Кіріспе

Ирвинг Капланский математигінің көптеген болжамдары Математик Ирвинг Капланский математиканың бірнеше саласында көптеген болжамдар жасағанымен белгілі, соның ішінде Хопф алгебралары бойынша он болжамның тізімі бар. Бұл болжамдар көбінесе Капланский болжамдары деп аталады.

Банах алгебрасы

Бұл болжамда Банах алгебрасы C(X) (X-те үздіксіз кешенді мәнді функциялар, мұндағы X – компактты Хаусдорф кеңістігі) кез келген басқа Банах алгебрасына алгебралық гомоморфизмнің міндетті түрде үздіксіз екендігі айтылады. Бұл болжам C(X)-тегі әрбір алгебралық норманың әдеттегі біркелкі нормаға эквивалентті екендігі туралы мәлімдемеге тең. (Капланский бұрын C(X)-тегі әрбір толық алгебралық норманың біркелкі нормаға эквивалентті екенін көрсеткен болатын.) 1970-ші жылдардың ортасында Г. Гарт Дейлз және Дж. Эстерле тәуелсіз түрде дәлелдеді, егер континуум гипотезасының дұрыстығын қабылдаса, онда X компактты Хаусдорф кеңістіктері және C(X)-тен кейбір Банах алгебрасына үздіксіз емес гомоморфизмдер бар, бұл болжамға қарсы мысалдар келтіреді. 1976 жылы Р.М. Соловай (Х. Вуддиннің жұмысына сүйене отырып) Капланский болжамының дұрыс болатын ZFC (Зермело-Франкель жиындары теориясы + таңдау аксиомасы) моделін көрсетті. Осылайша, Капланский болжамы ZFC-де шешілмейтін мәлімдемеге мысал болып табылады.

Квадраттық нысандар

1953 жылы Капланский u инварианттарының шекті мәндері тек 2-нің дәрежесі болуы мүмкін деген болжам айтты. 1989 жылы Александр Меркурьев бұл болжамды жоққа шығарды, кез келген жұп m мәні үшін u инварианты бар өрістердің мысалдарын келтірді. 2006 жылы Александр Вишик 3-тен басталатын кез келген k бүтін саны үшін u инварианты бар өрістердің мысалдарын көрсетті.