Кіріспе
Людвиг Розелиус (2 маусым 1874 – 15 мамыр 1943) – неміс кофе саудагері және Kaffee HAG компаниясының негізін қалаушы. Ол Бремен қаласында дүниеге келген және кофеден кофеинді коммерциялық жолмен алуды дамытқан адам ретінде танылады. Ол Паула Модерсон-Бекер және Бернард Хоэтгер сияқты суретшілерді демеушілік етіп, Бремендегі Бётчерштрассе көшесін көркемдік туындыға айналдырды.
Ludwig Roselius (2 June 1874 – 15 May 1943) was a German coffee merchant and founder of the company Kaffee HAG. He was born in Bremen and is credited with the development of commercial decaffeination of coffee. As a patron, he supported artists like Paula Modersohn Becker and Bernard Hoetger and turned the Böttcherstrasse street in Bremen into an artwork.
Өмір
Розелиус Бременде дүниеге келген. 1902 жылы Людвиг Розелиус орталықта орналасқан No. 4 Бёттчерштрассе үйін сатып алды. Көп ұзамай ол Roselius & Co. компаниясының бас кеңсесіне айналды. 1906 жылы Kaffee HAG (Kaffee Handels Aktien Gesellschaft) құрылды. Ол Die Brücke институтын қолдады және Brücke форматында әйгілі геральдикалық Coffee Hag альбомдарын жариялай бастады. Туған қаласында ол Глокеншпиль үйі деп аталатын ойын-сауық үйін салды. Розелиус нацистік партияға екі рет мүшелікке түсуге өтініш берді, бірақ екі рет те қабылданбады, себебі ол Бёттчерштрасседе «дегенеративті өнерді» насихаттады. Кейін Гитлермен келіспеушілік туды, бірақ нацистік идеологиямен емес, өйткені Розелиус «Төменгі неміс нәсілінің» (географиялық термин ретінде «Төменгі Саксония» сияқты) таза түрінің бар екеніне сенді немесе оны құруға лобби жасады, ал Гитлер оған сенбеді. Людвиг Розелиус қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай Хайнц Пувогель 4 миллион рейхмарка жинады, бірақ ІІ дүниежүзілік соғыстан кейін IARA тергеушілері АҚШ-тың көпұлтты ITT корпорациясының 29% Фокке-Вульфке тиесілі екені және болашақтағы топтық сот процестеріне байланысты жауапкершіліктен жалтарды, себебі Пёрл-Харбордан кейін АҚШ үкіметі ITT корпорациясын мемлекеттендірмеді. 1928 жылы Розелиус өнер жинағын көрсету үшін Бёттчерштрасседегі үйін кеңейтті. 1934 жылы сүйек қатерлі ісігінен сол аяғы ампутацияланды. Ол сонымен қатар рецидивтік қызбадан және басқа да аурулардан зардап шекті. 1935 жылдың басында оның кіші қызы тенор Иво Гёттеге тұрмысқа шықты. Розелиус Киль университетінде математика, физика және философиядан мемлекеттік емтиханды үздік аяқтаған Ивоның әпкесі Барбара Гёттемен кездескенде, ол бірден оған жұмыс ұсынды. Барбара философиядан докторлық диссертациясын қорғауды жоспарлаған болатын, бірақ ұсынысты қабылдады. Уақыт өте келе ол оның күтушісі, серігі және ең жақын серігіне айналды. Ол көптеген дүниежүзілік сапарларында оған көмектесіп, кітаптары мен жариялымдарымен айналысты. Барбараның академиялық білімі оның «өмірге бейімделген» іскерлік қабілетін толықтырды. Олар тамаша команда болды. Розелиус Барбараның өмірін сақтап қалғанын айтты, себебі Гитлер 1936 жылғы қыркүйектегі Нюрнбергтегі нацистік партия митингінде Бёттчерштрасседегі өнер мен сәулетті және Розелиустың скандинавиялық көзқарастарын айыптағанда. Кейін қызы Барбара Розелиустың саяси көзқарасын жұмсартуға көмектескенін мойындады. Алғыс ретінде және авиация тарихындағы оның орнын нығайту үшін ол жаңа FW200c 4 қозғалтқышты жолаушылар ұшағын 26 орындықпен жабдықтады, себебі Барбараның туған күні 26-сы болатын. Барбара Розелиустың соңғы тоғыз айында Берлиндегі бұрынғы Кайзерхоф қонақ үйінде күткен, және ол қайтыс болғанға дейін қолын ұстады. Олар бір-біріне терең сезіммен байланысқан, бірақ бұл әрқашан платондық қарым-қатынас болды.
Apparently he had later a falling out with Hitler – though not with the Nazi ideology – because Roselius believed in the existence of or lobbied for the creation of a purebred "Lower German race" ("Lower" as a geographical term – as in "Lower Saxony") and Hitler did not. 4 Million RM was raised by Heinz Puvogel shortly after Ludwig Roselius died but when questioned after World War II by IARA, investigators lied and turned a blind eye due to a coverup about U. S. multinational ITT Corporation owning 29% of Focke Wulf and possible future class action payouts as the U. S. government failed to nationalize the ITT Corporation after Pearl Harbor. In 1928, Roselius expanded his house in the Böttcherstrasse to accommodate his art collection. In 1934, Roselius had his left leg amputated due to bone cancer. He also suffered from recurring fevers and other illnesses. In early 1935 his youngest daughter married tenor Ivo Götte. When Roselius met Ivo's sister Barbara Goette, who had just completed her state examinations in mathematics, physics and philosophy with distinction at Kiel University, he immediately offered her a position with the concern. Although she had intended to commence her Ph. D. in philosophy, she accepted the offer. Over time she became his carer, companion, and closest collaborator. He needed someone to look after him on his many worldwide voyages and help him with his books and publications. Barbara's academic credentials complemented his 'streetwise' business acumen. They became a formidable team. Roselius credited Barbara with having saved his life when Hitler denounced the art and architecture in his Böttcherstasse and Roselius's Nordic views at the September 1936 Nuremberg Nazi party rally. Later, his daughter recognized that Barbara had been responsible for Roselius finding his way back to a more moderate political outlook. As a debt of gratitude and to cement her place in aviation history, he had the new FW200c 4 engined passenger airliner fitted with 26 seats as Barbara's birthday was on the 26th. Barbara looked after Roselius for the final nine months of his life in the now demolished Hotel Kaiserhof in Berlin and she held his hand shortly before he died. They were very much in love but it was always a platonic relationship.
Мұра
Бёттчерштрассе 1930 жылдары «елеусіз өнер» деп жарияланып, соғыс жылдары көбінесе қиратылды. Соғыстан кейін үйлер Розелиус кофе компаниясымен қайта жаңартылды және қазір жалпы жұртшылыққа ашық. Мұражайлардың ішінде оның жинақтарын көрсететін Людвиг Розелиус мұражайы бар.