Кіріспе

Скрантон – АҚШ-тың Пенсильвания штатындағы Лаккаванна округінің орталығы. 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша 76 328 тұрғыны бар. Солтүстік-шығыс Пенсильванияның қалалық ядросында тік сызықта салынған бес қала мен 40-тан астам қалашықтың біріккен желісі мәдени және логистикалық тұрғыдан біртұтас қала ретінде әрекет етеді. Скрантон орташа өлшемді қала болғанымен, ірі Скрантон/Уилкс-Барр қалалық аймағы шамамен 300 шаршы миль (780 км²) аумақта жарты миллионнан астам тұрғынды қамтиды. Скрантон/Уилкс-Барр – штаттың Солтүстік-шығыс Пенсильвания аймағының мәдени және экономикалық орталығы, онда 1,3 миллионнан астам адам тұрады. Скрантонда Пенсильванияның Орта округі бойынша АҚШ округтік сотының федералдық соты орналасқан. Қала әдетте тоғыз ауданға бөлінеді: Солтүстік Скрантон, Саутсайд, Уэстсайд, Истсайд/Хилл аймағы, Орталық қала, Минука, Батыс Тауы, Шығыс Тауы және Грин Ридж, бірақ бұл аудандар заңдық мәртебеге ие емес. Қала Лакаванна өзені аңғарының және Солтүстік-шығыс Пенсильванияның географиялық және мәдени орталығы, сондай-ақ Уилкс-Барре, Нантикок, Питтстон және Карбондейл қалаларын қамтитын біріккен аймақтағы антрацит көмір өндіретін бұрынғы қауымдастықтардың ең ірісі. Скрантон 1856 жылдың 14 сәуірінде Лузерн округіндегі қалашық ретінде, ал 1866 жылдың 23 сәуірінде қала ретінде құрылды. Ол ірі өнеркәсіптік қалаға айналды және тау-кен өндірісі мен теміржолдардың орталығы болды, мыңдаған жаңа иммигранттарды тартты. 1877 жылы осы қалада Скрантонның жалпы ереуілі болды. 1878 жылы Лаккаванна округі құрылғанда қала округ орталығы болып тағайындалды, ал 1879 жылдың шілдесінде сот округі бекітілді. Қаланың «Электр қаласы» деген лақап аты 1880 жылы Диксон өндірістік компаниясында электр жарығы енгізілгеннен кейін пайда болды. Алты жылдан кейін қалада АҚШ-тағы электр қуатымен ғана жұмыс істейтін алғашқы трамвайлар іске қосылды. Жергілікті баптист пасторы Дэвид Спенсер кейін Скрантонды «Электр қаласы» деп жариялады. Қаланың өнеркәсіптік өндірісі мен халқы 1930 және 1940 жылдары көмір мен матаға деген сұраныстың арқасында, әсіресе Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ең жоғары деңгейге жетті. Бірақ соғыстан кейін ұлттық экономика дамығанмен, аймақтың көміріне деген сұраныс төмендеді, себебі басқа энергия түрлері танымал болды, бұл теміржол индустриясына да зиян келтірді. Қала басшылары бұл төмендеуді болжай отырып, 1945 жылы жергілікті экономиканы көмірден тыс салаларға дамыту мақсатында «Скрантон жоспарын» жасады, бірақ қала экономикасы төмендеуді жалғастырды. 1959 жылғы Нокс шахтасындағы апат аймақтағы көмір өндірісін тоқтатты. Скрантон халқы 1930 жылғы санақтағы ең жоғары көрсеткішіндегі 143 433 адамнан 2010 жылғы санақтағы 76 089 адамға дейін 67 000-нан астам адамға төмендеді, бірақ 2020 жылға қарай сәл қалпына келді. Қазіргі таңда қалада денсаулық сақтау, академиялық және өндірістік секторлар жақсы дамыған. Скрантон Аллентауннан солтүстікке қарай 124 км (77 миль), Филадельфиядан солтүстікке қарай 193 км (120 миль) және Нью-Йорк қаласынан солтүстік-батысқа қарай 193 км (120 миль) қашықтықта орналасқан.

18 ғасыр

1778 жылы отарлық дәуірде аймақтың алғашқы белгілі ақ қоныс салушысы Исаак Трипп осы жерде үй салды; ол әлі де Солтүстік Скрантон қаласында тұр, бұрын ол Провиденс деп аталатын жеке қала болған. Америка Тәуелсіздік соғысы аяқталғаннан кейін 18-шы ғасырдың соңы мен 19-шы ғасырдың басында Коннектикут колониясынан келген көптеген қоныс салушылар осы аймаққа қоныстанды, себебі олардың штаты бұл жерді отарлық хартасының бір бөлігі деп талап еткен. Олар бірте-бірте ұсақ фабрикалар мен басқа да шағын бизнестер құрып, Слокум-Холлоу деп аталған ауылды қалыптастырды. Осы кезеңде ауыл тұрғындарының диалектісі мен мінез-қалпы Жаңа Англиядан келген қоныс салушыларына тән болды, бұл Пенсильванияның көп бөлігінен ерекшеленді. Коннектикуттан келген кейбір қоныс салушылар Пеннамит соғыстары деп белгілі қақтығыстарға қатысты, онда қоныс салушылар екі штатқа патшалық отарлық жер берілген аумақты бақылау үшін күресті. Коннектикут пен Пенсильвания арасындағы талас Тәуелсіздік соғысынан кейін федералды үкіметтің араласуымен келіссөздер арқылы шешілді.

