Кіріспе

Вестонбирт үйі – Англияның Глостершир графтығында, Тетбери қаласынан оңтүстік-батысқа қарай шамамен 5 км жерде орналасқан сарай. 1665 жылдан 1926 жылға дейін Холфорд отбасының меншігінде болды. Алғашқы құрылыс осы жерде Елизавета дәуіріндегі үй болған. Холфордтар оны бірінші кезекте грузин стиліндегі үймен алмастырды, ал 1839 жылы Вестонбиртті мұраға алған Роберт Стайнер Холфорд 1863 және 1870 жылдар аралығында Льюис Вуллиами жобалаған қазіргі сараймен ауыстырды. Ол сонымен қатар бақтарды қайта жаңартып, басты жолды өзгертіп, ауыл тұрғындарын көшірді. Сарай жоғары сапалы тас қалаумен, үлкен масштабта салынған. Сыртқы пішіні Елизавета стилінде, симметриялық негізгі бөлігі және асимметриялық қанаттары бар, олардың бірінде консерватория орналасқан. Ішкі кеңістіктері сәнді классикалық стильде безендірілген. Үй газ шамдары, орталық жылыту жүйесі, өртке төзімді конструкция және темір шатыр сияқты заманауи технологиялармен жабдықталған. Қазіргі таңда I санаттағы ескерткіш болып саналады. Сарай төңірегінде кең аумақты формальды террасалы бақтар жасалған және 19 ғасырда көркемдік ағаштардан тұратын орман алқаптары отырғызылған. 1928 жылдан бері үйде Вестонбирт мектеп-интернаты орналасқан, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Әуе министрлігіне берілді. Вестонбирт үйі белгілі күндері жұртшылыққа ашық, ал бақтар жиірек қолжетімді. Үйде сондай-ақ азаматтық ритуалына рұқсат берілген және тойлар өткізіледі.

