Кіріспе
Израильдік социолог Шмуэль Ноа Айзенштадт (ивритше: שמואל נח אייזנשטדט, 10 қыркүйек 1923, Варшава – 2 қыркүйек 2010, Иерусалим) – израильдік социолог және жазушы. 1959 жылы Иерусалимдегі Еврей университетінің социология кафедрасына оқытушы болып тағайындалды. 1990 жылдан 2010 жылдың қыркүйегінде қайтыс болғанға дейін ол профессор-эмеритус болды. Чикаго университеті, Гарвард университеті, Цюрих университеті, Вена университеті, Берн университеті, Стэнфорд және Гейдельберг университеттерінде көптеген қонақ профессорлық қызметтер атқарды. Айзенштадт бірқатар сыйлықтар алды, соның ішінде Балзан сыйлығы мен Макс Планк ғылыми-зерттеу сыйлығы. Ол сондай-ақ 2006 жылы Холберг халықаралық мемориалдық сыйлығының иегері болды. Ол көптеген академиялардың мүшесі болды, соның ішінде Америка өнер және ғылым академиясы және Әлеуметтік эволюция және тарих журналының кеңесші редакторлары кеңесі. Оның қызы Ирит Меир Израильдің ым тілінің белгілі ғалымы болды. Социология саласында ол «жастар социологы» (Талкотт Парсонстың идеяларымен тығыз байланысты «Бір ұрпақтан екінші ұрпаққа» деген еңбегінде) ретінде танылды. Алайда: Айзенштадттың зерттеулері батыста дамыған мәдени бағдарламаны еуроцентрикалық тұрғыдан түсіндірудің қазіргі заманғы үрдісінің барлық қоғамдарда кездесетін табиғи даму моделі екенін түсінуге үлкен үлес қосты. Еуропалық модель – тек біреуі ғана, ол ең ерте пайда болған модель. Ол осы трендті бастады. Бірақ әлеуметтік реакциялар АҚШ, Канада, Жапония және Оңтүстік-Шығыс Азияда мүлдем басқа мәдени факторлармен жүзеге асты. (Frankfurter Rundschau, 22 наурыз 2000 жыл)
Shmuel Noah Eisenstadt (Hebrew: שמואל נח אייזנשטדט 10 September 1923, Warsaw – 2 September 2010, Jerusalem) was an Israeli sociologist and writer. In 1959 he was appointed to a teaching post in the sociology department of the Hebrew University in Jerusalem. From 1990 until his death in September 2010 he was professor emeritus. He held countless guest professorships, at the University of Chicago, Harvard University, the University of Zurich, the University of Vienna, the University of Bern, Stanford and the University of Heidelberg, among others. Eisenstadt received a number of prizes, including the Balzan prize and the Max Planck research prize. He was also the 2006 winner of the Holberg International Memorial Prize. He was a member of many academies, including the American Academy of Arts and Sciences and the Advisory Editors Council of the Social Evolution & History Journal. His daughter Irit Meir was a noted scholar of Israeli sign language. In the field of sociology he became known as a "sociologist of youth" (after a term in From Generation to Generation, a work closely related to the ideas of Talcott Parsons). However:
Eisenstadt's research contributed considerably to the understanding that the modern trend of a eurocentric interpretation of the cultural program developed in the west is a natural development model seen in all societies the European model is only one: it was merely the earliest. It started the trend. But social reactions, whether in the USA, Canada, Japan or in Southeast Asia took place with completely different cultural reagents. (Frankfurter Rundschau, March 22, 2000)
Өмірбаян және білім
Айзенштадт 1923 жылы Польшаның Варшава қаласында дүниеге келген. 1930 жылдардың басында анасы жесір қалған соң, оны Иерусалимге алып келді және ол 12 жасынан бастап Палестинада білім алды. 1940 жылы Айзенштадт еврей университетінде оқыды, онда социология ғылымдарының магистрі және докторы дәрежелерін алды. 1947-1948 оқу жылынан кейін ол Иерусалимге қайтып, Мартин Бубердің кафедрасында ассистент-оқытушы болып жұмыс істеді және оның жетекшілігімен магистрлік диссертациясын қорғады. Айзенштадт еврей университетінде қалды және сабақ беруді бастады, 1950 жылдан 1969 жылға дейін Социология кафедрасының меңгерушісі болды, сондай-ақ бірнеше жыл бойы Гуманитарлық факультет деканы қызметін атқарды. Айзенштадт әлеуметтік өзгерістер, жаңару және өркениеттердің кең тақырыптарын зерттеді. Эрик Коэн, Моше Лисак және Ури Алмагор Айзенштадттың социология ғылымына қосқан үлесінің құрметіне "Салыстырмалы әлеуметтік динамика: С.Н. Айзенштадтқа арналған эсселер" атты кітапты жинақтады. Кітапқа енген еңбектер Айзенштадттың Иерусалимдегі Еврей университетінің Социология және әлеуметтік антропология кафедрасының бұрынғы студенттері мен әріптестерімен жазылған. Мақалалар Айзенштадттың мәдениеттерді зерттеудегі негізгі тақырыптарына, жаңғыруға және әлеуметтік-саяси өзгерістерге қатысты. Айзенштадттың еңбектері социологияның көптеген салаларын, уақыт кезеңдерін және мәдениеттерді қамтиды, ал кітап редакторының пікірінше, Айзенштадттың жұмысының басты ұғымы – әлеуметтік динамика.