19 ғасыр

Солтүстікке қарай Карбондейлде және оңтүстікке қарай Уилкс-Барреде антрацит көмірі қазылса да, қаланың ертедегі қарқынды өсуіне түрткі болған салалар темір және болат өндірісі болды. 1840 жылдары Нью-Джерси штатының Оксфорд қаласындағы Оксфорд пешінде жұмыс істеген Селден Т. және Джордж В. Скрантон ағайындар кейін Лаккаванна темір және көмір компаниясы болып дамыған компанияны құрды. Олар бастапқыда темір шегелерді өндіруді бастады, бірақ сапасы төмен темірге байланысты бұл әрекет сәтсіз аяқталды. Нью-Йорк штатындағы Эри теміржолының құрылысы Англиядан темір рельстерді сатып алу қажеттілігінен кешікті. Скрантон фирмасы Эри үшін Т-тәрізді рельстер өндіруге көшуге шешім қабылдады; компания тез арада кеңейіп келе жатқан теміржолдар үшін рельстердің ірі өндірушісіне айналды. 1851 жылы Скрантон ағайындар Лаккаванна және Батыс теміржолын (L&W) солтүстікке қарай салды, соңғы ирланд иммигранттары еңбек күшін көбінесе қамтамасыз етті, олар Пенсильвания штатының Грейт-Бенд қаласында Эри теміржолымен кездесті. Осылайша олар Лаккаванна аңғарынан Нью-Йорк пен Орта Батысқа рельстерді тасымалдауға мүмкіндік алды. Олар сонымен қатар қаладағы көмір өндіру кәсіпорындарына инвестиция жасады, олар болат өндірісін жандандырды және оны сатуға бағыттады. 1856 жылы олар теміржолды шығысқа қарай Делавэр, Лаккаванна және Батыс теміржолы (DL&W) деп кеңейтті, Нью-Йорк қаласының метрополитендік нарығына қол жеткізу үшін. Скрантондағы орталықтары бар бұл теміржол шамамен жүз жыл бойы Скрантонның ең ірі жұмыс берушісі болды. Пенсильвания көмір компаниясы 1850 жылдары көмірді тасымалдау мақсатында қала арқылы гравитациялық теміржол салды. Гравитациялық теміржол 1886 жылы Эри және Вайоминг аңғары теміржолы (кейін Эри теміржолына қосылды) салған бу теміржолымен ауыстырылды. Делавэр және Гудзон (D&H) канал компаниясы, Карбондейлден Хонесдейлге дейінгі өзінің гравитациялық теміржолы бар, 1863 жылы Скрантонға кірген бу теміржолын салды. Осы қысқа мерзім ішінде қала Жаңа Англия тамыры бар адамдардың шағын, аграрлық негіздегі ауылынан көпмәдениетті, өнеркәсіптік негіздегі қалаға тез айналды. 1860 жылдан 1900 жылға дейін қала халқы он еседен астам өсті. Жаңа иммигранттардың көп бөлігі, мысалы, ирландтар, итальяндықтар, оңтүстік немістер және поляктар католик болды, бұл колониялық текті протестанттық алғашқы қоныс аударушылардың басым көпшілігімен салыстырғанда ерекшелік тудырды. Ұлттық, этникалық, діни және таптық айырмашылықтар саяси бағыттармен байланысты, көптеген жаңа иммигранттар Демократиялық партияға қосылды, ал 1870 жылдардың соңында Гринбеккерлер Еңбек партиясына да қосылды. 1856 жылы Скрантон ауданы ресми түрде құрылды. Ол 1866 жылы 35 000 тұрғыны бар қала ретінде Лузерн округінде құрылды, осы кезде Хайд Парк (қазір қаланың Батыс жағының бөлігі) және Провиденс (қазір Солтүстік Скрантонның бөлігі) Скрантонмен біріктірілді. Он екі жылдан кейін 1878 жылы штат жаңа округтер құруға мүмкіндік беретін заң қабылдады, онда округтің халқы 150 000-нан асып кетті, Лузерннің халқы да солай болды. Заң Лаккаванна округін құруға мүмкіндік берді және рұқсат беру процесіне қатысты саяси агитация болды. Скрантон штаттық заң шығарушы органмен жаңадан құрылған округтің округтік орталығы ретінде тағайындалды, ол сонымен қатар жеке сот округі ретінде құрылды, соттар 1878 жылдың қазанында ұйымдастырылғаннан кейін штаттық судьялар Лузерн округінен көшіп келді. Бұл штатта ұйымдастырылған соңғы округ болды. Жаңа округтің құрылуы жергілікті басқаруды және саяси қамқорлықты күшейтті, бұл 1877 жылғы Скрантон жалпы ереуілін бастауға көмектесті. Бұл, бір жағынан, үлкен теміржол ереуіліне байланысты болды, онда теміржолшылар Мартинсбургте, Батыс Вирджинияда жалақыны қысқартудан кейін ереуілге қатыса бастады. 1873 жылғы Қауіпті жағдайдан кейін ұлттық экономика артта қалды, ал көптеген салалардағы жұмысшылар төмен жалақымен және аралық жұмыспен күресті. Скрантонда теміржолшылар жұмыстан босатылғаннан кейін, кеншілер де, басқалар да жұмыс істеді. 5 мың ереуілшіге қатысты наразылық зорлық-зомбылықпен аяқталды, барлығы төрт адам қаза тапты, 20-50 адам жарақат алды, соның ішінде әкім де болды. Ол отаршылдық құрамын құрды, бірақ губернатор мен штаттық отаршылдықтан көмек сұрады. Губернатор Джон Хартранфт ереуілді басу үшін федералды әскерлерді алып келді. Жұмысшылар жалақыдан ештеңе алмады, бірақ олар көбірек билік жүргізе алатын кәсіподақтарда мақсатты түрде ұйымдаса бастады. 1886 жылы қалада алғашқы электрлі трамвай жүйесі құрылды, бұл "Электр қаласы" деген лақап атын тудырды. 1896 жылы қаланың әртүрлі трамвай компаниялары Скрантон теміржол компаниясына біріктірілді, ол 1954 жылға дейін трамвайларды іске қосты. 1890 жылға қарай үш басқа теміржол қаланың ішіндегі және маңындағы көмірдің бай қорына қол жеткізу үшін желілер салды, соның ішінде Эри теміржолы, Нью-Джерси орталық теміржолы және соңында Нью-Йорк, Онтарио және Батыс теміржолы (NYO&W). Жер үстіндегі кең теміржол желісі кеңейген сайын, жер астындағы көмір тамырларының кеңейіп келе жатқан жүйесіне тікелей қызмет ететін одан да ірі теміржол желісі құрылды. Алғашқы жылдары Уэльс және ирландтықтар болған кеншілер көмір барондықтарынан мүмкіндігінше арзанға жалданатын. Жұмысшылар төмен жалақы, ұзақ сағаттар және қауіпсіз емес жұмыс жағдайларына шыдады. Сегіз немесе тоғыз жастағы балалар көмірден тақтатасты бөліп, 14 сағаттық жұмыс күніне шығатын. Көбінесе жұмысшылар компания ұсынған тұрғын үйді пайдалануға және көмір компанияларына тиесілі дүкендерден тағам және басқа да тауарларды сатып алуға мәжбүр болды. Өнеркәсіптік қалаларға жүз мыңдаған иммигранттар келгендіктен, кен иелері еңбек күшін іздеуге қажеттілік сезінбеді және жұмысшылар өздерінің лауазымдарын сақтап қалу үшін күресті. Кейінірек кеншілер Италиядан және Шығыс Еуропадан келді, олар кедейлік пен жұмыссыздық салдарынан елдерін тастап кетті. 