Кіріспе

Калифорниядағы рефракторлық телескоп, АҚШ

Карнеги телескопы (яғни Карнеги қос астрографы) – Калифорниядағы Лик обсерваториясында орналасқан екі рефракторлық телескоп. Екілік телескоптың құрылысы 1930-шы жылдары Карнеги институтының грантымен басталды, бірақ ол екінші линза қосылған 1960-шы жылдарға дейін аяқталмады. Телескоп көзбен қарап бақылау үшін емес, пленка эмульсиясына жазылған белгілі бір толқын ұзындығында суреттер түсіру үшін екі линзамен жабдықталған. 20 ғасырдың соңында аспанның фотосуретке түсірілуіне пайдаланылды, бұл жұмыс сәтті аяқталды. Телескоптың басты мақсаты – "галактиканың айналу және өзіндік қозғалыс проблемасын" зерттеу болды.

Сипаттама

Екі телескоп дәл экваторлық тұғырға орнатылған. Карнеги қос рефракторы обсерваториядағы орташа өлшемді күмбезде орналасқан. Карнеги екі телескоптан тұратындықтан, олар бір тұтқада жанында орналасқан, сондықтан ол телескопқа емес, ірі бинокльге көбірек ұқсайды. Бір жағы көк түсті жарықты, екінші жағы сары түсті жарықты фотоға түсіруге арналған. Карнеги біздің Галактикамыздың жергілікті аймағындағы мүмкіндігінше көп жұлдыздардың қозғалысын өлшеу үшін арнайы салынған. "Ликк өзімдік қозғалыс зерттеуі" деп аталатын Карнегидің миссиясы – түнгі аспанды екі рет суретке түсіру болды: 1950 жылдары және 20 жылдан кейін. Екі суретті салыстыру арқылы жұлдыздардың қозғалысы және Галактикамыздың құрылымы туралы көп мәліметтер алынды. Карнеги қазіргі уақытта тек аспанның кең аумағын суретке түсіру қажет болғанда ғана қолданылады. Телескопты доктор Ф.Э. Росс жобалаған, ал Warner & Swasey жасаған. Екінші линза 1962 жылға дейін орнатылмады және сары жарыққа түзетілді. Екінші линзаны Perkin Elmer өндірді. Бірінші элементтің бетінің ашық апертурасы 21,5 дюйм, ал барлық төрт элементі қоса алғанда линзаның салмағы 820 фунт. (Кіреберіс оқушысының ашық апертурасы 20 дюйм)