілікті мөлшерде жіберуге бұйрық берді, соның арқасында жорық тоқтатылуы мүмкін еді. Соғыс министрі Генри Нокс ақырында Уэйнге Уилкинсон туралы ескертті, және Уэйн тергеу бастады. Көп ұзамай, Уилкинсонға төлемдерді алып бара жатқан испан курьерлері ұсталды. Уэйннің күдіктері расталды, ол Уилкинсонды сатқындық үшін әскери сотқа беруге тырысты. Бірақ Уэйн асқазан жарасына шалдықты және 1796 жылдың 15 желтоқсанында қайтыс болды, сондықтан сот өте қойған жоқ. Оның орнына Уилкинсон армияның аға офицері лауазымын алғаш рет иеленді, ол шамамен бір жарым жылға созылды. Ол испандарға үлкен алтын сомасына алмасу үшін барлық ақпаратты беруді жалғастырды.
When picking a general to lead the Legion of the United States, President Washington considered a few options, most notably Wayne and James Wilkinson. When thinking of his choices, Washington found Wayne to be, "more active and enterprising than Judicious and cautious," and Wilkinson to be lacking experience, "as he was but a short time in the Service." Throughout the campaign, Wayne's second in command, General James Wilkinson, secretly tried to undermine him. Wilkinson wrote anonymous negative letters to local newspapers about Wayne and spent years writing negative letters to politicians in Washington, D. C. Wayne was unaware as Wilkinson was recorded as being extremely polite to Wayne in person. Wilkinson was also a Spanish spy at the time and even served as an officer. In December 1794, Wilkinson secretly instructed suppliers to delay rations and send just enough to keep the army alive in hopes of preventing progress. Secretary of War Henry Knox eventually alerted Wayne about Wilkinson, and Wayne began an investigation. Eventually, Spanish couriers carrying payments for Wilkinson were intercepted. Wayne's suspicions were confirmed, and he attempted to court martial Wilkinson for his treachery. However, Wayne developed a stomach ulcer and died on December 15, 1796; there was no court martial. Instead Wilkinson began his first tenure as Senior Officer of the Army, which lasted for about a year and a half. He continued to pass on intelligence to the Spanish in return for large sums in gold.
Өлім және мұра
Уэйн Детройттегі әскери бекеттен Пенсильванияға қайтып келе жатқанда қайтыс болды. Уилкинсон оны улап өлтірген деген күдік туды, бірақ бұл ешқашан дәлелденбеді. Уилкинсон оның мансабында сылтаусыз бұрмалағандығы, оның өлімінен пайда көріп, оның орнына командир болғандығы құжатталып отыр. Уэйн Форт Преск аралында, қазіргі Уэйн блоктары орналасқан жерге жерленді. 