19 ғасырдың соңында бизнес гүлденді. Кеннің тоннажы жыл сайын дерлік өсті, сондай-ақ Лаккаванна болат компаниясы өндірген болат та өсті. Бір кезде компания АҚШ-тағы ең ірі болат зауытына ие болды және 20 ғасырдың басында екінші ірі өндіруші болып қала берді. 1900 жылға қарай қала халқы 100 000-нан асты. 1890 жылдардың соңында Скрантон Халықаралық лигасындағы бірнеше ерте бейсбол командаларына үй иесі болды. Скрантонның еңбек тарихы айқын болды; көміршілердің әртүрлі кәсіподақтары көмір өндіру дәуірі бойы жұмыс жағдайларын жақсартуға, жалақыны көтеруге және жұмысшыларға әділ қарауға күресті. 1873 жылғы Қауіпті жағдай және басқа да экономикалық қиындықтар ұлттық рецессияға және бизнес жоғалтуға әкелді. Экономика құлдырағанда теміржол компаниялары барлық санаттағы жұмысшылардың жалақысын төмендетті (кейде жоғары басшылығына жалақыны көтеруге рұқсат берді). 1877 жылдың тамызындағы теміржолшылардың ірі ереуілі, Үлкен теміржол ереуілінің бөлігі, болат өнеркәсібі мен кен өндірушілерді де қамтыды және Скрантон жалпы ереуіліне айналды. Ереуіл кезіндегі тәртіпсіздік кезінде төрт бүлікші қаза тапты, ал әкім қоса алғанда 20-50 адам жарақат алды. Ол отаршылдық құрамын құрды, бірақ губернатор мен штаттық отаршылдықтан көмек сұрады. Губернатор Джон Хартранфт ереуілді басу үшін федералды әскерлерді алып келді. Жұмысшылар жалақыдан ештеңе алмады, бірақ олар көбірек билік жүргізе алатын кәсіподақтарда мақсатты түрде ұйымдаса бастады. 1886 жылы қалада елдегі алғашқы сәтті, үздіксіз жұмыс істейтін электрлі трамвай (троллейбус) жүйесі құрылды, бұл "Электр қаласы" деген лақап атын тудырды. 1896 жылы қаланың әртүрлі трамвай компаниялары Скрантон теміржол компаниясына біріктірілді, ол 1954 жылға дейін троллейбустарды іске қосты. 1890 жылға қарай үш басқа теміржол қаланың ішіндегі және маңындағы бай көмір қорына қол жеткізу үшін желілер салды, соның ішінде Эри теміржолы, Нью-Джерси орталық теміржолы және соңында Нью-Йорк, Онтарио және Батыс теміржолы (NYO&W). Жер үстіндегі кең теміржол желісі кеңейген сайын, жер астындағы көмір тамырларының кеңейіп келе жатқан жүйесіне тікелей қызмет ететін одан да ірі теміржол желісі құрылды. Алғашқы жылдары Уэльс және ирландтықтар болған кеншілер көмір барондықтарынан мүмкіндігінше арзанға жалданатын. Жұмысшылар төмен жалақы, ұзақ сағаттар және қауіпсіз емес жұмыс жағдайларына шыдады. Сегіз немесе тоғыз жастағы балалар көмірден тақтатасты бөліп, 14 сағаттық жұмыс күніне шығатын. Көбінесе жұмысшылар компания ұсынған тұрғын үйді пайдалануға және көмір компанияларына тиесілі дүкендерден тағам және басқа да тауарларды сатып алуға мәжбүр болды. Өнеркәсіптік қалаларға жүз мыңдаған иммигранттар келгендіктен, кен иелері еңбек күшін іздеуге қажеттілік сезінбеді және жұмысшылар өздерінің лауазымдарын сақтап қалу үшін күресті. Кейінірек кеншілер Италиядан және Шығыс Еуропадан келді, олар кедейлік пен жұмыссыздық салдарынан елдерін тастап кетті. 19 ғасырдың соңында бизнес гүлденді. Кеннің тоннажы жыл сайын дерлік өсті, сондай-ақ Лаккаванна болат компаниясы өндірген болат та өсті. Бір кезде компания АҚШ-тағы ең ірі болат зауытына ие болды және 20 ғасырдың басында екінші ірі өндіруші болып қала берді. 1900 жылға қарай қала халқы 100 000-нан асты. 1890 жылдардың соңында Скрантон Халықаралық лигасындағы бірнеше ерте бейсбол командаларына үй иесі болды. Скрантонның еңбек тарихы айқын болды; көміршілердің әртүрлі кәсіподақтары көмір өндіру дәуірі бойы жұмыс жағдайларын жақсартуға, жалақыны көтеруге және жұмысшыларға әділ қарауға күресті. 1873 жылғы Қауіпті жағдай және басқа да экономикалық қиындықтар ұлттық рецессияға және бизнес жоғалтуға әкелді. Экономика құлдырағанда теміржол компаниялары барлық санаттағы жұмысшылардың жалақысын төмендетті (кейде жоғары басшылығына жалақыны көтеруге рұқсат берді). 1877 жылдың тамызындағы теміржолшылардың ірі ереуілі, Үлкен теміржол ереуілінің бөлігі, болат өнеркәсібі мен кен өндірушілерді де қамтыды және Скрантон жалпы ереуіліне айналды. Ереуіл кезіндегі тәртіпсіздік кезінде төрт бүлікші қаза тапты, ал әкім қоса алғанда 20-50 адам жарақат алды. Ол отаршылдық құрамын құрды, бірақ губернатор мен штаттық отаршылдықтан көмек сұрады. Губернатор Джон Хартранфт ереуілді басу үшін федералды әскерлерді алып келді. Жұмысшылар жалақыдан ештеңе алмады, бірақ олар көбірек билік жүргізе алатын кәсіподақтарда мақсатты түрде ұйымдаса бастады. Уильям Уолкер Скрантон, көрнекті отбасынан шыққан, сол кезде Лаккаванна темір және көмір компаниясының бас менеджері болды. Кейін ол Скрантон болат компаниясын құрды. Скрантондағы еңбек мәселелері мен өнеркәсіптің өсуі 1878 жылы Лузерн округінен алынған аумақтармен штаттық заң шығарушы органмен Лаккаванна округінің құрылуына ықпал етті. Скрантон округтік орталық ретінде тағайындалды. Бұл жергілікті басқаруды күшейтті. Кәсіподақтар сол жылы жалақыны көтеруге қол жеткізе алмады, бірақ 1878 жылы олар Еңбекшілер рыцарінің (Knights of Labor) жетекшісі Теренс В. Паудерлиді Скрантон қаласының мэрі етіп сайлады. Кейін ол KoL ұлттық жетекшісі болды, 1880 жылға қарай 700 000 мүшесі бар, көбінесе католиктерден тұратын ұйым. Католик шіркеуі 18 ғасырдың ортасынан бері құпия ұйымдарға мүше болуға тыйым салған, бірақ 1880 жылдардың соңына қарай Балтимор, Мэриленд архиепископы Джеймс Гиббонстың ықпалымен Еңбекшілер рыцаріне қолдау көрсетті...

