Кіріспе

Бангалор мәдениетіне шолу (Үндістан)

Бангалор – Үндістанның Карнатака штатының астанасы және ең ірі қаласы. 15 миллионнан астам халқы бар (2016 жылғы қаңтар деректері бойынша), Бангалор Үндістандағы үшінші ең үлкен қала және әлемдегі 27-ші ең үлкен қала. Бангалор – елдегі этникалық құрамы ең алуан түрлі қалалардың бірі, қала тұрғындарының 51%-ден астамы Үндістанның басқа өңірлерінен көшіп келген адамдар. Тарихи түрде көпмәдениетті қала болған Бангалор, Үндістанда ақпараттық технологиялар және бизнес-процестерді сырттан тапсыру индустриясының либерализациясы мен кеңеюіне байланысты айқын әлеуметтік және мәдени өзгерістерге ұшырады. Бангалордың IT компаниялары Үндістанның 1 миллион IT-маманының 35% жуығын жұмысқа орналастырған.

Бақ қала

Бангалор Үндістанның «Бақтар қаласы» деп танымал болды және екі ұлттық деңгейдегі ботаникалық баққа ие – Лал Багх және Куббон паркі, олар жыл бойы көптеген саяхатшыларды қызықтырады. Қала 1980-жылдардың соңында кең жасыл аумағы үшін Индира Приядаршини Врукша Митра сыйлығымен марапатталды. Баннерхатта зообағы да түрлі-түсті жануарлар мен құстарға толы, көрікті жасыл ландшафтқа ие.

Дін

Бенгалур тұрғындары бенгалурейлер немесе бенгалорейлер деп аталады, және бұл анықтама әлеуметтік топ, дін және тілге таралады. Бенгалурдың басты діндерінің бірі – индуизм. Қалада Бенгалурдың ең ежелгі фестивалі саналатын "Карага Шактиотсава" мерекесі тойланады. "Жарық фестивалі" деп мағына беретін Дипавали демографиялық және діни айырмашылықтардан тыс, зор қуанышпен тойланады. Дасара – ежелгі Майсур патшалығының дәстүрлі мерекесінің маңызды белгісі. Ганеш-Чатурти, Угади, Санкранти сияқты басқа да дәстүрлі үнді фестивальдары да тойланады. Мұсылман және христиан халқы Құрбан айт, Ораза айт және Рождество мерекелерін де тойлайды деген хабар бар.

Ойын-сауық

Бангалор қаласы Каннада киноиндустриясының отаны, ол жыл сайын шамамен 100 фильм шығарады және кіріс бойынша Үндістандағы ең ірі бесінші киноиндустрия болып табылады. Каннада киноиндустриясы Бангалор Каннада деп белгілі бір әдеттегі тілдік нұсқаны қалыптастырды. Бангалор сонымен қатар, әуесқой (Хам) радио лицензиясының иелерінің саны мен олардың қызметіне байланысты Үндістанның Хам радиосының астанасы ретінде танымал. Бангалор қаласында жиырмаға жуық әуесқой (Хам) радио клубы және төрт VHF ретрансляторы бар. Бангалор әуесқой радио клубы VU2ARC 1959 жылы құрылған және алтын мерейтойын – 50 жылдығын тойлап жатыр. Lions Clubs International әуесқой (Хам) радио клубы VU2LCI-нің базасы осы қалада орналасқан.

Ас мәзірі

Тағамның алуан түрлілігі Бангалордың әлеуметтік және экономикалық әртүрлілігін көрсетеді. Қаланың көшелерінде сатушылар, шайханалар, Оңтүстік Үндістан, Солтүстік Үндістан, араб тағамдары, қытай және батыс фастфудтары кең таралған. Удупи мейрамханалары өте танымал және көбінесе вегетариандық тағамдар ұсынады. Көптеген мейрамханалардағы қытай және тай тағамдарын үнді халқының талғамына қарай өзгертуге болады. Бангалорды тамақтанғандардың жұмағы деп атауға болады, себебі оның тағамдары мен жеуге болатын нәрселерінің алуан түрлілігі Бангалордың ерекшелігі мен дәстүрімен ұштасады. Массала доса – қызыл чили соусымен майланған күріштің жұқа пісірілген наны, ішіне картоптық кәрі салынған, ‘сет доса’ – 3 орташа өлшемдегі доса, ‘бенне масала’ – май қосылып дайындалған қалың күріштің жұқа пісірілген наны – жергілікті халықтың сүйікті тағамдары, және осы тағамдардың Бангалордан шыққандығын кейбіреулер айтады. Биси беле бат, Рава идли, Понгал, дәмді Уппиту – көптеген мейрамханаларда Хара бат ретінде ұсынылады. Udipis немесе Оңтүстік Үндістан мейрамханалары/кафелері фильтрленген кофесімен танымал.

