Кіріспе

Австралиялық саясаткер сэр Джозиа Генри Саймон (27 қыркүйек 1846 – 29 наурыз 1934) – австралиялық заңгер және саясаткер. Ол 1901 жылдан 1913 жылға дейін Оңтүстік Австралияның сенаторы, ал 1904 жылдан 1905 жылға дейін Австралияның бас прокуроры болды. Саймон Шотландияның Кейтнес қаласында дүниеге келген. 1866 жылы Оңтүстік Австралияға көшіп келіп, колонияның көрнекті адвокаттарының біріне айналды. Ол 1881 жылы Оңтүстік Австралияның бас прокуроры қызметіне тағайындалды, бірақ бірнеше ай ғана қызмет етті және сол жылы Оңтүстік Австралия парламентіне сайланды. Саймон федерациялық қозғалысты қолдады және 1901 жылғы федералды сайлауда Сенатқа сайланды. Ол Рид үкіметінде (1904–1905) бас прокурор болып қызмет етті. Өлгеннен кейін өзінің бай жеке коллекциясын Оңтүстік Австралия мемлекеттік кітапханасына тапсырды.

Ерте өмір

Саймон 1846 жылы Шотландияның Таулы аймағындағы Кейтнесс графтығының Вик қаласында дүниеге келген. Ол 1862 жылы үздік оқушы атанған Стирлинг орта мектебінде білім алған, содан кейін Эдинбургтегі Бос шіркеу оқу колледжіне түскен. Оның інісі Дэвид Саймон Батыс Австралияның Заң шығару жиналысының мүшесі болды. Ол Магнус Кормакпен алыс туыс болды, ол да Викте дүниеге келді және 1970 жылдары Сенат төрағасы қызметін атқарды. 1866 жылы ол Оңтүстік Австралияға эмиграциялап, Маунт Гэмбиер қаласындағы заңгер Ж.Д. Сазерлендпен шәкірт ретінде жұмыс істеді. Сол кездегі Оңтүстік Австралия адвокаттар қауымдастығының төрағасы (сондай-ақ болашақ Оңтүстік Австралияның бас судьясы) Сэмюэл Уэй Саймонның жұмысын байқап, оны өзінің кеңсесіне шақырды. Саймон оқуын аяқтағаннан кейін 1871 жылы адвокаттыққа қабылданды және адвокат ретінде практика жасауға рұқсат алды. 1872 жылы Уэй кеңсесінің серіктестерінің бірі қайтыс болғаннан кейін Саймон Уэймен бірге серіктес болды. 1876 жылы Уэй судья болып тағайындалды, ал Саймон оның үлесін сатып алды.

