Кіріспе
Фильмдегі эпизод немесе сахналар тізбегі
фильм жасау кезіндегі декорациялық элементтер
set pieces in filmmaking
Фильм өндірісінде декорациялық элемент – орындалуы үшін күрделі логистикалық жоспарлау және көп қаржы жұмсауды талап ететін эпизод немесе эпизодтар тізбегі.
Терминнің пайда болуы және қолданылуы
Бастапқы мағынасында бұл термин жаңа декорациялар жиынтығын құруды қажет ететін сахналарды белгілеу үшін қолданылады. Алғашқы фильмдердің көпшілігі үлкен студияларда түсірілді, онда әлеуетті түрде қымбат декорациялар болды. Сценарийге жаңа түсірілім алаңы қажет болғанда, киношылар көбінесе сол сахнаны фильмнің басты нүктесіне айналдырып, шығынды ақтауға тырысады. Адам О'Брайеннің сөзінше, «декорациялық сахна» – «фильмдегі эпизод, онда біз фильм жасау процесінің логистикалық еңбегін (егер саналы түрде ойланбасақ) бағалауға шақырыламыз, оның ішінде дизайн, актерлік шеберлік және түсірілім». Бұл термин көбінесе фильм жасаушының күрделі жоспарлауы көрерменге максималды әсер беруге бағытталған эпизодтарды сипаттау үшін кеңінен қолданылады, мысалы, тартымды әрекетке толы сахна немесе әсерлі ғылыми фантастикалық эпизод. Бұл термин фильм үшін өте маңызды, оны монтаждау кезінде немесе түсірілім кестесінен шығарып тастағанда аяқталған жұмыстың қызықтылығын, қарқындылығын, әсерін, үйлесімділігін немесе есте қалуын нашарлататын эпизодтарды сипаттау үшін де жиі қолданылады. Көбінесе сценарийлер мұндай декорациялық сахналардың тізіміне негізделеді, әсіресе жоғары бюджетті «іс-шара фильмдерінде». Кейде бұл термин видео ойындардағы кинотөңкерістерге де қатысты қолданылады. Декорациялық сахна сюжеттің маңызды бөлігі болуы мүмкін, ал болмауы мүмкін. Джеймс Бонд фильмдері көбінесе фильмнің негізгі сюжетімен тікелей байланысы жоқ декорациялық сахнамен басталады. Ал драмалық фильмдерде сюжеттің маңызды тұстарында декорациялық сахналар болуы мүмкін, олар драмалық шиеленістің шешілуіне, мәніне немесе жаңа кезеңге өтуге мүмкіндік береді.
Өндіріс
Сценалық көріністер көбінесе әңгіме тақталары, экрандық сынақтар және репетициялар арқылы аса мұқият жоспарланады, кішкентай сахналармен салыстырғанда режиссер мен актерлер көбірек импровизация жасауы мүмкін. Әрбір қимыл түрлі бөлімдердің біріккен күш-жігерін қажет етеді: декорация жасаушылар, физикалық эффектілер және арнайы визуалды эффектілер. Көптеген фильмдерде әртүрлі адамдар топтары әртүрлі сценалық көріністерді жеке-жеке дайындайды, себебі түсірілімге дейін оларды дайындау көп уақытты алуы мүмкін. Мысалы, "Матрица: Қайта жүктелу" фильміндегі автокөлік қууына дайындалуға бірнеше ай кетті және ол 30 миллион долларға бағаланды, оның ішінде тас жол декорациясын салуға 5 миллион доллар жұмсалды.
Мысалдар
Белгілі бір мысалдар ретінде "Жоғалған сандықты іздеушілер" фильміндегі жылан ұясы, "Жұлдызды соғыстар" фильміндегі "Өлім жұлдызының" шатқабы, "Жалғыз екі рет тіріл" фильміндегі жанартау қамалын басып алу, "Қан болады" фильміндегі жанатын мұнай платформасы және "Жура паркі" фильміндегі тираннозаврдың қашуы бар. Альфред Хичкок мұндай эпизодтарды "кресцендо" немесе "соққылар" деп атап, әр фильміне үштен қосуға тырысқан. "Психо" фильмінде бұл душтағы кісі өлтіру, баспалдақтағы кісі өлтіру және "Ананың" ашылуы. Ең танымал эпизодтардың бірі – "Апокалипсис қазір" фильміндегі "Валькириялардың шабуылы" тікұшақтар шабуылы көрінісі, оның жоспарлауы "Жұректегі қараңғылық: Фильм жасаушының апокалипсисі" фильмінде көрсетілген.