21 ғасыр

The Guardian басылымының хабарлауынша, 2012 жылдың шілдесінде қала банкротқа жақын болды, қалалық әкімшілік қызметкерлерінің барлығының, оның ішінде қала әкімі мен өрттен қорғау басшысының жалақысы сағатына 7,25 долларға дейін төмендетілді. Скрантон қаласында тұратын қаржы кеңесшісі Гэри Льюис "5 шілде күні қаланың қолма-қол ақшасы 5000 доллар ғана болды" деп бағалаған. Қызығушылық тудыратын орындарға Монтаж Маунтин тау шаңғы курорты, Вилкс Барр/Скрантон Пингвинс, Питтсбург Пингвинс командасының AHL филиалы; Скрантон/Вилкс Барр Рейл Райдерс, Нью-Йорк Янкиз командасының AAA филиалы, PNC Field стадионы және Монтаж Маунтиндегі Toyota Павильоны концерт алаңы кіреді.

География

АҚШ-тың халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, Скрантонның жалпы ауданы 25,4 шаршы миль (66 км²) құрайды, оның ішінде 25,2 шаршы миль (65 км²) құрлық және 0,2 шаршы миль (1 км²) су алабын қамтиды. Скрантонды Лаккаванна өзені кесіп өтеді. Қала ортасының теңіз деңгейінен биіктігі шамамен 750 фут (229 метр) болса, төбелі қаланың тұрғын аймақтары биіктігі әртүрлі, ал қаланың шығысы мен батысындағы таулардың биіктігі әр түрлі.

Климат

Скрантонның ылғалды континенттік климаты (Köppen Dfa) бар, төрт анық маусымға ие. Жазда кейде қатты ыстық толқындар болып, температураны жоғарылатады, ал қыста суық жел соғып, температураны төмендетуі мүмкін. Ең суық ай – қаңтардағы орташа тәуліктік температура , ал ең жылы ай – шілдедегі орташа тәуліктік температура . Температураның ең жоғарғы және ең төменгі көрсеткіштері 1994 жылғы 21 қаңтарда тіркелген – ден бастап, 2018 жылғы бағалау бойынша 2020 жылға дейін.

