Кіріспе

Клайд-Ривер (жазу тәсілі: ᑲᖏᖅᑐᒑᐱᒃ, инуктитут: Kanngiqtugaapik "әдемі кішкентай шығанақ") – Баффин аралының Патриция шығанағының жағасында, Дэвис бұғазының бір саласы Кангиктугаапиктан жақын орналасқан инуиттік поселкесі. Ол Арктикалық Кордильера тау тізбегінің бір бөлігін құрайтын Баффин тауларында орналасқан. Поселеге әуе және жыл сайынғы жабдықтау теңіз көлігімен қызмет көрсетіледі. Поселеңде Quluaq мектебі, Солтүстік дүкендері, арена, қауымдық зал, Англикан шіркеуі (Құтқарушы шіркеуі), денсаулық сақтау орталығы, қонақ үй және Икалуит пен Понд-Инлетке жүйелі рейстермен Клайд-Ривер әуежайы қызмет көрсетеді.

География

Бұл жер су тасқынына бейім жазықта орналасқан, Барнс мұздығына дейін созылатын әсем фиордтармен қоршалған. Клайд өзені аймағындағы таулар, мұз таулары және мұздықтар бүкіл әлемнен тау шағасы мен мұзға шығушыларды қызықтырады. Бұдан басқа, құрлықтағы карибу, нарвал, ақ аю және басқа да теңіз жануарлары сияқты көптеген жануарларды көруге болады. Изабелла шығанағында "Игаликтұқ ұлттық жануарлар қорығы" деп аталатын, балықтардың қорғалатын аймағы орналасқан. Клайд өзені Нунавуттің инуит мәдениетін оқыту орталығы – Пиккусилириввикке үй иесі. Пиккусилириввик 2011 жылдың мамыр айында есігін ашты.

Демография

Statistics Canada жүргізген 2021 жылғы Канадалық санақта Клайд-Ривердің халқы 1,181 адамды құрады, олардың 278 жеке тұрғын үйдің 258-інде тұрды, бұл 2016 жылғы 1,053 адамнан өзгеше. Жер аумағы болғандықтан, 2021 жылы халық тығыздығы құрады.

Жоғарғы Сот ісі

2014 жылғы 26 маусымда Ұлттық энергетика кеңесі (NEB) TGS NOPEC Geophysical Company ASA (TGS), Petroleum Geo Services (PGS) және Multi Klient Invest AS (MKI) бірлесіп ұсынған Баффин аралының жағалауында сейсмикалық жарылыс жүргізудің 5 жылдық жоспарын мақұлдады. Бұл шешім Клайд өзені мен Понд-Инлет қауымдастықтары, Арктикалық балық аулау альянсы, Баффин балық аулау коалициясы және Кикиктани Инуиттер қауымдастығы соның ішінде Инуиттер тарапынан қатты сынға ұшырады. Qikiqtani Инуиттер қауымдастығының сол кездегі президенті Окалик Эгезиак: "Олар Инуиттердің алаңдаушылықтарын әлі де түсінбейді және біз процестің бір бөлігі болғымыз келеді", – деді. Ал Инуит фотографы және Клайд өзенінің тұрғыны Ниоре Икалюкжуак: "Біздің тамақтануымыз бен Инуит өмірінің жалпы болуы осы суларға байланысты. Консервативті үкімет жасап жатқанның мәдени геноцид екенінен және біз білетін Инуит өмір салтын жоюынан қорқамыз", – деп мәлімдеді. Клайд өзенінің мэрі Джерри Натанин: "Ешкім біздің алаңдаушылықтарымызға көңіл бөлмейді. Ал Оттавадағы [Қоршаған орта] министріміз Леона Аглюккақ Инуиттер үшін сөйлемеуі өте қате" деді. Мэр Натанин сейсмикалық жарылыс операцияларын болдырмау үшін бірлесіп жұмыс істеу мүмкіндігіне үміттене отырып, Greenpeace Canada экологиялық ұйымына жүгінді. Бұл 1970 және 80-жылдардағы тыйым салу науқанында қарама-қарсы жақтарға шығу тарихынан туындаған "көрінетін" ынтымақтастыққа әкелді. 2014 жылдың 23 шілдесінде Клайд өзенінің қауымдастығы NEB-тің мақұлдауына қарсы наразылық акциясын өткізді, ал 28 шілдеде Клайд өзенінің ауылы, Клайд өзенінің Наммаутак аңшылар мен терішілер ұйымы және Клайд өзенінің мэрі Джерри Натанин Федералдық апелляциялық сотқа сот қарауына қатысу туралы өтініш берді. Сотта NEB-тің шешімі Біріккен Ұлттар Ұйымының Түпкі халықтар құқықтары туралы декларациясына сәйкес, Канада үкіметінің Түпкі халықтармен кеңесу міндетіне қайшы келеді деп айтылды. Бұл істің маңыздылығы туралы сөз сөйлеген Клайд Риверді қорғаған конституциялық заңгер Надер Хасан: "Федералды үкімет Нунавут халқымен аборигендер мен келісімдер бойынша берілген құқықтарына қатысты кез келген мәселе бойынша кеңесу және келісу бойынша конституциялық міндетті атқаруға тиіс. Бұл орындалмады және NEB энергетика саласының мүрі деуімен қайтадан бекітілді", – деді. Апелляциялық сот 2015 жылдың тамызында бұл өтінішті қабылдамады. Бірақ топтар 2015 жылдың қазан айында Канаданың Жоғарғы сотына шағымдануға рұқсат сұрады, апелляциялық соттың шешімі қате екенін және бұл іс ұлттық маңызы бар екенін, сондықтан одан әрі талқылау қажет екенін дәлелдеді. Сол жылдың қарашасында Greenpeace осы заңды талапты қолдау үшін 129 000-нан астам қол жинаған халықаралық петицияны бастады (2016 жылдың шілдесіне дейін). 2016 жылдың 10 наурызында Канаданың Жоғарғы соты Клайд Риверге өз ісін елдің ең жоғары сотында қарауға рұқсат берді, бұл қоғамдастықтың ісі маңызды екенін растады, сондықтан соттармен қосымша қарау қажет. Сот отырысы 2016 жылдың 20 қарашасына жоспарланды. 2017 жылдың шілдесінде Жоғарғы Сот Клайд Ривердің пайдасына шешім шығарды, мұнай мен газды барлауға жол бермейтінін мәлімдеді.

Кең жолақты байланыс

2005 жылдан бері бұл қауымдастық Qiniq желісімен қамтамасыз етілуде. Qiniq – үйлер мен кәсіпорындарға арналған, сыртқы әлеммен спутниктік байланыс арқылы қосылатын тұрақты сымсыз қызмет. Qiniq желісі SSI Micro компаниясымен жобаланып, басқарылады. 2017 жылы желі 4G LTE технологиясына және мобильді дауыс үшін 2G GSM-ге жаңартылды.

Климат

Клайд өзені тундралық (ЭТ) климатқа ие, жаздары қысқа, бірақ салқын, қыстары ұзақ және суық.