1809 жылы оның ұлы Исаак Уэйн мәйіттің қабірін ашып, сүйектерден қалған етті алу үшін қайнатты. Содан кейін сүйектерін екі атқа арналған сөмсеге салып, Пенсильвания штатындағы Уэйн қаласындағы Сент-Дэвид епископ шіркеуінің зиратындағы отбасылық жерге көшірді. Қалған сүйектер қайта жерленді, бірақ 1878 жылы тағы да табылды, осылайша Уэйннің екі белгілі қабір орны болды. Уэйннің армияны жаңарту және нығайту жұмысы АҚШ-тың тұрақты армияға ресми негізгі оқыту жүйесін енгізуге жасаған алғашқы әрекеті саналады. Оның жауынгерлері мен Легионвилл тұрақты армияны дайындау үшін арнайы құрылған алғашқы оқу орталығы болды. Президент Теодор Рузвельт кейін Уэйнді Американың ең үздік әскери қолбасшысы деп атады. Генри Кэбот Лодж Вашингтон мен, мүмкін, Гриннен басқа, американдықтардың соғыста дамытқан ең жақсы қолбасшысы осы болғанын айтты. Кейінгі жылдары Уэйннің беделі күмәндандырылды. Ол басқа да Құрылтайшы әкелермен бірге құлдыққа ұстаған адамдары үшін және Солтүстік-Батыс Үндістан соғысында Вашингтонның саясаты бойынша қолданған тактикасы үшін айыпталды. Солтүстік-Батыс Үндістан соғысынан кейін Уэйн қайтыс болды, ал оның келісімі күшін жойды. Кейбір тарихшылар оның өлімінен кейін болған оқиғаны географиялық және рухани тұрғыдан маңыстық тағдырдың негізін қалаушы шешуші момент деп санайды. Кейін Майами тайпасы келісімге қол қойылғаннан кейін жиырма жыл ішінде жүзден аз ересек адамның тірі қалғанын мәлімдеді. Оның әскери басшылық қабілеті замандастары арасында әртүрлі бағаланды, олардың кейбіреулерімен жеке қарым-қатынаста да қиындықтар болды. Тарихшы және «Күмәнді генерал» кітабының авторы Мэри Стоквелл оның шешуші әскери жеңістерін атап көрсетті, сонымен қатар оның ысырапшыл, әйелге құмар және көп ішетін сияқты көптеген кемшіліктерін де ашты. Кейбіреулер оны импульсивті, ашулы, агрессивті және отты мінезді әскери қолбасшы деп санады, ол Юлий Цезарь мен Морис де Сакс тактикасын жақтады. Уэйннің бірнеше формасы, шені, тактикасы және әскери легиондары бүгінде АҚШ армиясында сақталған. Оның легиондары полктер деп аталды. Олардың бірі қазір үшінші жаяу әскер полкі деп белгілі, ол Арлингтон ұлттық зиратындағы Белгісіз сарбаздың қабірінде сақшыларды ауыстыру рәсімімен танымал. 1929 жылдың 14 қыркүйегінде АҚШ почтасы Уэйнге арналған марка шығарды, ол Жиілген ағаштар шайқасының 135 жылдығын еске салды. Почта кеңсесі коллекционерлердің арасында жиі «Екі центтік қызыл» деп аталатын маркалар сериясын шығарды, олардың көпшілігі Америка революциясы кезінде болған көптеген оқиғалардың 150 жылдығын атап өту үшін шығарылды. Маркада Брюс Савилдің «Жиілген ағаштар шайқасы» монументі бейнеленген. 2019 жылдың ақпанында Индиана штатының Форт-Уэйн қалалық кеңесі 6-3 дауыспен Энтони Уэйн күнін құруды мақұлдады. Бұл шешім пікірталас тудырып, басқа кеңес мүшелері, журналистер және Майами тайпасы тарапынан сынға ұшырады. Форт-Уэйнге ата-бабаларының жері ретінде тығыз байланысты сақтап отырған Майами тайпасы, Уэйнге қолдау білдіргендердің көптеген фактілеріне қарсылық білдірді. Майами тайпасы былай деді: «Форт-Уэйннің егемендігіне құрмет көрсету мақсатында тайпалық кеңес шешім қабылдады: ол резолюцияның тарихи қателіктері мен кемшіліктеріне қарсылық білдіреді, бірақ Уэйннің өзін құрметтеуге емес». Бұл мәлімдеме Огайо штатының сенаторы ДжейДи Вэнстің қарсылығын тудырды.
