Гаспе түябіры – Канада, Квебек провинциясындағы Сен-Лоран ағысының бойында орналасқан, табиғаты әдемі аймақ. Халқы 140 мыңнан астам. Jersey Norman тілінде сөйлейтіндер де бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гаспе түбегі, сондай-ақ Гаспесия (,) деп те аталады, – Канаданың Квебек провинциясында Матапедия аңғарынан Сент-Лоуренс шығанағына дейін созылып жатқан Сент-Лоуренс өзенінің оңтүстік жағалауындағы түбек. Ол оңтүстік жағынан Шалер шығанағы және Рестигуш өзені арқылы Нью-Брансуик провинциясынан бөлінеді. Гаспе атауы микмак тіліндегі gespe'g сөзінен шыққан, ол "соңы" деген мағынаны білдіреді – құрлықтың соңына сілтеме. Гаспе түбегінің ауданы Бельгиядан сәл үлкен, ал 2011 жылғы халық санауы бойынша халқы 140 599 адамды құрайды. Бұл аймақ, сонымен қатар, Джерси Норман тілінде туғаннан сөйлейтін адамдарды Channel аралдарынан тыс жерде кездестіретін жалғыз өңір болып табылады.
Peninsula in Quebec, Canada
the peninsula
The Gaspé Peninsula, also known as Gaspesia (, ɡaspezi; ), is a peninsula along the south shore of the St. Lawrence River that extends from the Matapedia Valley in Quebec, Canada, into the Gulf of St. Lawrence. It is separated from New Brunswick on its southern side by Chaleur Bay and the Restigouche River. The name Gaspé comes from the Mi'kmaq word gespe'g, meaning "end", referring to the end of the land. The Gaspé Peninsula is slightly larger than Belgium, at The population is 140,599 as of the 2011 census. It is also noted as being the only region outside the Channel Islands to contain native speakers of Jersey Norman.
География
Жарым аралдың солтүстік жағалауында Сент-Лоуренс өзені бойында теңізді жартастар басым. Гаспе түбегі Сент-Лоуренс шығанағына қарай тікелей созылып, жарым аралдың ең шығыс нүктесін құрайды. Персе жартасы (немесе Рошер Персе) – табиғи аркасы бар арал, жарым аралдың шығыс жағында орналасқан. Жарым аралдың ішкі аймағы – Аппалачи тауларының солтүстікке қарай жалғасып, Шик-Чок деп аталады, ал Жақ Картье тауы жарым аралдың ең биік нүктесі болып табылады. Альберт тауы (Mont Albert) – Шик-Чок тауларының тағы бір жоғары тауы. Оның шыңы – ағаштар шегінен жоғарыдағы альпілік аймақ – шамамен жалпақ плато, жылан тәрізді тау жыныстарынан тұрады және ерекше флораға ие. Альберт тауына теңіз деңгейіне жақын жерден көтерілу қиынға соғады, бірақ саяхатшылар арасында танымал, Сент-Лоуренс және Норд жағалауының көрінісін ұсынады, бұл өзеннің солтүстік жағалауы және Канада қалқанының ежелгі тау жыныстық негізінің бір бөлігі.
Sea cliffs dominate the peninsula's northern shore along the St. Lawrence River. Cap Gaspé, jutting into the Gulf of St. Lawrence, is the easternmost point of the peninsula. Percé Rock (or Rocher Percé), an island pierced by a natural arch, is located just offshore of the peninsula's eastern end. The peninsula's interior is a rugged northward continuation of the Appalachian Mountains called the Chic Chocs, with Mount Jacques Cartier at the peninsula's highest peak. Mount Albert (Mont Albert) at is another high mountain in the Chic Chocs. Its summit, an alpine area above the tree line, is a nearly flat plateau about across composed of serpentine bedrock and supporting a quite unusual flora. The ascent of Mount Albert from near sea level is challenging, but popular with hikers, offering a view of the St. Lawrence and the Côte Nord, the river's north shore, part of the ancient bedrock of the Canadian Shield.
Ішкі аумақ
Жарты аралдың ішкі бөліктері Чик-Чок тауларымен көмкерілген, олар Нотр-Дам тауларының бір бөлігі және Аппалачи тауларының жалғасы болып табылады. Теңіз деңгейінен шамамен жоғарыда орналасқан Мёрдоквилл қаласының тарихы сан алуан, қазіргі таңда онда бірнеше жел турбиналары бар. Қалаға жарты аралдың солтүстік жағалауынан ішке қарай созылатын 198-ші тас жол арқылы жетуге болады, ол тез арада тауларға көтеріліп, кең орманды аймақтарға еніп, бірнеше шағын өзендерді кесіп өтеді. Мурдоквиллден бастап 198-ші тас жол Йорк өзені бойымен жарты аралдың шығыс ұшындағы Гаспе қаласына дейін жалғасады.
The interior portions of the peninsula are dominated by the Chic Choc Mountains, part of the Notre Dame Mountains, an extension of the Appalachian Mountains. The town of Murdochville, at about above sea level, has had a varied history, and is now home to several wind turbines. It is reached by Route 198, which extends inland from the northern shore of the peninsula, soon climbing into the mountains and entering vast forests, crossing several small rivers before reaching the town. From Murdochville, Route 198 follows the York River to the city of Gaspé on the peninsula's eastern tip.
Экономика
Жарым аралдың экономикасы тарихи түрде балық шаруашылығына, егіншілікке және орман шаруашылығына негіделген. Дегенмен, бастапқы ресурстарға байланысты салалар балықтың көп аулануы, тым көп пайдалану және фермерлердің азаюы салдарынан қиындыққа тап болып, аймақты туризм және қызмет көрсету саласына қарай жылжуға мәжбүр етуде.
The economy of the peninsula has historically been focused on fishing, agriculture and forestry. However, primary resource based industries are suffering due to overfishing, overexploitation and fewer numbers of farmers in business, forcing the region to move towards tourism and the services industry.
Туризм
Жарым арал Квебектің ең танымал туристік аймақтарының бірі болып табылады. Гаспе ұлттық паркі (Parc national de la Gaspésie) Чик-Чок тауларында, ал Фориллон ұлттық паркі жарым аралдың солтүстік-шығыс ұшында орналасқан. Халықаралық Аппалач тау жолының бір бөлігі жарым аралдың таулары арқылы өтеді. Бонавенчур ұлттық паркі де осы жерде орналасқан. 2018 жылдың қыркүйегіне қарай, аймақта Канаданың үшінші ЮНЕСКО жаһандық геопаркі – Персе геопаркі (Géoparc de Percé) де құрылды.
The peninsula is one of Quebec's most popular tourism regions. The Gaspé National Park (Parc national de la Gaspésie) is located in the Chic Chocs, and Forillon National Park is at the peninsula's northeastern tip. A section of the International Appalachian Trail travels through the peninsula's mountains. Bonaventure National Park is located here. As of September 2018 the area also hosts Canada's third UNESCO Global Geopark – Géoparc de Percé.
Жолдар
Квебектің 132-ші бағыты жарым аралды айналап өтеді, оның бір тармағы жағалау бойымен, екіншісі Сент-Флави қаласы арқылы өтеді.
Quebec Route 132 circles the peninsula, with one branch following the coast and the other cutting across it at Sainte Flavie.