Роберт Стайнер Холфорд және Мэри Энн Холфорд

Роберт 1808 жылы Джордж Питер Холфорд пен оның әйелі Энн Даниэллдің қызы ретінде дүниеге келді. Оның анасы – Ирландияның Донегал округіндегі Лиффордтан шыққан Аверелл Даниэллдің қызы. Джордж әкесі Питер Холфордтан Вестонбирттегі сарайды мұра етті; бұл Елизавета I немесе Джеймс I билік құрған дәуірде салынған алғашқы сарай болды. 1818 жылы Холфорд бұл үйді бұзып, 1823 жылы жаңасын тұрғызды. 1829 жылы 21 жасында Роберт Оксфордтағы Ориел колледжін бакалавр дәрежесімен бітірді. Сол жылы Вестонбирт иелігіндегі арборетум құрылысы басталды, және Роберт осы жобада маңызды рөл атқарды. 1838 жылы ол ағасының бір миллион фунттан астам сомадағы мүлігін мұра етті. Келесі жылы әкесі қайтыс болды, соның нәтижесінде ол Вестонбирт үйінің иесі атанды. Ол өнер мен әдебиетке құштар болды, ал оның зор байлығы оған осы қызығушылықтарын қанағаттандыруға мүмкіндік берді. Ол суреттер мен кітаптарды жинауға кірісті, олар кейіннен әйгілі "Холфорд коллекциясы" атанды. Бұл коллекцияны орналастыру үшін ол 1851 және 1853 жылдар аралығында Лондонның Парк-Лейн аймағында Дорчестер үйін салды, архитектуралық жұмыстарды Льюис Вуллиамиге тапсырды. Осы кезеңде ол Глостер және Уилтс округтерінде магистрат қызметін атқарды, ал 1843 жылы Уилтширдің жоғары шерифі болды. 1854 жылдың желтоқсанында ол Глостерширдің шығыс сайлау округінен Парламент мүшесі болып сайланды. 1854 жылдың тамызында 46 жасында ол генерал-лейтенант Джеймс Линдсейдің 25 жастағы қызы Мэри Энн Линдсейге үйленді. 1863 және 1870 жылдар аралығында Роберт қазіргі Вестонбирт үйін салды, ол Виктория дәуіріндегі ең қымбат үйлердің бірі саналды. Роберт парламенттегі жұмысын 1872 жылға дейін жалғастырды. Ол Вестонбирт үйінің бағы мен арборетумы үшін өсімдіктерді жинауды жалғастырды. Оның ұлы Джордж та бау-бақша мен өсімдіктерге қызығушылық танытып, әкесіне осы істе көмектесті. Роберт зейнеткерлікке шыққаннан кейін, олар Вестонбирт пен Дорчестер үйінде уақыт өткізді. 1875 жылы француз дипломаты Шарль Гейард Вестонбиртке сапар шегіп, алған әсерлерін былайша баяндады: "Бүгін таңертең мен уақытымды тиімді пайдаландым. Миссис Холфорд немесе Иви мені үйдің ішінде көрсетіп, сіз білетін ешбір үймен салыстыруға келмейтін кереметтігін таныстырды. Үш қабатты, Луи XIV-нің сарайларын еске түсіретін, жылыжай сияқты үлкен зал бар. Үйдегі ең ерекше бөлме – миссис Холфорд салған, Делакруаның пейзаждары мен Руан керамикасы арасындағы ерекше стильдегі суреттермен безендірілген бөлме. Түскі ас ішкеннен кейін достарым мені понимен парк аясындағы сақшының үйіне апарып келді. Мен көптеген жылыжайларды, содан кейін көлді, жаңадан әкелінгендей көрінетін тау жыныстарын көрдім. Көл де кеше ғана салынған сияқты. Фазандар соншалықты көп болды, оларды қадам басып тұрып таптадық. Соңында біз Бас сақшының үйіне жеттік, онда аяқтары қоянның қуанышына жеткілікті қысқа болған отыз spaniel итін көрдік." Вестонбирт үйінің бағы мен арборетумы кеңейе берді, ал 1886 жылы олар туралы "Бақ" журналында кең мақала жарияланды. Мақалада былай делінген: "Мистер Холфордтың мақсаты – шатастырмас әртүрлілік, ресми емес және көркемдік құру, бірақ әрқашан дұрыс талғамға сәйкес келетін сарай маңындағы тазалықты сақтау." 1892 жылдың ақпан айында Роберт Дорчестер үйінде қайтыс болды. "Таймс" газеті оның есімін ардақтап, былай деп жазды: "Шын мәнінде, ол сол кездегі ең табысты әуесқой бағбандардың бірі болды. Орхидеялар, амариллидтер және явандық рододендрон өсіруші ретінде танымал болғанымен, оның бақшасы мен иелігі кең талғамдылықты көрсетеді. Мұндағы көптеген сирек және экзотикалық ағаштардың орналасуы және Котсуолдс сияқты суық аймақта қажетті қорғаныс үшін мәңгі жасыл түрлерді шебер пайдалану сирек кездеседі. Ағаштар тығыз емес, әрқайсысы өзінің нағыз пішінін көрсетуге мүмкіндік алады және барлығына жақсы күтім жасалған. Жапырақты ағаштардың күзгі түсін гармония мен қарама-қайшылықты қолдану арқылы аз жерлерде осылай шеберлікпен пайдаланған. Мысалы, Норвегия кеспеағаштары мен Атлантика кедрлерін отырғызу." Country Life журналы 1905 және 1907 жылдары Вестонбирт бақтары мен арборетумы туралы кең мақалалар жариялады, осы кезде иелік Джорджқа тиесілі болды. Олар бақтардың сұлулығын егжей-тегжейлі сипаттап, былай деді: "Капитан Холфорд осы жұмысты сол рухта және сол дәстүрде (әкесі сияқты) жалғастырды, және Вестонбирт қазір марқұм мистер Холфорд білгеннен гөрі гөрі әдемі және сәнді." Бақтар жылдың кез келген мезгілінде сұлулыққа ие болу үшін отырғызылды. Джордж өмірінің соңына дейін үйленбеді және балалары болмады. 1912 жылы ол жақында күйеуін жоғалтқан Сузанна Мензиеске үйленді, ол Артур мен Мэри Уилсонның үлкен қызы еді. Уилсон отбасы кеме компаниясы арқылы байлыққа ие болғандығымен белгілі болды. 1926 жылы Джордж Холфорд энцефалимадан зардап шегіп қайтыс болды. Оның мұрагерлері болмағандықтан, оның мүлігі әкесінің өсиетіне сәйкес туған туыстарына өтті. Иеліктің басты бөлігі Джорджтың жүйесі, 4-ші Морли графына тиесілі болды. Алайда, Сузанна да қамтамасыз етілді, өйткені Джордж оған зергерлік бұйымдар мен жиһаз сияқты жеке заттарын және жылына 10 000 фунт көлемінде үлкен жылдық төлемді қалдырды. Сузанна 1927 жылы Вестонбирт сатылғанға дейін онда тұрды, содан кейін Лондонға көшті.

Арборетум

Роберт Стайнер Холфорд, Вестонбиртті қайта салған адам, сонымен қатар үйден шамамен бір шақырым қашықтықта, жолдың ар жағындағы бұрынғы жалпы пайдаланудағы жерлерге Вестонбирт Арборетумын негіздеді. Арборетумды ол және оның ұлы, сэр Джордж Линдсей Холфорд келесі он жылдар бойы дамытты. Кіші Холфордтың балалары болмағандықтан, үй мен арборетум оның үлкен әпкесінің ұлы, Морлидің 4-ші графына өтті, ол 1928 жылға дейін үйді сатты. 1956 жылы отбасы арборетумды елге сыйға берді.

Қазіргі үй

Бақтар мен оны қоршаған саябақ, сондай-ақ арборетум 1986 жылы ерекше тарихи маңызы бар тарихи саябақтар мен бақтар тізіліміне І санатта енгізілді. Вестонбирт мектебі мен оның дайындық мектебі осы аумақта орналасқан. Мектептің ойын-сауық орталығы мен гольф алаңына қалың жұрттың кіруіне болады. Вестонбирт арборетумын Англия Орман шаруашылығы басқарады және ол тұрақты түрде жұртшылыққа ашық.