Джон Тернбулл Томсон: Сингапур мен Жаңа Зеландияның инженері мен суретшісі
John Turnbull Thomson
Джон Тернбулл Томсон: британдық инженер, Сингапур мен Жаңа Зеландияның дамуына үлкен үлес қосып, суретші ретінде де танымал. Өмірбаяны мен еңбектері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сингапурдағы белсенді британдық инженер және суретші (1821–1884)
British engineer and artist active in Singapore (1821–1884)
Джон Тернбулл Томсон (10 тамыз 1821 – 16 қазан 1884) – британдық инженер-құрылысшы және суретші, 19 ғасырдағы Сингапур мен Жаңа Зеландияның алғашқы инфрақұрылымын дамытуда маңызды рөл атқарған. Өмірінің соңғы 28 жылын Жаңа Зеландияда, ал одан бұрын 15 жыл Малай түңгішінде және Сингапурда өткізді.
John Turnbull Thomson (10 August 1821 – 16 October 1884) was a British civil engineer and artist who played an instrumental role in the development of the early infrastructure of nineteenth century Singapore and New Zealand. He lived the last 28 years of his life in New Zealand, and prior to that fifteen years in the Malay Straits and Singapore.
Өмірбаян
Томсон Англияның Нортумберленд округындағы Глорум қаласында Александр Томсон мен оның әйелі Джанет Турнбуллдің үшінші баласы ретінде дүниеге келді. 1830 жылы әкесі аң аулау барысында қайтыс болғаннан кейін, жас Томсон анасымен бірге Бервикширдегі Сент-Батанс абаттығына көшіп кетті. Ол Вулер және Данс академиясында білім алды, соңынан Абердиндегі Маришал колледжінде және Эдинбург университетінде оқыды. Кейін Томсон Ньюкасл-он-Тайн қаласындағы Питер Ниcholson инженерлік мектебінде инженерлік мамандық алды. Томсон 1838 жылы Малай түзіліміне келді және Шығыс Үндістан зерттеу қызметінде жұмыс істеді. 1841 жылы ол Сингапурдың мемлекеттік геодезистігіне тағайындалды, ал 1844 жылы жолдар мен қоғамдық жұмыстарды басқарушы болды. Ол көптеген маңызды инженерлік құрылыстардың – көпірлердің, жолдардың және ауруханалардың жобалауы мен құрылысына жауапты болды. Ол Сингапурдың жер участақтарын бөлу жөніндегі зерттеуін, Сингапур аралы мен оның тәуелділіктерінің топографиялық зерттеуін, сондай-ақ Сингапур бұғазының және Джохор мен Пенангтың шығыс жағалауларының теңіз зерттеуін жүргізді. Оның ең үлкен жетістігі – Педра Бранкадағы Хорсбург маяғын тұрғызу болды. 1853 жылы денсаулығы нашарлап, Англияға оралды, онда заманауи инженерлік техникаларды зерттеді және Ұлыбритания мен Еуропа бойынша инженерлік құрылыстарды тексеру үшін кеңінен саяхаттады. 1856 жылдың басында ол Жаңа Зеландияға эмиграциялап, 1873 жылға дейін Отаго провинциясының бас геодезистігінде жұмыс істеді. 1876 жылдан 1879 жылға дейін ол Жаңа Зеландияның бас геодезистігі қызметін атқарды. Сондай-ақ ол Инверкаргилл қаласының алғашқы геодезистігін жасаған адам болды.
Thomson was born at Glororum, Northumberland, England, the third child of Alexander Thomson and his wife, Janet, née Turnbull. After his father was killed in a hunting accident in 1830, the young Thomson and his mother went to live in Abbey St. Bathans, Berwickshire. He was educated at Wooler and Duns Academy, later spending some time attached to Marischal College, Aberdeen, and Edinburgh University before studying engineering at Peter Nicholson's School of Engineering at Newcastle on Tyne. Thomson arrived in the Malay Straits in 1838 and was employed by the East India Survey. In 1841 he was appointed Government Surveyor at Singapore and in 1844 became Superintendent of Roads and Public Works. He was responsible for the design and construction of a number of notable engineering works including bridges, roads, and hospitals. He conducted the allotment survey of Singapore, the topographical survey of the island of Singapore and its dependencies, and the marine survey of the Straits of Singapore and the east coasts of Johore and Penang. His outstanding achievement was the erection of the Horsburgh Lighthouse on Pedra Branca. In 1853 his health failed and he returned to England, where he studied modern engineering techniques, and travelled widely through Britain and the Continent inspecting engineering works. Early in 1856 he emigrated to New Zealand, where he worked as Chief Surveyor of the Otago Province until 1873. From 1876 until 1879 he was Surveyor General of New Zealand. He was also the original surveyor of the city of Invercargill.