Бангалордың мұсылман асханасы ерекше, өйткені ол Муғлай асханасының, Хайдарабад мұсылмандық немесе Наваби асханасының қызықты үйлесімін, Бангалордың ерекше дәмімен ұсынады. Фрейзер Тауындағы MM көшесі 5-6 мұсылман мейрамханасы, 3-4 муғлалық тағамдары, қытай мейрамханасы, салат-бар және 2 араб тақырыбындағы мейрамханасы бар бірегей коллекциясымен танымал. Шиважинагардың Чандни Чок ауданында да көптеген мейрамханалар мен шайханалар орналасқан, олар таңға дейін жабық есіктердің артында жұмыс істейді. Ең сүйікті деликатестерге тандури тауығы, Бангалор бирьяни, Гунду Палав, шик кебабтары, шик ролдары, тауық кебабтары, румали ротисі және тағы да көптеген тағамдар кіреді. Көшедегі дүңкелер көп, олар көбірек динамикалық және кейбіреулер үшін қауіптірек тамақтану опциясын ұсынады, мысалы, шағылыстырылған сиыр етінен жасалған шик кебаб және Бангалордың жергілікті рецепті Фаал – жасыл масаладағы сиыр етінің кубиктері, ыстық күріш севиан (қайнатылған жіпше жуа) қосылады. Қойдың қуырылған миы да батыл тамақтанғандар үшін өте дәмді таңдау. Араб асханасы да бірте-бірте дамып келеді, шаурма мен фалафельге қызығушылық артып келеді, бірақ бұл қонақүйлерге көбінесе араб студенттері мен Таяу Шығыста тұрған үндістер келеді. Бангалордың кейбір кондитерлік дүкендері де жылдам шамамен тамақтануға өте танымал. Көптеген жеміс шырыны сататын дүңкелер бар, сондай-ақ сатып алушылар оларға жиі келеді. Бангалор сонымен қатар көптеген тәтті тағамдар сататын орындарға да ие. Бангалор әлемнің әртүрлі асханаларын ұсынатын жақсы тамақтанатын және мамандандырылған мейрамханаларға да ие. Маңғол және Конкан стиліндегі теңіз өнімдерін іздесеңіз, Kudla, Mangalore Pearl және Sa na dige-ге баруға болады. Қала сонымен қатар Лавелл көшесіндегі Sunny's және Olive Beach сияқты орындарда өте жақсы итальяндық және заманауи континенталдық тағамдарға ие. Қаладағы бес жұлдызды қонақүйлердегі түрлі мейрамханалар да өте дәмді және сапалы тағамдар ұсынады. Асханаға қатысты ең танымал орындардың бірі – VV. Пурам тағам көшесі. Онда көптеген үнді және Карнатака тағамдары қолжетімді бағада ұсынылады. Ол түрлі әлеуметтік топтардан келген көптеген адамдарды тартады, олар қаладағы жақсы тамақтанатын орындардың орнына жергілікті тағамдарды жеуді жөн көреді.

Бангалордағы музыка мектептері

Соңғы жылдары әртүрлі аспаптарды, оның ішінде гитара, фортепиано, синтезатор, вина, ситар, табла, орган және т.б. оқытатын музыкалық институттардың саны да едәуір артты. Бұл институттар Карнатик, Хиндустани классикалық және Батыс музыкасын, әсіресе Бангалор қаласында оқытады. Бангалор қаласындағы РТ Нагардағы Музыка мектебі, Корамангаладағы Шығыс Фэр Музыка қоры, Виджайнагарадағы Сумадура Білім және Мәдени қоры, Баннерхатта жолындағы Шрипада Сангита Кала Кендрасы және Маллесварамдағы Әлемдік Музыка орталығы – музыканы әдеттегі хобби немесе ойын-сауық ретінде қараудың орнына, жемісті кәсіп немесе мансап ретінде қабылдауға қолдау көрсеткен институттардың қатарында. Бұл институттар ресми оқытудан басқа, көптеген мойындалған сертификаттар мен дипломдық емтиханға түсуге мүмкіндік беретін курстарды ұсынады.