2020 жылғы халық санауы бойынша, қалада 76 328 адам және 31 039 үй шаруашылығы тұрады. Қаланың нәсілдік құрамы: 83,1% ақ, 5,9% афроамерикалық, 0,1% американдық үндістер, 4,7% азиялық, 0,1% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 4,4% екі немесе одан көп нәсілге жататындар. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 14,8% құрайды. 2010 жылғы халық санауы бойынша, қалада 76 089 адам, 30 069 үй шаруашылығы және 18 124 отбасы тұрады. Халық тығыздығы 3,006/км2 (1,161/миль2) болды. Орташа тығыздығы 1,342/км2 (518/миль2) болатын 33 853 тұрғын үй бірлігі болды. Қаланың нәсілдік құрамы: 84,11% ақ, 5,45% афроамерикалық, 0,23% американдық үндістер, 2,98% азиялық, 0,04% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 4,69% басқа нәсілдер және 2,49% екі немесе одан көп нәсілге жататындар. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 9,90% құрайды. Қаладағы ең көп саны ирландтар, олар халықтың 26,5% құрайды. 30 069 үй шаруашылығының 24,4% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 39,8% үйленген жұбайлар, 13,8% күйеуі жоқ әйелдер және 42,1% отбасы емес. Қаладағы үй шаруашылықтарының 36,7% жалғыз тұрады, ал 18,1% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен адамдардан тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,29, ал отбасының орташа мөлшері 3,01. Халықтың жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер 20,8%, 18-24 жас аралығы 12,3%, 25-44 жас аралығы 25,5%, 45-64 жас аралығы 21,2% және 65 жасқа толғандар 20,1%. Орташа жас 39. Әр 100 әйелге 87,0 еркек келеді. 18 жасқа толған әйелдердің әр 100-іне 83,0 еркек келеді. Қаладағы үй шаруашылығының орташа табысы 28 805 доллар, ал отбасының орташа табысы 41 642 доллар. Ер адамдардың орташа табысы 30 829 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 21 858 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы табысы 16 174 доллар. Халықтың 15,0%, отбасылардың 10,7%, 18 жасқа дейінгілердің 18,9% және 65 жасқа толғандардың 12,0% кедейлік шегінен төмен деңгейде өмір сүреді. 2006 жылғы Америкалық қоғамдық сауалнама бойынша, орташа отбасы мөлшері 2,95. 25 жастан асқан халықтың 83,3% орта мектепті бітірген. Олардың 18,7% бакалавр немесе одан жоғары білімді. 16 жастан асқан еңбекке жарамды халықтың 57,6% жұмыс істейді. Жан басына шаққандағы табыс (2006 жылғы инфляцияға сәйкес түзетілген долларларда) 17 187 долларды құрайды.

Көрнекі орындар мен жерлер

Скрантонның көптеген тартымды орындары оның темір және көмір өндірісіндегі өнеркәсіптік орталығы және этникалық әртүрлілігі ретіндегі мұрасын тойлайды. Скрантон темір қорытқыштары қаланың негізін қалаушы өнеркәсіптің және Скрантон отбасының Лаккаванна болат компаниясының қалдықтары болып табылады. Steamtown ұлттық тарихи орны Солтүстік-Шығыстағы теміржолдар тарихын сақтауға бағытталған. Электр қаласы троллейбус мұражайы Пенсильванияның трамвай тарихының бөліктерін сақтап, жұмыс істетеді. Туристер Скрантон қаласының орталығынан Монтаж тауындағы PNC алаңына троллейбуспен саяхаттауы мүмкін. МакДейд паркіндегі Лаккаванна көмір шахтасының экскурсиясы, бұрынғы шахтада өткізіледі, Скрантон аймағындағы кен өндіру және теміржолдар тарихын көрсетеді. Бұрынғы DL&W жолаушылар станциясы қазір Radisson Lackawanna Station қонақ үйі. Скрантондағы мұражайларға Най-Ог паркіндегі Эверхарт мұражайы, онда табиғат тарихы, ғылым және өнер экспонаттары бар; сондай-ақ Худдини мұражайы, онда фильмдер, экспонаттар және ғасырлық ғимараттағы сахналық қойылымдар бар. Теренс Паудерлидің үйі, әлі де жекеменшік тұрғын үй болып табылады, қаланың көптеген тарихи ғимараттарының бірі және Steamtown-мен бірге қаланың тағы бір ұлттық тарихи ескерткіші. Сонымен қатар, 1886 жылы құрылған және Скрантонның Хилл ауданындағы Джордж Х. Кэтлин үйінде орналасқан Лаккаванна тарихи қоғамы Лаккаванна округінің тарихына назар аударады. 1771 жылы Трипп отбасы салған Трипп үйі – қаладағы ең көне ғимарат. Қаланың діни тарихы Киелі Аннаның ұлттық қасиетті орны базиликасында, жыл сайынғы новенасына мыңдаған паломниктерді тартады, және Солтүстік Америкадағы поляк ұлттық католик шіркеуінің орталығы – Киелі Станислав соборында көрінеді. Бұл діни ағымның құрылу тарихы 19 ғасырдың соңында Скрантонға поляктардың көшіп келуімен байланысты. 1970 жылдардан бері Скрантон Ла Феста Итальяна фестиваліне ұя болып табылады, ол үш күндік итальяндық фестиваль, ол Еңбек күні демалысында қалалық әкімшілік алаңында өтеді. Фестиваль бастапқыда Колумб күніне орай өткізілген, бірақ Скрантон қазан айында көбінесе суық ауа райына ұшырайтындықтан, оның күні өзгертілді. Скрантонның көптеген ирланд халқы жыл сайынғы Әулие Патрик күні шеруінде бейнеленген, ол алғаш рет 1862 жылы өткізілген. Лакаванна округінің Әулие Патрик күні шеру қауымдастығы ұйымдастырған бұл шеруға қатысушылар саны бойынша елімізде төртінші орында, ал жан басына шаққанда екінші орында тұрады. Әулие Патрик күніне дейінгі сенбіде өткізілетін шеруде 8000-нан астам адам, соның ішінде платформалар, сыбызғы ойнаушылар, жоғары сынып оқушылары мен ирланд топтары қатысады. 2008 жылы бұл шараға 150 000-ға жуық адам келді. Скрантон уэльс американдықтары үшін мәдени орталық болды және 19 ғасырдың соңында ол Афина Кэмри Америка (Американың уэльс Афинасы) деп сипатталды. Демалыс үшін Монтаж тауы шаңғы курорты бар, ол қысқа мерзімге Sno Mountain деп аталды, ол Поконос тауларының көптеген курорттарымен бәсекелеседі және қиындық деңгейлерінің кең ауқымын ұсынады. Steamtown марафоны 1996 жылдан бері әр қазан айында өткізіліп келеді және Скрантон қаласының орталығында аяқталады. Най-Ог паркі Скрантондағы бірнеше саябақтардың ең үлкені болып табылады және оны Фредерик Лоу Олмстед жобалаған, ол Нью-Йорк қаласындағы Манхэттендегі Орталық паркті де жобалаған. Қала көптеген көркемдік ұйымдарға, соның ішінде Скрантон Фриндж фестиваліне (күзде қаланың орталық бөлігінде өткізілетін сахналық өнер фестивалі) үйіршілік етеді. Скрантонның негізгі концерт алаңы – Монтаж тауындағы Toyota Pavilion, 17 500 орындық жартылай жабық амфитеатр. Жазғы концерттерінде Джеймс Тейлор, Дэйв Мэтьюс тобы және тағы да көптеген музыкалық топтар өнер көрсетті. Скрантон мәдени орталығы – бірнеше залдар мен үлкен балл залын қамтитын әдемі архитектуралық ескерткіш. Онда Солтүстік-Шығыс филармониясы, Бродвей театры және басқа да гастрольдік қойылымдар өтеді. Скрантондағы ең биік ғимарат – Скрантон Таймс мұнарасы, Таймс ғимаратында орналасқан торлы радио мұнарасы, ол Рождество маусымында жарықтандырылады.