Колониялық саясат

1881 жылғы наурыз айында Саймон Морган үкіметінде Оңтүстік Австралияның бас прокуроры болып тағайындалды, бірақ сол кезде ол Оңтүстік Австралия Парламентіне сайланбаған еді. Бірнеше аптадан кейін Оңтүстік Австралия Ассамблеясының Стурт округінен депутаты болып сайланды. Алайда, Морган үкіметі сол жылдың 24 маусымында билігін жоғалтты, және Саймон бас прокурор лауазымынан айырылды. Кейін 1881 жылы Саймон Корольдің кеңесшісі атанды, сол жылдың 8 желтоқсанында Мэри Коулге үйленді, олардың бес ұлы мен жеті қызы болды. 1884 жылы Саймонға сот қызметі ұсынылды, бірақ ол оны қабылдаудан бас тартты. 1886 жылы Англияға сапар шекті, және Ұлыбританияның Парламентіне депутаттыққа ұсынылды, алайда ол бұл мүмкіндікті де қабылдамады. 1887 жылы Австралияға оралғаннан кейін Оңтүстік Австралия Парламентіндегі өкілдігінен айырылды. Ол өте тиімді және қатал адвокат болды: 1889 жылы ол Дж. Б. Матер мен Джордж Эшқа қарсы "Нарракорт Геральд" газетіне қатысты қылмыстық жала айту ісін сәтті қозғады. Өте техникалық аргументтері арқасында ол Хансард пен Корольдік заң құжаттарынан алынған дәлелдердің қабылдамауына қол жеткізді. Эш (өзінің қорғауын өзі жүргізді) кейін саясат пен құқық саласына бет бұрды, және оның мерзімінен бұрынғы қазасынан кейін Саймоннан жылы лебіздер алды. Саймон Федерация ісіне белсенді қолдау көрсетті, және Оңтүстік Австралиядағы бейжайлыққа наразы болды. 1897-1898 жылдарғы Австралия Федеративтік Конвенциясына кандидат ретінде сәтті өтті, және оның дауыс берулердің 71 пайызында көпшілік тарапында болды – бұл көрсеткіш көптеген делегаттардан жоғары. Федералды конституцияны қабылдау үшін сайлаушылардың қолдауын ұтып алу үшін болған күресте ол сахна артында маңызды рөл атқарды, мысалы, Альфред Дикин оны 1898 жылғы Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының жалпы сайлауында федералист кандидаттарды қаржыландыруды ұйымдастыру үшін шақырды. Саймон жаңа Доминион жарияланған күні рыцарь атағына ие болды.

Федералды саясат

Саймон 1901 жылы еркін сауда партиясынан Австралия Сенатына сайлауға түсті және Оңтүстік Австралия дауыс берушілері оны жалпы ең бірінші орынға қойды. Ол Сенаттағы оппозиция жетекшісі болды және тариф саясаты бойынша еркін сауда партиясының ішіндегі жетекші тұлға болды. Парламентке сайланғаннан кейін, ол 1897 жылдан бері мүшесі болған Аделаида университетінің кеңесінен қызметтен босады. 1902 жылы ол Берта Шиппанның көпшілікке жария болған кісі өлтіру ісінде қорғау кеңесінің мүшесі ретінде қатысты. 1903 жылғы сайлауда ол Оңтүстік Австралия Сенатындағы дауыс беру нәтижесі бойынша тағы да бірінші орынды иеленді. 1903 жылдың соңында Австралияның Жоғарғы Соты құрылғанда, Саймон баспасөз беттерінде соттың мүмкін судьясы ретінде талқыланды, бірақ соңында тағайындалмады. 1904 жылдың тамызынан 1905 жылдың шілдесіне дейін ол Рид үкіметінде Австралияның Бас прокуроры қызметін атқарды. Саймон қатал және келісімге келмейтін саясаткер ретінде танымал болды. Ол «шешен және эмоционалды сөйлейтін» де, сонымен қатар жиі «тікелей және дауласуға бейім» деп сипатталды. 1904 жылдың соңында Саймон Жоғарғы Сот судьяларымен дауға түсті. Соттың алғашқы жылдарында оның ресми орны Мельбурндағы сот залы болды, бірақ ол көбінесе Сиднейдің Дарлингхерст қалашығындағы сотта отырды. Бартон мен О’Коннор судьялары Сиднейде тұрды, ал Австралияның Бас судьясы Сэр Сэмюэл Гриффит Брисбенде тұрды және Мельбурндағы әрбір отырысқа қатысу үшін екі күндік пойызбен сапар шекті. Гриффит Дарлингхерст сот үйіне кітап сөрелерін орнатуды сұрағанда, оның заң кітапханасын Брисбендегі кеңсесінен көшіруге мүмкіндік болды, Саймон Гриффитті Мельбурннан тыс жерде отырыс өткізгені үшін сынады және судьялардың саяхат шығындарын мұқият тексеруге кірісті. Премьер-министр Джордж Рид араласуға тырысты, тіпті Гриффит 1905 жылдың басында жоспарланған отырыстарды кейінге жылдыруға батыл қадам жасады. Рейд үкіметі биліктен кеткеннен кейін, жаңа Бас прокурор (және болашақ Бас судья) Исаак Исаакс судьяларға саяхаттауға рұқсат берді. Кейін, 1930 жылы Саймон Корольдік Империя Қоғамының Аделаида бөлімшесінің президенті болғанда, Джеймс Скуллинның Исааксты Австралияның генерал-губернаторы лауазымына ұсынғанына қарсы шықты. 1906 жылдың тамызында Канберраның болашақ орнын көргеннен кейін Саймон оны ұлттық астананың орны ретінде қолдаушыларға қосылды, ол «осы орын маған өте қолайлы» деді. 1909 жылы еркін сауда партиясы мен протекционист партиясы бірігіп, Біртұтас Либералдық партияны құрғанда, Саймон парламентте тәуелсіз депутат ретінде қалған аз ғана саясаткерлердің бірі болды. Саймон басқа министрлік лауазымдарды атқармады және 1913 жылғы сайлауда мандатын жоғалтқаннан кейін Сенаттан кетті. Ол 1923 жылы жетпіс жеті жасқа келгенде зейнеткерлікке шыққанға дейін адвокаттықпен айналысты.