Спорт

Крикет Бангалор қаласындағы ең танымал спорт түрі (оның өзінің IPL командасы – RCB немесе Royal Challengers Bangalore бар, және ол үлкен жанкүйерлер қауымын біріктіреді), бірақ ол футбол, баскетбол және тенниске қарағанда шамалы уақыт ішінде біраз танымалдығын жоғалтты. Англияның «Манчестер Юнайтед», «Ливерпуль» және «Арсенал» футбол клубтарының қалада көптеген жанкүйерлері бар. «Бенгалуру ФК» – 2013 жылы құрылған, Бангалор қаласындағы футбол клубы. Бұл клуб бастапқыда I лигасында ойнаса, қазір Үндістан Супер лигасында өнер көрсетеді. Үндістанның ұлттық крикет құрамасының көптеген өкілдері Бангалордан шыққан, олардың ішінде Гундаппа Вишванат, Рахул Дравид, Венкатеш Прасад, Анил Кумбле, Эрапалли Прасанна, Робин Утаппа, Б. С. Чандрашекар, Сайед Кирмани, Бриджеш Пател, Роджер Бинни, Садананд Вишванат, К. Л. Рахул, Карун Наир және Винай Кумар бар. Қаланың көптеген балалары көшелерде және қаланың көптеген қоғамдық алаңдарында гулли крикет және футбол ойнайды. Бангалордың негізгі халықаралық крикет стадионы – М. Чиннасвами стадионы, ол 1974 жылы алғашқы матчын қабылдады және 1996 жылғы Әлем чемпионатындағы Үндістан мен Пәкістан арасындағы ширек финалға төрағалық етті. Халықаралық крикет бұл орынға көшуге дейін Орталық колледждің алаңында өткізілді. Бангалордың танымал спортшыларының арасында бадминтоншы және бұрынғы Барша Англия бадминтон чемпионатының жеңімпазы Пракаш Падуконе, теннисші және 10 рет «Гранд Слем» жеңімпазы Махеш Бхупати, кьюист Панкадж Адвани және спортшы Ашвини Начаппа бар.

Білім

Бангалор Үндістандағы ең танымал отаршылдық дәуірдегі мектептерге ие, олардың ішінде Епископ Котонс ұлдар мен қыздар мектебі, Балдуиннің жоғары мектебі, Софияның жоғары мектебі және Сент-Джозеф мектебі бар. Mallya Aditi International School (әдетте Aditi деп аталады), Indus International School, National Centre for Excellence және Stonehill Academy сияқты ең жақсы халықаралық мектептер де Бангалор қаласында орналасқан. Бангалор түрлі атақты институттардың білім беру сапасымен танымал, және жыл сайын осы қалаға білім алуға ниеттенген үміткерлер көптеп келеді. Ең танымал институттардың қатарында Үндістан ғылым институты (IISc), Үндістанның Ұлттық құқық мектебі (NLSIU), Үндістан менеджмент институты (IIMB), Ұлттық дизайн институты, Ғылыми-зерттеу кампусы (NID), Ұлттық сән технология институты (NIFT), Ұлттық психикалық денсаулық және нейроғылымдар институты (NIMHANS), Сришти өнер, дизайн және технология институты, Бангалор университеті, Христос университеті және Джайн университеті бар. RV архитектура колледжі.

Қоғамдық және түнгі өмір

Бангалордың жанды түнгі өмірі бар және онда 800-ден астам клуб пен бар жұмыс істейді. Көптеген адамдар бұл қаланы «Үндістанның пабтар астанасы» деп атайды. Бангалорде бағдарламалық қамтамасыз ету компанияларының қарқынды өсімінен кейін, Phoenix MarketCity, Orion Mall, The Forum, Bangalore Central және The Garuda сияқты батыс үлгісіндегі сауда орталықтарының саны артты. Бұл сауда орталықтары қазіргі таңда заманауи дүкендерімен, мейрамханаларымен және жаңа клубтарымен ересектер үшін танымал демалыс орнына айналуда. Тағы бір өзгеріс – бір экранды кинотеатрлардың бірте-бірте азаюы және сол өркендеп жатқан сауда орталықтарында көп экранды кинотеатрлардың көбеюі. BPO және IT саласының дамуы жас буынның табысын арттырды. Бангалорлықтар сыртта тамақтануды өте жақсы көреді. Бангалор мейрамханалары ұсынатын тағамдардың әртүрлілігі, түрлері мен тақырыптары кез келген талғамға сай келеді. Бангалорлықтар тамақтануды соншалықты жақсы көреді, сол себепті 2010 жылдың 12-21 қараша аралығында «Бангалор мейрамханалар апталығы» атты іс-шара өткізілді.