Кітапханалар

Лакаванна округі кітапхана жүйесі Скрантон қаласындағы кітапханаларды басқарады, оның ішінде Олбрайт еске алу кітапханасы, Лакаванна округі балалар кітапханасы және Нэнси Кей Холмс кітапханасы. 2008 жылғы мәліметтер бойынша, Скрантон кітапханалары 96 000-нан астам адамға қызмет көрсетеді және 547 000-нан астам кітап таратады.

Спорт

Скрантон қаласындағы кәсіби спорт 1887 жылы басталды, сол кезде кіші лигадағы «Скрантон Индиандары» командасы қаланың алғашқы кәсіби бейсбол командасы болды. Одан кейін тағы көптеген командалар құрылды, олардың ішінде Пенсильвания штатының лигасы, Шығыс лигасы, Атлантика лигасы, Нью-Йорк штатының лигасы, Нью-Йорк-Пенн лигасы және Нью-Йорк-Пенсильвания лигасы бар. Халықаралық лиганың «Скрантон/Уилкс-Барр RailRiders» командасы өз алаңындағы ойындарын Скрантонның оңтүстігіндегі Мусик қаласындағы PNC Field стадионында өткізеді. Футболдан, тоқтатылған жартылай кәсіби/кіші лига командасы «Скрантон Иглз» өздерінің Империя футбол лигасының чемпионатында 11 рет жеңіске жетіп, үстемдік құрды. Бұрынғы арена футбол командасы «Уилкс-Барре/Скрантон Pioneers» сегіз маусым бойы Mohegan Sun Arena (бұрынғы Wachovia Arena) стадионында ойнады, соңғы алты жылында плей-оффқа қатысып, 2007 жылы ArenaCup VIII және 2009 жылы ArenaCup X турнирлерінде жеңіске жеткізу үшін күресті, бірақ екі жолы да сәтсіз аяқтады. Тағы бір жартылай кәсіби/кіші лига командасы – «Солтүстік-Шығыс Пенсильвания Miners» командасы 2007 жылы аймақта ойынға қатыса бастады. «NEPA Shock» командасы Диксон Сити қаласынан жұмыс істейтін жартылай кәсіби/кіші лига командасы. Бұл команда 2012 жылы құрылып, Ұлы Шығыс футбол қауымдастығының мүшесі ретінде арена стиліндегі футболға қатысады. Скрантон бұрын кәсіби баскетбол командаларына ие болған, олардың ішінде «Скрантон Apollos», «Скрантон Miners» және «Скрантон Zappers» командалары бар. Сиракуз университетінің баскетбол жаттықтырушысы Джим Богейм жаттықтырушылық мансабына көшуден бұрын «Miners» командасы үшін ойнаған. 2012 жылы қала Премьер баскетбол лигасының «Скрантон/Уилкс-Барр Steamers» командасын қабылдады. Бұл команда сол маусымнан кейін жаттығуын тоқтатты, және қалада кәсіби командалар ойнамай қалды. 2018 жылы «Скрантон Shamrocks» командасы Америка баскетбол қауымдастығына (2000 жылдан бері) қосылып, аймаққа қайтадан кәсіби баскетбол әкелді. Кәсіби хоккей 1999 жылы Америка хоккей лигасының «Уилкс-Барре/Скрантон Penguins» командасы Уилкс-Барре қалашығындағы Кейси Плазадағы Mohegan Sun Arena стадионында ойынға қатысқан кезде келді. Бұл команда 2001, 2004 және 2008 жылдары конференциялық чемпионаттарды жеңіп алды. «Electric City Shock SC» жартылай кәсіби футбол командасы 2013 жылы Ұлттық Премьер лигасының құрамында құрылды. Бұл команда американдық футбол пирамидасының төртінші деңгейінде және Скрантон университетінің Фитцпатрик алаңында ойнайды. Скрантондағы Watres Armory аренасында 1983 жылдың 27 наурызында ауыр салмақтағы әлем чемпионатында титул иегері Ларри Холмс пен француздық Лусьен Родригес арасында жекпе-жек өтті. Холмс өзінің титулын 12 раундтық бірауыз шешіммен сақтап қалды, ресми есептерде бірде-бір раундты жоғалтпады.

