Кіріспе

Робот бағдарламалық қамтамасыз ету – механикалық құрылғы мен электрондық жүйені, атап айтқанда роботты, қандай міндеттерді орындау керектігін анықтайтын кодталған командалар немесе нұсқаулар жиынтығы. Робот бағдарламалық жасақтамасы автономды міндеттерді орындау үшін пайдаланылады. Роботтарды бағдарламалауды жеңілдету мақсатында көптеген бағдарламалық жүйелер мен платформалар ұсынылған. Кейбір робот бағдарламалық жасақтамалары интеллектуалды механикалық құрылғыларды жасауға бағытталған. Көбінесе кері байланыс, басқару, жол табу, деректерді сүзгілеу, деректерді табу және бөлісу сияқты міндеттер орындалады.

Кіріспе

Бұл белгілі бір түріндегі бағдарламалық жасақтама болғанымен, ол әлі де кең түрлі. Әрбір өндірушінің өз робот бағдарламалық жасақтамасы болады. Көптеген бағдарламалық жасақтамалар деректерді өңдеуге және нәтижені экранда көруге арналса, робот бағдарламалық жасақтамасы нақты әлемдегі заттарды немесе құралдарды басқаруға бағытталған.

Көрнекі бағдарламалау тілі

LEGO Mindstorms EV3 бағдарламалау тілі пайдаланушылармен өзара әрекеттесу үшін қарапайым тіл болып табылады. Бұл LabVIEW-пен жазылған графикалық пайдаланушы интерфейсі (GUI). Деректерден емес, бағдарламадан бастау қағидасы қолданылады. Бағдарлама бағдарламалау алаңына белгішелерді сүйреп қою және оларды тізбекке қосу арқылы құрастырылады. Әрбір белгіше үшін параметрлер (деректер) көрсетіледі. Мысалы, моторды басқару белгішесі үшін қандай моторлар және олардың қозғалу мөлшері көрсетіледі. Бағдарлама жазылғаннан кейін, сынақ үшін Lego NXT "кирпішіне" (микроконтроллерге) жүктеледі.

Робот қолданбалы бағдарламалық жасақтамасы

Қандай тіл қолданылса да, робот бағдарламалық құралдарының нәтижесі – адамдарға көмектесетін немесе оларды ойын-сауықпен қамтамасыз ететін роботтық қолданбаларды жасау. Қолданбалардың ішінде басқару және бақылау, сондай-ақ тапсырмаларды орындау бағдарламалық құралдары бар. Басқару және бақылау бағдарламалық құралдарына тележүргізілетін роботтарды басқаруға арналған GUI интерфейстері, автономды роботтар үшін нүктелік таңдау арқылы команда беру бағдарламалық құралдары және зауыттардағы мобильді роботтарды жоспарлауға арналған бағдарламалық құралдар кіреді. Тапсырмаларды орындау бағдарламалық құралдары жеткізу маршруттарын, қауіпсіздік патрульдерін және келушілерге экскурсияларды орнату үшін қарапайым сүйреп тастау интерфейстерін қамтиды; сонымен қатар, нақты қолданбаларды іске қосу үшін жазылған арнайы бағдарламаларды да қамтиды. Жалпы мақсаттағы робот бағдарламалық құралдары кеңінен таралған роботтық платформаларда орналастырылады.

Қауіпсіздік мәселелері

Бағдарламалау қателіктері, әсіресе ірі өнеркәсіптік роботтарда, қауіпсіздік тұрғысынан маңызды мәселе болып табылады. Өнеркәсіптік роботтардың қуаты мен өлшемі, егер олар дұрыс бағдарламаланбаса немесе қауіпсіз емес тәсілмен пайдаланылса, адамға ауыр жарақаттар келтіруі мүмкін. Өнеркәсіптік роботтардың үлкен массасы мен жоғары жылдамдығына байланысты, роботтың жұмыс аймағында адамның автоматты режимде жұмыс істеу кезінде болуы әрқашан қауіпті. Жүйе күтпеген сәтте қозғалысқа келуі мүмкін, ал адам көптеген жағдайларда, тіпті дайын болған жағдайда да, жеткілікті түрде жылдам әрекет ете алмайды. Сондықтан, бағдарламалық жасақтамада қателер болмаса да, өнеркәсіптік роботты адамдар үшін қауіпсіз етуге, немесе адамдармен өзара әрекеттесуге, мысалы, детальдерді тиеу немесе түсіру, кептелісті жою немесе техникалық қызмет көрсету үшін ерекше көңіл бөлу қажет. Robotic Industries Association ұйымынан шыққан ANSI/RIA R15.06 1999 американдық ұлттық стандарты – Өнеркәсіптік роботтар мен роботтық жүйелердің қауіпсіздік талаптары (ANSI/R15.06 1992 нұсқасының жаңартылуы) – роботтардың қауіпсіздігі бойынша қабылданған стандарт болып табылады. Ол өнеркәсіптік роботтарды жобалау, сондай-ақ оларды енгізу, интеграциялау және зауытта пайдалану бойынша ұсынымдарды қамтиды. Қауіпсіздік контроллерлері, оқыту режиміндегі максималды жылдамдық және физикалық тосқауылдарды пайдалану сияқты көптеген қауіпсіздік концепциялары қарастырылған.