Жаңа Зеландиядағы мұра
1856 жылдан 1858 жылға дейін Томсон Оңтүстік аралдың ішкі аймақтарының кең аумағын зерттеп, аралдың оңтүстік жартысының көп бөлігін қамтыды. Аймақтағы көптеген атаулар Томсонның Нортумбриялық тегін көрсетеді, алайда көптеген жерлердің аттары Жаңа Зеландияның жерге орналастыру қызметтерімен туындаған дауға байланысты болған деген кең тараған пікір бар. Томсон бастапқыда жерлерге маори тіліндегі атауларды беруді жоспарлаған, бірақ олар қабылданбаған деген ұсыныс көптен бері айтылып келеді. Томсон көптеген жерлерге Нортумбриялық атаулар берді. Расталмағанмен, ол Middlemarch қаласын өзінің туған жері Нортумберлендтегі Middle March айманының құрметіне атаған болуы мүмкін, бірақ тағы бір теория бойынша, жерге орналастырушының әйелі сол аттас Джордж Элиот романын оқып отырған. Кейде ол жануарлардың Нортумбриялық атауларының бір түрін берді, мысалы, Kyeburn, Gimmerburn, Hoggetburn және Wedderburn. Бұл жерлер орналасқан аймақ «Томсонның мал қорасы» деп аталды. Томсон Жаңа Зеландияның Отаго және Саутленд институттарының негізін қалаушылардың бірі болды және ол этнологиялық зерттеулерді қоса алғанда, ғылыми тақырыптар бойынша көптеген мақалалар жазды. Ол индус және малай тілдерін білу арқасында салыстырмалы тіл біліміне қызығушылық танытып, филологиялық деректерге негізделген нәсілдердің таралу теориясын жасады. Сонымен қатар, ол көбінесе майлы бояулармен жұмыс істейтін, пейзаждарды сурет салуға құмар суретші болды. Оның суреттері қазіргі күні топографиялық тұрғыдан зор қызығушылық тудырады. Томсон 1858 жылдың 7 қазанында Дунединдегі «Kaikorai Bank» мекенжайында Джейн Уильямсонға үйленді. Ол 1884 жылдың 16 қазанында Инверкаргилдегі үйінде қайтыс болды. Томсон Жаңа Зеландияның Саутленд аймағындағы Инверкаргилл қаласын жоспарлауға жауапты болды және оның мавзолейі Инверкаргилдегі Вайкивидегі Сент-Джон зиратында орналасқан. Ол дамуға дейін Оңтүстік аралдың көптеген қалаларын зерттеді. Оның ұрпақтары оның Жаңа Зеландиядағы өмірі туралы құнды ақпараттарды қамтитын көптеген кітаптар жазды. Томсонның шөбересі Джон Холл Джонс Жаңа Зеландияның оңтүстігінің тарихына маманданған тарихшы болды.
From 1856 until 1858 Thomson surveyed and explored large sections of the interior of the South Island, covering most of the southern half of the island. Many names in the area bear witness to Thomson's Northumbrian background, though there is a widespread belief that the naming of many places was through a disagreement with the New Zealand surveying authorities. It has long been suggested that Thomson originally intended to give Māori names to places, but these names were refused. Thomson gave Northumbrian names to many places. Though unconfirmed, he may have named the town of Middlemarch after the Middle March region of his native Northumberland, although another theory suggests the surveyor's wife was reading the George Eliot novel of the same name. Sometimes he gave places a form of the Northumbrian name for an animal, as with names such as Kyeburn, Gimmerburn, Hoggetburn, and Wedderburn. The area where those places are found has been referred to as "Thomson's Barnyard". Thomson was a founder of the Otago and Southland Institutes of New Zealand, to which he contributed numerous papers on scientific subjects including ethnological studies. Through his knowledge of Hindustani and Malay, he became interested in comparative linguistics and developed a theory of racial diffusion based on philological evidence. He was also a keen amateur painter of landscapes, working mostly in oils. From a topographical viewpoint his paintings are of great interest today. Thomson married Jane Williamson of Dunedin at "Kaikorai Bank", Dunedin on the 7 October 1858. He died at his home in Invercargill on 16 October 1884. Thomson was responsible for the planning of the city of Invercargill in Southland, New Zealand and his mausoleum is in the St. John's Cemetery in Waikiwi, Invercargill. He surveyed many South Island towns prior to development. His descendants have written numerous books which contain authoritative information on his life in New Zealand. Thomson's great grandson, John Hall Jones, was a historian specializing in the history of southern New Zealand.