Кіріспе

Хандсворт паркі (алғашқыда Виктория паркі) – Англияның Бирмингем қаласындағы Хандсворт ауданында орналасқан парк. Бирмингем қаласының орталығынан автобуспен 15 минуттық жерде жатыр және 63 акр (25 гектар) көлеміндегі ландшафтымен жабдықталған шөптік беткейлерді, ішінде үлкен қайық көлін және Фаркрофт және Гроув бұлақтарымен толықтырылған кішкентай тоғанды, гүлзарларды, есейген ағаштар мен бұталарды, алуан түрлі жануарлар дүниесін қамтиды. Солтүстік жағынан Хандсворттағы Әулие Мария шіркеуімен шектеседі, онда Индустриялық революцияның негізін қалаушылары Джеймс Уотт, Мэтью Болтон және Уильям Мердоктың қабірлері орналасқан. Оның оңтүстігінде 2010 жылдың 12 маусымында ашылған Виктория мерекелік бақшалар және «Астон Вилла» футбол клубының негізін қалаушыларының зираттары бар. Хандсворт паркін 9,5 миллион фунт стерлинг сомасында қайта жаңарту және жаңғырту жұмыстары аяқталды, бұл оқиғаны Бирмингем қаласының Лорд-мэрі, кеңесші Майк Шарп басқарып өткізген салтанатты қайта ашылумен атап өтті. 2006 жылдың 8 шілдесінде сағат 14:00-де ол жаңартылған музыкалық орталықтан сөз сөйледі, одан кейін көптеген көрермендердің бірге санауы және конфети бұлттарын шығару болды. Көрермендердің бірінің сөзімен айтқанда: «Ұлы той! Енді біз осы одақты табысты етуге тырысуымыз керек». Парк Historic England тарихи парктер мен бақшалар тізілімінде II дәрежелі тіркелген.

