Кіріспе

Қалқа немесе қалқа қорабы немесе қорап (АҚШ және Канадада электр қабырғалық қорап, электр розеткаға арналған қорап, электр төбелік қорап, қорап, электр қорабы, т.б.) – электр құрылғыларының, мысалы, электр розеткаларының, жарық қосқыштарының немесе бекітілген шамдардың артындағы кеңістік үшін арналған контейнер. Қалқалар сыртқы монтажға (кабельдер қабырға бетімен жүргізілетін) немесе қабырғаға немесе еденге орнатуға арналған болуы мүмкін. Кейбір электриктер беткі орнатуға арналған қорапты сипаттау үшін "қалқа қорабы" терминін қолданады, бірақ "қалқа" терминінің өзі жеткілікті. Қабырғаның ішіне орнатылатын монтаждау қорабын "жасырын қорап" деп атайды, бірақ кейбіреулер "қабырға қорабы" терминін де қолданады. Ағаш/гипсокартон қабырғаларға орнатуға арналған қораптар әдетте "қуыс қораптар" немесе "гипсокартон қораптары" деп аталады. Төбеге орнатылған қалқа (көбінесе шамдар үшін қолданылады) "төбелік қалқа" немесе "төбелік қорап" деп аталады. Британдық ағылшын тілінде сөйлейтіндер "қалқа" орнына көбінесе "қалқа қорабы" деп айтады. "Қалқа" сөзі "патресс" деп те жазылуы мүмкін, және Wiktionary екі жазуын да тізімдейді. "Қалқа" сөзі XIX ғасырдың соңында пайда болғанмен, әлі де сөздіктерде сирек кездеседі. Бұл сөздің этимологиясы латын тіліндегі "pateras" (аяқтар, табақтар) сөзінен шыққан. АҚШ-тағы электриктер бұл терминді қолданбайды.

Қалқалар

Сырғанақтарда кіріс (түйіршіктер) және шығыс (розеткалар мен арматуралар) құрылғылары болады, ал алмасуды қосылыс қораптары басқарады. Сырғанақ металдан немесе пластиктен жасалуы мүмкін. Ұлыбританияда, әсіресе беттік орнатылатын қораптар көбінесе мочевина-формальдегид шайырынан немесе, балама ретінде, ПВХ-тан жасалады және әдетте ақ түсті болады. Қабырғаға орнатылатын қораптар көбінесе жұқа мырышталған металдан жасалады. Сырғанақ қорабы стандартты өлшемдерге сәйкес жасалады және сымдау құрылғыларын (түйіршіктер мен розеткаларды) бекіту үшін (стандартты орналасқан жерлерде) ендірілген жинақыштарды қамтуы мүмкін. Ішкі сырғанақ қораптарының өзіне сәйкес беттік панельдер кірмейді, себебі қорапқа орналастырылатын құрылғылар қажетті беттік панельді анықтайды. Сыртқы сырғанақ қораптарында сәйкес беттік панельдер болуы мүмкін, бұл қорапқа орналастырылатын құрылғыларды шектейді. Кабельдер сырғанақ қораптарының ішінде жалғануы мүмкін болғанымен, олардың негізгі мақсаты – сымдардың қолайлы нүктелерінде болуынан туындап, түйіршіктер мен розеткаларды орналастыру болып табылады. Олар түйіршіктер мен розеткаларды қабырғаға көбірек кіріктіруге мүмкіндік береді, соның арқасында олар жақсырақ көрінеді. Сымдарды біріктіруге арналған корпус түйіспе қораптары деп аталады.

Жаңа жұмыс қораптары

Жаңа жұмыс қораптары жаңа орнатуға арналған. Олар әдетте қабырға тіректеріне тікелей бекіту үшін шеге немесе бұранда тесіктерімен жасалады.

Ескі жұмыс қораптары

Ескі жұмыс қораптары қабырғаға орнатылған материалға (әдетте гипсокартонға) бекіту үшін жасалған. Қораптардың ішінде әдетте екі немесе одан көп парселла болады (латынша: "кіші қанат немесе бөлік"). Қорап бұрандалары бұралғанда, парселлалар сыртқа ашылып, қораптың алдыңғы жағындағы төрт немесе одан көп тіректердің көмегімен қабырғаға бекітіледі.

Баламалы жүйелер

Кейбір елдерде, мысалы Германияда, электрлік орнатуларға арналған қабырғалық қораптар көбінесе тіктөртбұрышты қораптар емес, стандартты өлшемдегі дөңгелек кіріктірілген контейнерлер болып табылады. Бұл тесік аралықпен дөңгелек тесіктерді қабырғалық қорапқа орналастыру үшін тіктөртбұрышты ойысты кесудің орнына оңай бұрғылауға мүмкіндік береді. Мұндай дөңгелек тесік жүйелерінде де, оларды жабатын алдыңғы панельдер көбінесе тіктөртбұрышты болады.