Кіріспе

Automobilwerk Eisenach (AWE) – Германияның Эйзенах қаласындағы автомобиль өндіруші зауыты.

Fahrzeugfabrik Eisenach автокөлік зауыты

Генрих Эрхардт 3 желтоқсан 1896 жылы Айзенах қаласында "Севхюгфабрик Эйзенах" (FFE) акционерлік қоғамын құрды. Бастапқыда ол велосипедтер мен қару-жарақ өндірді. Екі жылдан кейін ол француздық Decauville-дің лицензиялық үлгісі бойынша "Вартбург" деп аталатын алғашқы автокөлігін жасап шығарды. Компания Германияда автомобильдерді өндіруші үшінші компания болды, алғашқысы Benz & Cie, екіншісі Daimler Motoren Gesellschaft. Кейіннен оның ұлы Густав зауытты басқарды, онда 19 ғасырдың соңында 1300 жұмысшы еңбек етті және ол Тюрингиядағы ірі зауыттардың біріне айналды.

Дикси болып қайта құрылды

1903 жылы Эрхардт отбасы қаржылық шығындарға байланысты басқарудан шығып, сонымен қатар Decauville құрылысына берілген лицензия алынып тасталды. Зауыт 1904 жылы Вилли Сек бас инженер ретінде жаңа Dixi деген атпен құрылыс жұмыстарын бастады. Ең басты модель, U35 түрі 1907 жылы ұсынылып, көп ұзамай 65 атты күш (48 кВт) және сағатына 85 км (53 миль) ең жоғары жылдамдығымен сенімділігі мен өнімділігі үшін танылды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде компания жүк машиналары мен қару-жарақтар өндірді. Содан кейін зауыт жабдықтары алынып, соғыс өтемақысын төледі. 1919 жылы автомобиль өндірісі қайта жаңғырылып, 1920 жылы компания Dixi Werke AG деп қайта аталды; бірақ көп ұзамай экономикалық қиындықтар Gothaer Waggonfabrik AG компаниясымен бірігуге мәжбүр етті. Экономикалық төмендеудің тағы бір салдары – өндірістің шағын автомобильдерге қарай бағытталуы болды. 1927 жылы Dixi лицензия бойынша салынған британдық Austin 7 машинасының нұсқасы – DA 1 3/15 моделін өндірді.

BMW компаниясы билікті басып алады

1928 жылғы қарашада BMW, Gothaer Waggonfabrik-тен Fahrzeugfabrik Eisenach A. G. ("Dixi" маркасымен) сатып алып, Dixi-нің тәуелсіз өмір сүруіне нүкте қойды және Eisenach зауыты BMW-ның автомобиль өндірісінің бастауы болды. Dixi қысқа мерзімге BMW Dixi ретінде сақталды, бірақ BMW Factory Eisenach аты өзгертіліп, көп ұзамай BMW 3/15PS деп аталатын автомобильдің жаңартылған нұсқасын жасады, соның салдарынан Dixi атауы қолданылмай қалды. 1931 жылға қарай DA 1-ден DA 4 сериясына дейін 25000 автомобиль өндірілді. DA 3, спорттық нұсқасы, Wartburg атауын қайта қолдануға мүмкіндік берді. 1932 жылы тәуелсіз аспасы бар және 788 см³ (48 куб. дюйм) көлемді үлкендетілген қозғалтқышпен жабдықталған 3/20 AM 1 атты жаңа шағын автомобиль жарияланды. 1933 жылы BMW 6 цилиндрлі қозғалтқыштармен жабдықталған үлкен автомобильдерді жасауға кірісті. Оның алғашқы үлгісі BMW 303 болды. Одан кейін BMW 315, BMW 319, BMW 327 және әсем спорттық купе BMW 328 автомобильдері жасалды. 1942 жылы BMW мотоцикл өндірісін Eisenach-қа көшіріп, Мюнхенде әуе кемелерінің қозғалтқыштары үшін орын босатты. 1942 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан автомобиль өндірісі тоқтатылып, Luftwaffe үшін ұшақ қозғалтқыштарын жасау басталды. Соғыс аяқталған кезде зауыттың шамамен 60% қирады.

Соғыстан кейін: EMW/BMW

Соғыстан кейін Тюрингия Совет секторының құрамына кірді, ал зауыт «Советтік Ақционерлік қоғамы Машина құрылысы Автовело», Эйзенах BMW зауыты (Советтік Автовело компаниясы, Эйзенах BMW зауыты) деп аталды. Өндіріс 1945 жылдың соңы мен 1950 жыл аралығында шамамен 4000 дана BMW 321 шығару арқылы қайта басталды. 1941 жылы автомобиль өндірісі тоқтатылған кезде жақын маңдағы тұз шахталарында жартылай дайын бірнеше машина сақталған еді; соғыс аяқталғаннан кейін Автовело осы машиналарды аяқтады. 1946-1947 жылдары бірнеше BMW 326 машинасы, ал 1952 жылы 161 EMW 325/3 (кюбельваген) жасалды. 1949 жылы Эйзенах зауыты BMW 340 (алдыңғы және артқы бөлігі өзгертілген BMW 326-ның жетілдірілген нұсқасы) және BMW 327 моделін ұсынды. 1949 мен 1952 жылдар аралығында 150-ге жуық BMW 327 машинасы салынды, содан кейін ол EMW деп аталды. Салтанатты шараларға Хелмут Коль да қатысты. Treuhand агенттігі 1991 жылдың сәуірінде AWE-ні жапты, бірақ көптеген қызметкерлер 1992 жылы Батыс Эйзенах маңында ашылған жаңа Opel Eisenach зауытында жұмысқа орналасты. Бұрынғы өндіріс алаңы 2018 жылға дейін автокөлік бөліктерін өндіретін компания пайдаланды. Зауыттың көп бөлігі бұзылып, бірақ бір бөлігі (O2 ғимараты) Эйзенах Автомобиль мұражайын (Eisenach Car Museum) орналастыру үшін сақталды.

1898-1991 жылдары шығарылған автомобильдердің өндіріс кестесі

Уақыт кезеңіМодельӨнімділігі (Автомобильдер)1898–1903Вартабург Моторвагеншамамен 2501904–1927Dixi PKW60901907–1927Dixi LKW2,6221907–1928Dixi Kleinwagen DA 19,3081929–1942BMW DA 2, DA 3, DA 4, BMW 303, 309, 315, 319, 319/1, 329, 320, 321, 325, 326, 327, 328, 33578,7681945–1950Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін BMW 3218,9961946–1947Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін BMW 326161952–1955BMW / EMW 327 1, 327 2, 327 35051949–1955BMW / EMW 340, 340 1, 340 221,0831952Kübelwagen IFA EMW 325 31661953–1956IFA F938,7821955–1965Wartburg 311/312258,9281957–1960Wartburg Sport 31314691965–1966Wartburg 312133,7591966–1975Wartburg 353356,3301975–1990Wartburg 353 W868,8601988–1991Wartburg 1.3152,775Барлық өндіріс1,837,708