Өлім және танылу

Саймон 1934 жылы қайтыс болды, оған мемлекеттік жерлеу рәсімі өткізілді. Оның артында әйелі, бес ұлы және жеті қызының бесеуі қалды. Кітапханасын мұра етіп қалдырумен қатар, Саймон Сидней университетінде, Аделаидадағы Шотланд колледжінде және жастық шағында оқыған Стирлинг орта мектебінде стипендиялар құру үшін ақша қалдырды. Канберра қаласының Симонстон ауданы оның құрметіне аталған. Вудс, Багот, Джори және Лейборн Смит жобалаған Леди Саймон ғимараты 1927 жылы Аделаида университетінің Одақ ғимараттарының құрамында салынды және оның әйелінің есімімен аталды.

Қайырымдылық

Саймон тарих пен әдебиетті жақсы көретін адам болды және Австралия Парламентінің Парламент кітапханасын қадағалайтын Парламент кітапханасы комитетінің негізін қалаушы мүшесі ретінде тағайындалды. Саймон, сондай-ақ комитет құрамында болған Тасмания сенаторы Джон Китингпен бірге, Австралияға қатысты бірақ Ұлыбританияда сақталған тарихи құжаттарды Австралияға әкелуді ұсынды. 1907 жылы ол демалыс кезінде Лондондағы Мемлекеттік архивке барып, капитан Джеймс Куктың «HM Bark Endeavour» және «HMS Resolution» кемелерінің бор журналын Австралияға әкелу үшін үгіт жүргізді, дәл сол сияқты АҚШ-тағы Бостонға «Mayflower» кемесінің бор журналы әкелгендей. Нәтижеге қол жеткізбесе де, Саймон Австралияға оралғаннан кейін де үгітін жалғастырды және 1909 жылы Сенатта бор журналдарын Австралияға әкелуді талап ететін резолюция ұсынды. Бор журналдары Австралияға берілмесе де, Австралия Конституциясының түпнұсқасы 1990 жылы премьер-министр Боб Хоуктың үгіті нәтижесінде Австралияға әкелінді, бұл дәстүр тарихшылармен Саймонға байланыстырылады. Саймонның шамамен он мың кітаптан тұратын үлкен жеке кітапханасы болды, ол оны Оңтүстік Австралия мемлекеттік кітапханасына мұра етіп қалдырды. Ол 1924 жылы Аделаида университетінің құқық мектебіне құқық мәтіндерінің жинағын сыйға тартқан болатын. Саймон сонымен қатар бірнеше кітап жазып, жариялады, оның ішінде 1905 жылы жарық көрген «Шекспир үйде» және 1929 жылы жарық көрген «Ағылшын Шекспирі» кітаптары бар. Саймонның Шекспир туралы кейбір лекциялары памфлет түрінде жарық көрді.