Бастауыш және орта білім беру

Қаланың мемлекеттік мектептерін Скрантон мектеп округі (SSD) басқарады, ол шамамен 10 000 оқушыға қызмет көрсетеді. Қалада 9–12 сыныптарға арналған екі мемлекеттік орта мектеп бар: Скрантон орта мектебі қала орталығының солтүстік-батысында және Батыс Скрантон орта мектебі қаланың батыс жағында орналасқан. Округта 6–8 сыныптарға арналған үш мемлекеттік орта мектеп бар: Солтүстік-шығыс орта мектебі, Оңтүстік Скрантон орта мектебі және Батыс Скрантон орта мектебі. Сонымен қатар, SSD 12 мемлекеттік бастауыш мектепті (K–5 сыныптар) ұстап тұрады. Скрантонда екі жеке орта мектеп бар: Скрантон дайындық мектебі, жеке иезуит мектебі және Yeshiva Bais Moshe, ультра-православ мектебі. Дунмордағы Holy Cross орта мектебі – Скрантон епархиясы басқаратын және Скрантон мен айналасындағы оқушыларға қызмет көрсететін католик орта мектебі. Епархия сонымен қатар қалада бірнеше жеке бастауыш мектептерді де басқарады. Скрантон аймағындағы протестант мектептеріне Абингтон христиан академиясы, Ханаан христиан академиясы, Саммит академиясы және Триборо христиан академиясы кіреді. Пенсильвания білім беру департаменті Скрантонның саңырау және нашар еститін балаларға арналған мектебіне бақылау жүргізеді. Мемлекеттік Скрантон саңыраулар мектебі Скрантон саңырау және нашар еститін балаларға арналған мектепке алмастырылды. Penn Foster орта мектебі, қашықтықтан білім беретін орта мектеп, штаб-пәтері Скрантонда орналасқан. Merakey білім беру орталығы – Солтүстік Скрантонда орналасқан шағын жеке мектеп. Скрантон, Батыс Скрантон, Скрантон дайындық мектебі және Holy Cross мектептері Пенсильванияның Лаккавана лигасында спорттық жарыстарда бақ сынасады, ол Пенсильвания мектепаралық спорттық қауымдастығының 2-ауданының бір бөлігі болып табылады.

Колледждер мен университеттер

Қалада бес колледж мен университет орналасқан: Скрантон университеті, Гейзингер Комонвелл медицина мектебі, Джонсон колледжі, Лаккаванна колледжі, Мэривуд университеті және екі техникалық мектеп – Фортис институты мен Лаккаванна округінің мансаптық технология орталығы. Пенсильвания мемлекеттік университеті қаланың солтүстігінде, Данмор ауданында Пенсильвания штатының Скрантон қаласындағы Комонвелл кампусын басқарады. Лузерн округінің Нантикок қаласында орналасқан LCCC қоғамдық колледжі Steamtown-дағы The Marketplace-те спутниктік кампусын иеленеді. Penn Foster Career School, қашықтықтан білім беретін кәсіптік мектептің бас кеңсесі Скрантонда орналасқан.

Ауа

Уилкс Барр/Скрантон халықаралық әуежайы жақын орналасқан Авока қаласында орналасқан. Бұл әуежайға American Airlines, Regional Sky және United авиакомпаниялары қызмет көрсетеді. Уилкс Барр Вайоминг Вэлли әуежайы да қалалық аймақта орналасқан және көбінесе жеке авиация үшін пайдаланылады.

Автомобиль жолдары

Скрантонды қамтитын негізгі тас жолдар: Interstate 81, солтүстікке Бингемтон, Нью-Йорк және Онтариоға, ал оңтүстікке Уилкс-Барре, Харрисбург және Теннессиге дейін созылады; Interstate 84, шығысқа Милфорд пен Жаңа Англияға дейін; Interstate 380, оңтүстік-шығысқа Поконо Пайнсқа және Interstate 80 арқылы шығысқа Нью-Йорк қаласына, батысқа Сан-Францискоға дейін; Interstate 476 / Пенсильвания Turnpike Солтүстік-шығыс тармағы, оңтүстікке Аллентаун мен Филадельфияға дейін; АҚШ 6-тас жолы, шығысқа Карбондейлге дейін және I 84-ке параллель Жаңа Англияға, батысқа Эриге дейін; және I 81-ге параллель жүретін АҚШ 11-тас жолы.

Мемлекеттік және жеке автобустар

Скрантон қаласындағы қоғамдық көлікті Лакаванна транзит жүйесі (COLTS) қамтамасыз етеді. COLTS автобустары қала ішінде кең аумақты қамтиды, сондай-ақ Карбондейл, Дейлвилл, Питтстон және Флитвилл қалаларына барлық бағытта шектеулі қызмет көрсетеді. Тағы бір автобус компаниясы – Лузерн округінің көлік басқармасы (LCTA), ол негізінен Миноока аймағы (Лузерн округіне жақын) және Скрантон қаласының орталық бөлігі арқылы, Стимтаун сауда орталығының жанынан өтеді. LCTA жолаушыларды Скрантоннан Плейнс қаласындағы Мохеган Пенсильвания рациносына апарып жеткізеді.

