Кіріспе
Израильдік жеңіл атлетикашы Эстер Рот Шахаморов (; 1952 жылдың 16 сәуірінде туған) – Израильдің бұрынғы жеңіл атлетикашысы. Ол 100 метрлік кедергілермен және 100 метрлік жүгіруде маманданған.
Esther Roth Shahamorov (; born April 16, 1952) is a former Israeli track and field athlete. She specialized in the 100 meter hurdles and the 100 meter sprint.
Ерте және жеке өмір
Эстер Шахаморов Израильдің Тель-Авив қаласында ашкенази еврей отбасында дүниеге келген. 1973 жылы ол гимнаст Питер Ротқа үйленді, ол кейіннен оның жаттықтырушысы болды. Оның 1974 жылы туған ұлы Ярон – қылышбазалықтан ұлттық чемпион, және Эйнэт атты қызы бар. Бәсекелі спорттан зейнеткерлікке шыққаннан кейін ол спорт мектебінде мұғалім болып жұмыс істеді.
Жазбалар
Бір кезде ол бірден бес израильдік ұлттық рекордты иеленген. Олардың біреуі әлі күнге дейін рекорд болып табылады, ал қалған екеуі 20 жылдан астам сақталды. Оның 1972 жылғы Мюнхендегі жазғы Олимпиадада 100 метрге жұмсаған 11.45 секундтық уақыты 2014 жылғы 19 сәуірде Ольга Ленский бұзды. Бірақ Ленскийдің нәтижесі сол жылы жарыстан кейін міндетті допинг тестілеуін өткізбегендіктен күштен шығарылды. Оның 1976 жылғы жазғы Олимпиададан кейін Берлинде 100 метрлік кедергілер арқылы көрсеткен 12.93 секундтық уақыты 26 жыл бойы ұлттық рекордты құрады, содан кейін 2002 жылы Ирина Ленский бұзды. Оның 1975 жылы Штутгартта 200 метрге жұмсаған 23.57 секундтық уақыты 29 жыл бойы рекордты сақтап тұрды, содан кейін 2002 жылы оны Ирина Ленский де бұзды. Оның ұзындыққа секірудегі 6.14 метрлік көрсеткіші 1971 жылдан 1984 жылға дейін ұлттық рекорд болды. Әйелдердің бесқырлысы бойынша 4837 ұпай жинаған оның рекорды 1971 жылдан бастап 1977 жылы формат өзгергенге дейін ұлттық рекордты құрады.
Азия ойындары
Рот екі Азия ойынында бес алтын және бір күміс медаль жеңіп алды. 1970 жылы ол 100 метрлік кедергілермен және пентатлонмен алтын медаль, ал ұзындыққа секіруден күміс медаль жеңіп алды. 1974 жылы ол 100 метр, 200 метр және 100 метрлік кедергілерде үш алтын медаль жеңіп алды.
Олимпиада ойындары
1972 жылы Мюнхенде өткен жазғы Олимпиада ойындарында Рот 100 метрлік спринтте финалға өтуге шамалы ғана жетпейді. Ол 100 метрлік кедергілерден жартылай финалға іліккенімен, ұзақ жылдар бойы жаттықтырушысы болған Амицур Шапира мен Израиль құрамасының тағы он мүшесін палестиналық террористердің өлтіруінен кейін, Израиль Олимпиада құрамасының қалған бөлігімен бірге Ойындардан шығып кетті. 1976 жылы Монреальде өткен жазғы Олимпиада ойындарында Израильдің туын алып жүрген Рот, Олимпиада тарихындағы кез келген жарыс финалына жеткен алғашқы израильдік спортшы болды, және ол әлі күнге дейін жеңіл атлетикадан Олимпиада финалына шыққан жалғыз израильдік спортшы болып саналады. 100 метрлік кедергілерден 13,04 секундтық көрсетіліммен 6-орынды иеленді.
Макаби ойыны
Рот 1969 жылғы Маккабиада ойындарында 19 фут (6 метр) секіріспен ұзындыққа секіруде жеңіске жетті. Ол 1973 жылғы Маккабиада ойындарында 100 метрлік жүгіруде 11,75 секунд көрсетіп, ал 100 метрлік кедергілермен жүгіруде 13,5 секундта жеңіске жетті. 1977 жылғы Маккабиада ойындарында ол 200 метрлік жүгіруде 24,03 секундпен, сондай-ақ сол ойындарда 100 метрлік кедергілермен жүгіруде 13,50 секундпен жеңіске жетті.
Марапаттар мен мойындау
1999 жылы Рот спорт саласындағы Израиль сыйлығымен марапатталды. Ол 1999 жылы «Оскар» жүлдесіне ие болған «Сентябрьдегі бір күн» деректі фильмінде өнер көрсетті, онда 1972 жылғы Мюнхендегі спортшылардың кешірілген кезеңі туралы ойларымен және сезімдерімен бөлісті.