Негізін қалау

Хандсворт Виктория паркі 1880-ші жылдары Хандсворт жергілікті санитарлық кеңесімен құрылды – үкімет тарапынан құрылған, және аумақтың өсіп келе жатқан халқы үшін таза сумен қамтамасыз етуді және кәріз жүйесін салуды қадағалау үшін жергілікті сайланған азаматтар басқарған орган. Бирмингем орталығынан Хандсворттың кеңейіп келе жатқан қала маңындағы елді мекендеріне қалалық жақсарту идеясы тарағанда, жергілікті басшылар қоғамдық саябақты аудан үшін пайдалы деп санады. Білім беру кеңесі мен тегін кітапхана ашылғаннан кейін, жолдарды жақсарту, көшелерді жарықтандыру, трамвай салу және кәріз жүйесі құрылғаннан кейін, ауданның ықпалды адамдары қалада «тыныс алу ортасы» қажеттігі туралы айта бастады. Олар бұл идеяны тек қана тиімділік үшін немесе өз мүліктерінің құнын арттыру үшін іске қоспады. Мұндай жеке мүдде де болды – Хандсворт азаматтарының нақты ойлы қауымына өздерінің ұстанымын нығайту үшін оны ашық пайдаланды, бірақ саябаққа қарсылық кейде соншалықты күшті болды, есептеуші мотивтер ғана жобаны аяқтамайтын еді. Хандсворт паркінің бірінші бөлігі бастапқы қарсылыққа қарамастан, 1890 жылдың 25 желтоқсанында Лондон және Солтүстік-Батыс темір жолының батысына салынды және ашылды. 1887 жылдың 11 қаңтарында Сохо жолындағы кеңес кеңселерінде өткен қоғамдық жиналыста Сент-Мэри шіркеуінің пасторы, Хандсворттан доктор Рэндалл, оны Бирмингемнің кеңейіп келе жатқан қаласына қарсы ауылдық Стаффордширдің дауысы ретінде қарастырған, дау-дамасылдың ортасында сөз сөйледі. «Handsworth News» газетінің тілшісі оның сөзін ирониямен «кештің сөзі» деп атады: «Маған айтуға рұқсат етіңіздер, мен шіркеудегі адамдардың әл-ауқаты үшін жасалған кез келген нәрсеге кедергі келтіретін соңғы адаммын. Парк біздің әл-ауқатымызға пайдалы емес деп ойлағандықтан ғана мен оған қарсы шығамын. Бізде ауыл шаруашылығымен айналысатын аудан бар, және бізде елдегі ең таза ауа бар, мен парк Бірмингемнің бұзықтарына көбірек пайда келтіреді деп сенемін». Бұл пікірді тілші «бір минутқа созылған наразылық, «ұят» деген айқай-шу, содан кейін ары-бері дауыстар мен ыңқылдаулар» деп сипаттады (Baddeley 1997). Парк жұмыс істейтін темір жол желісімен екіге бөлінген және 1942 жылға дейін Хандсворт Вуд темір жол станциясының орны болды. Оның батыс жартысы сыйлық алған ландшафт архитектор Ричард Хартланд Вертеганспен абаттандырылды, ол қонақтарды күтпеген көріністерге жетелейтін кең ағашпен қапталған бульварларды ұнататын. Аяқталған саябақ арқылы өтетін темір жол Вертеганның ниетіне сай келеді, себебі бүгінгі күнге дейін «парктің екінші жағына ешқашан бармаған» адамдар бар. Хандсворт паркінің шығыс жағы – Виктория паркінің кеңейтілген бөлігі – 10 жылдан кейін жергілікті геодезист Эдвин Кенвортидің қадағалауымен жаңа Хандсворт қалалық округтік кеңесімен Сент-Мэридің жерінде, жаңа пастор, Rev. Пребендар Ходжсоннің қолдауымен және жаңбырдың астында 1898 жылдың 30 наурызында Дартмуттың 6-шы графымен «адамдарға мәңгілік ашық» деп жарияланды. Аяқталған саябақта крикет алаңы, павильон, демалыс орталығы – бастапқы саябақты құру үшін сатып алынған Гров Хаустың қалдықтарында салынған, балалар ойын алаңы, 1927 жылы Листер Мафф құрған «Тынығудың ұлдары» қозғалысы бұрын пайдаланған кішкентай ерекше ғимарат, шағын ескерткіштер және Глазго қаласына жақын Киркинтиллохтағы Арыстан құю зауытында салынған оркестрлік стенд бар. Темір жол көпірінен кейін көптеген жануарлар мен гүлзарлармен қоршалған үлкен бейбіт көлді көресіз. Көлдің жанында жаңа қайық үйі бар. 2009 жылдың маусым айында қайықтар көлге қайта оралды. Handsworth Park Association және жергілікті тұрғын (Mark Bent) арқасында The Boathouse кафесі бар және аптаның жеті күні бойы ашық. Паркте нөлдік төзімділік саясаты қолданылады және оны парк рейнджерлері мен жергілікті полиция қорғайды. Парк 1911 жылы Хандсворт санитарлық кеңесінің мұрагері болған бұрынғы Хандсворт қалалық округімен бірге Бирмингем қалалық кеңесіне қосылды және көптеген жылдар бойы Бирмингем гүл шоуы мен басқа да қалалық және ұлттық іс-шараларға, соның ішінде ит шоуларына, Girl Guides және Boy Scout Jamboree-ге орталық болды. 1922 жылы Бирмингем азаматтық қоғамы Гроув-Лейн кіреберісінің жанында «Санк-Гарден» деп аталатын жаңа ресми бақты жобалап, төледі. Бұрынғыда бұл бақ бейтарап қуыс болған, бірақ орындалған дизайн парк кіреберісінің осьтік сызығын жалғастырады және оның орталық бөлігі ретінде қолында қозы ұстаған баланың қола мүсіні болды. Бұл жердің бұрынғыда шіркеу жері болғанын көрсетеді. Мүсін 1937 жылдың 15 қаңтарында ашылды және Джон П. Уолкердің дизайны бойынша жасалған. Өкінішке орай, ол 1988 жылы ұрланды және әлі табылмады. Мүсін туралы толық ақпарат алу үшін External Links бөліміндегі Public Monuments & Sculpture Association сілтемесін қараңыз.

1970-ші жылдардан бастап Хандсворт карнавалы (қазірде Перри Паркіне, Перри Баррге көшірілді, Бирмингем халықаралық карнавалы деп аталады, парк басшысының айтуынша «Хандсворт паркінен өсті») және кейінірек Вайсакхи фестивалі өтті.