Martz Trailways және Greyhound Lines компаниялары қалалық стансадан Нью-Йорк, Филадельфия және солтүстік-шығысқа қарай басқа да бағыттарға автобуспен жол жүргізеді. Бірнеше джитни компаниясы I-80 тас жолы арқылы Скрантоннан Строудсбург, Патерсон және Нью-Йорк қалаларына қатынайды.

Темір жолдар

Темір жол көлігі, жүк және жолаушылар тасымалы, қаланың тарихи дамуы үшін маңызды болды. Қала – Нью-Джерсидің Орталық темір жолы (CNJ), Делавэр және Гудзон темір жолы, Делавэр, Лаккаванна және Батыс темір жолы (DLW), Эри темір жолы және Лаккаванна және Вайоминг аңғары темір жолы (LWV) арқылы барлық бағытта – Нью-Йорк штатының Оңтүстік аймағына, Пенсильванияның бірнеше қалаларына және Солтүстік Джерсидің аймақтарына қызмет көрсететін ірі торап болды. CNJ станциясы мен DLW станциясы жолаушылар тасымалын соңғы рет 1950 жылдардың басында және 1970 жылы тоқтатты. Скрантон қаласында жүк тасымалы маңыздылығын сақтап тұр. Норфолк Солтүстік темір жолы Скрантон мен Бингемтон (Нью-Йорк) арасындағы бұрынғы Делавэр, Лаккаванна және Батыс (DL&W) бағытында жүк пойыздарын іске қосады, ол 2015 жылы Канадалық Тынық мұхиты темір жолының (Делавэр және Гудзон темір жолы бөлімшесі) операцияларын қабылдады. Reading Blue Mountain және Northern Railroad қаладағы бұрынғы DL&W Keyser Valley тармағына қызмет көрсетеді. Delaware Lackawanna Railroad, округке тиесілі темір жол желілерінің ресми операторы ретінде, бұрынғы Делавэр және Гудзон бағытын Скрантоннан солтүстікке қарай Карбондейлге, бұрынғы DL&W бағытын шығысқа қарай Делавэр су айдынына және бұрынғы Lackawanna және Вайоминг аңғары темір жолының үшінші рельсті қалалық трамвай желісін оңтүстікке қарай Монтаж тауына, Мусикке және Миноока өнеркәсіптік жолына дейін басқарады. Бұл бағыттар Steamtown Ұлттық тарихи орны мен Электр қаласы троллейбусы мұражайының маусымдық жолаушылар пойыздарын қабылдайды және Пенсильванияның Солтүстік-Шығыс аймақтық теміржол басқармасының бақылауында болады. PNRRA Лакаванна және Монро округтерімен Солтүстік-Шығыс Пенсильваниядағы ортақ жүк тасымалы темір жол желілерін қадағалау үшін құрылды, соның ішінде бұрын Conrail-ге тиесілі, Скрантоннан Поконо таулары арқылы Нью-Джерси және Нью-Йорк қалаларының нарықтарына бағытталған желіні де қамтиды. Оның басты мақсаты – Хобокен (Нью-Джерси) және Нью-Йорк қалаларына жолаушылар тасымалын қайта іске қосу. Скрантонға тұрақты жолаушылар пойызы қызметі НЖ Transit қызметін Хобокеннен Лаккаванна кесімі арқылы ұзарту жоспары бойынша қайта жаңартылуы тиіс. Бұл жоба Нью-Джерсиде темір жол төселіп жатқанда жалғасуда. Пойыздар Лаккаванна станциясының ғимаратынан өтіп, Лаккаванна даңғылындағы жаңа Скрантон станциясына 60-шы көпірдің шығысындағы ең солтүстік жол бойында тоқтайды, бұл темір жол көпірі Лаккаванна өзенінің үстінен және Клифф-стрит астыңғы өткелінен өтеді. 2023 жылдың желтоқсанында Федералды теміржол басқармасы Скрантоннан Нью-Йорк қаласына дейінгі дәлізді зерттеу үшін 500 000 доллар бөлді, бұл оның Дәлізді анықтау және дамыту бағдарламасының бірінші қадамын орындауға мүмкіндік береді.

Кэббилер

Бургиттің Электрлік қалалық таксиі сияқты жеке операторлар Скрантон аймағында қызмет көрсетеді, бірақ оларды орталық диспетчерлік арқылы телефонмен шақыру керек, үлкен қалалардағыдай көшеден тоқтату мүмкін емес.

Өрт сөндіру бөлімі

Өртке қарсы қызмет 1901 жылы ақылы қызмет ретінде құрылды. Ол толық уақытты қызмет болып табылады және шамамен 142 өрт сөндірушіден тұрады. Оның бас штабы Орталық қаладағы Малбери көшесінде орналасқан. Өрт сөндіру департаментінің жеті жұмыс істейтін өрт сөндіру станциясы бар. Оның құрамында тоғыз өрт сөндіру машинасы бар, оның ішінде бес цистерна, екі баспалдақ машинасы (көлік), бір құтқару машинасы және бас көмекшінің көлігі бар.

Полиция

Полиция бөлімі 150 ант берген полиция қызметкерінен және 18 азаматтық қызметкерден тұрады. Бөлімдерге мотоциклдік патруль, жаяу патруль, велосипедтік патруль және қызғылт бөлімдер кіреді. Қалалық патрульдік секторлар: Солтүстік, Оңтүстік, Батыс, Орталық қала және Грин Ридж. Формасыз бөлімге детективтік бөлім, көше қылмыстары, өртке қарсы күрес, автокөлік ұрлығы, балаларға қатысты зорлық-зомбылық, қылмыс орнын зерттеу және жасөсперімдер бөлімі кіреді. Сонымен қатар, арнайы операциялар тобы, бомбалық бөлім және дрон бөлімі бар.