Кіріспе

Бу ағысы клапанының су түрі

Аймақтық клапан – гидравликалық жылыту немесе салқындату жүйесінде су немесе бу ағынын басқару үшін қолданылатын клапанның нақты түрі. Тиімділікті арттыру және тұрғындардың жайлылығын қамтамасыз ету мақсатында мұндай жүйелер көбінесе бірнеше аймаққа бөлінеді. Мысалы, үйдің бірінші қабаты бір жылыту аймағымен қамтамасыз етілсе, жоғарғы қабаттағы жатын бөлмелері басқа аймақпен қамтамасыз етіледі. Осылайша, күндіз жылу негізінен бірінші қабатқа, ал түнде жатын бөлмелеріне бағытталады, пайдаланылмаған аймақтардың салқындауына мүмкіндік береді. Бұл аймақтарды бөлу екі тәсілдің бірімен жүзеге асырылуы мүмкін:
Көптеген циркуляциялық сорғылар, немесе
Бір циркуляциялық сорғы және аймақтық клапандар.

Аймақтық клапанның құрылысы мен жұмыс істеуі

Үй гидроникалық жүйелерінде қолданылатын аймақтық клапандар көбінесе электр қуатымен жұмыс істейді. Ірі коммерциялық орналымдарда вакуум немесе тамырылған ауа қолданылуы мүмкін. Екі жағдайда да мотор су клапанына механикалық байланыс арқылы қосылады. Электрлік аймақтық клапандар үшін мотор көбінесе кішкентай көлеңкелі полюсті синхронды мотормен үйлесімді, ол екі тоқтау нүктесінің бірінде (клапан ашық немесе клапан жабық) моторын ажыратуға қабілетті ротациялық коммутатормен біріктірілген. Осылайша, "клапанды ашу" терминалына қуат түсіргенде мотор клапан ашылғанша жұмыс істейді, ал "клапанды жабу" терминалына қуат түсіргенде мотор клапан жабылғанша жұмыс істейді. Мотор көбінесе басқа басқару жүйесінде қолданылатын 24 вольт айнымалы ток көзінен қуат алады. Бұл аймақтық клапандарды төмен вольтты термостаттармен тікелей басқаруға және төмен вольтты сымдармен қосуға мүмкіндік береді. Бұл клапан түрі SPDT термостаты немесе релесін пайдалануды қажет етеді. Моторланған конструкцияның қарапайым нұсқасы клапанның орнын анықтайтын коммутаторды қысқартады. Мотор клапан механикалық тоқтағанша ғана жұмыс істейді. Басқа нұсқада мотор айналуын жалғастырады, ал сырғанап тұратын муфта клапанды механикалық тоқтауға итеруге мүмкіндік береді. Әдетте клапан қуат берілгенде ашық күйде қалады, ал қуат үзілгенде берік серіппе оны жабады. Бұл қарапайым конструкция клапан ашық болғанда электр қуатын тұтынады. Клапанның күйін растау үшін кері байланыс жоқ, ол берілген команданы орындайды деп есептеледі. Аймақтық клапандар балауыз моторларын және серіппелі қайтару механизмін пайдаланып да жасалуы мүмкін. Бұл жағдайда клапан серіппенің күшімен жабылады, бірақ балауыз мотордың күшімен ашылуы мүмкін. Электр қуатын тоқтату клапанды қайта жабады. Бұл клапан түрі қарапайым SPST термостатымен жұмыс істейді. Вакуумдық немесе пневматикалық аймақтық клапандар үшін термостат әдетте қысымды немесе вакуумды қосып немесе өшіріп, серіппелі резеңке мембрананы немесе шар клапанын қозғалтып клапанды іске қосады. Электрлік аймақтық клапандардан айырмашылығы, бұл клапандар ешқандай қуатсыз әдепкі күйіне автоматты түрде оралады, ал әдепкі күй әдетте "ашық" болып, жылудың өтуіне мүмкіндік береді. Өте күрделі жүйелер аймақтық клапандарды басқару үшін BACnet немесе LonWorks сияқты ғимараттық автоматтандыру жүйелерін пайдалануы мүмкін.

Бірнеше циркуляторлы сорғылармен салыстыру

Бірнеше аймақтарды жеке-жеке басқарылатын бірнеше циркуляциялық сорғылар немесе бір сорғы және бірнеше аймақтық клапандарды қолдану арқылы жүзеге асыруға болады. Әрбір тәсілдің өз артықшылықтары мен кемшіліктері бар.