Wayne died during a return trip to Pennsylvania from a military post in Detroit. It has been speculated but never proven that Wilkinson had him assassinated by poison. Wilkinson is documented secretly undermining him throughout his later career, benefited from his death, and would replace him as commander after his death. Wayne was buried at Fort Presque Isle, where the modern Wayne Blockhouse stands. His son, Isaac Wayne, disinterred the body in 1809 and had the corpse boiled to remove the remaining flesh from the bones. He then placed the bones into two saddlebags and relocated them to the family plot in the graveyard of St. David's Episcopal Church in Wayne, Pennsylvania. The other remains were reburied but were rediscovered in 1878, giving Wayne two known grave sites. Wayne's army overhaul and build up is considered the first attempt by the United States to provide formalized basic training for regular Army. His recruits and Legionville were the first facility established expressly for the purpose of a regular army. President Theodore Roosevelt later praised Wayne as America's best fighting general. Henry Cabot Lodge mentions with the exception of Washington, and perhaps Greene, that he was the best general the Americans developed in the contest. In later years Wayne's reputation has been scrutinized. Along with various Founding Fathers, he has been condemned for holding enslaved human beings and for his tactics under Washington's policies during the Northwest Indian War. Shortly after the Northwest Indian War, Wayne died and his treaty was not enforced. What happened after his death is recognized by some historians as the turning point that provided the geographical and imaginative base for manifest destiny. The Miami people later said that fewer than one hundred adults survived twenty years after the treaty. His skills as a military leader received mixed views by his contemporaries, some of whom he had personality clashes with. Historian and author of Unlikely General Mary Stockwell highlighted his decisive military victories while shedding light on his many personal flaws, being a spendthrift, womanizer, and heavy drinker." Some considered him impulsive, bad tempered, an aggressive as a military leader with a fiery personality who advocated the tactics of Julius Caesar and Maurice de Saxe. Several of Wayne's uniforms, ranks, tactics and military legions exist today in the US Army. His legions were renamed regiments. One of them is now known as the Third Regiment of Infantry which is best known for its role in the changing of the guard ceremony at the Tomb of the Unknown Soldier at the Arlington National Cemetery. On September 14, 1929, the U. S. Post Office issued a stamp honoring Wayne which commemorated the 135th anniversary of the Battle of Fallen Timbers. The post office issued a series of stamps often referred to as the "Two Cent Reds" by collectors, most of them issued to commemorate the 150th anniversaries of the many events that occurred during the American Revolution. The stamp shows Bruce Saville's Battle of Fallen Timbers Monument. In February 2019, the city council Fort Wayne, Indiana, approved the creation of Anthony Wayne Day by a vote of 6 3. The approval sparked debate, was criticized by other councilmen, reporters, and the Miami tribe. The Miami tribe, who maintain a strong connection with Fort Wayne as part of their ancestral homeland, objected to many of the facts put forward by supporters to champion Wayne. The Miami's were quoted, "In a show of respect for Fort Wayne's own sovereignty, the tribal council came to a decision: It would object to the resolution's historical errors and omissions, but not to the honoring of Wayne himself." This announcement sparked opposition from Ohio Senator JD Vance.
Танымал мәдениетте
Уэйн көптеген кітаптарда, комикстерде, телешоуларда және мақалаларда сипатталған. 2017 жылы Уэйнді Майкл Дж. Бург «Washington's Spies» телесериалында ойнады. 2018 жылы Энтони Уэйн PBS арнасының «Тарихтың дәмін татып көріңіз» сериалында «Паолиді есіңізде сақтаңыз!» атты эпизодта көрсетілді. Уэйн Энн Ринальдидің «Таңға аттан» тарихи романының басты кейіпкерлерінің бірі. Уэйн Диана Габалдонның «Аутлендер» сериясындағы кейіпкер. Бэтменнің авторы және жазушысы Билл Фингер Брюс Уэйнді оның құрметіне атады. Энтони Уэйн комикстерде Брюстің тікелей атасы және 1930 жылдардан 2011 жылға дейін басты кейіпкер ретінде бейнеленді. Соңғы рет 2020 жылы тарихшы және жазушы Мэри Стоквелл Йель университетінің баспасынан өмірбаянын шығарды.
Wayne has been covered in numerous books, comics, tv shows and articles. In 2017 Wayne was played by Michael J. Burg in the TV series Turn: Washington's Spies. In 2018, Anthony Wayne was featured on PBS series A Taste of History in episode Remember Paoli! Wayne is one of the main characters in Ann Rinaldi's historical novel, A Ride into Morning. Wayne is a character in Diana Gabaldon's Outlander series. Batman co creator and writer Bill Finger named Bruce Wayne after him. Anthony Wayne was featured in the comic series as Bruce's direct ancestor and a main character from 1930s 2011. Most recently in 2020, historian and writer Mary Stockwell published a biography with Yale University Press.
Жалпы және келтірілген сілтемелер
Нельсон, Пол Дэвид. "Уилкинсон, Джеймс (1757–28 желтоқсан 1825) " Америка ұлттық өмірбаяны (1999).
Nelson, Paul David. "Wilkinson, James (1757–28 December 1825)" American National Biography (1999).